mikudagur 14. apríl 2004síða 26

50 51 Eftir at ta› tey seinastu árini hava veri› fáir úti- setar at velja ímillum, eru møguleikar nú fyri, at teir, sum spæla uttanfyri landoddarnar, aftur fara at fjølgast á landsli›num, men ta› er ikki sjálvsagt, at útisetar skulu eiga pláss á landsli›num Jóannes Hansen joannes@sosialurin.fo Skal talan vera um framgongd, og skal landsli›i› harvi› røkka longri fram á altjó›a styrkislistanum, so er ta› alney›ugt, at ta› ver›a fleiri spælarar, sum viku eftir viku eru í størri avbjó›ing, enn teir eru í føroysku kappingini. Hetta var ein av ni›urstø›- unum, sum Allan Simonsen gjørdi sær, tá i› hann hev›i havt ábyrgdina av landsli›num í fyrstu EM undankappingini. Ásko›anin hjá Allani var, at bestu føroysku li›ini ikki nóg ofta vóru undir so stórum tr‡sti, at ta› av álvara skerpa›i og harvi› menti lands- li›sspælararnar, solei›is at teir harvi› vór›u betri fyrireika›ir at standa ímóti stóra altjó›a tr‡st- inum. Tey átta árini, sum Allan hev›i ábyrgdina av landsli›num, var gongdin leingi tann, at alt fleiri føroyingar royndu seg í útlendsk- um feløgum. Ta› sást aftur í tal- inum á útisetum á landsli›num. Eitt nú vóru tíggju av teimum sekstan spælarunum, sum vóru á vøllinum í vinardystinum ímóti Danmark á Tórsvølli (0-2) 16. august í 2000, útisetar. Teir flestu av hesum sekstan vóru upp á ta› besta, tá i› teir spældu ímóti Danmark. Um teir høvdu veri› eins gó›ir, um teir tá høvdu um- bo›a› føroysk feløg, mundi í onkrum førum vera ivasamt. At spæla á hægsta stø›i í Ís- landi, Noregi og Danmark bar betri kropsligan førleika vi› sær. Bóltkunnleikin mundi eisini vera betri, tí spælararnir í feløgunum vandu á undirlagnum, sum lands- dystir vór›u spældir á. Niður í einki og so uppaftur Ta› hevur einki vi› annan ella hin landsli›svenjaran at gera. Ta› er ein veruleiki, at tali› á føroyskum fótbóltspælarum í útlendskum feløgum minka›i nógv um ta tí›- ina, tá i› Henrik Larsen tók vi› venjarastarvinum. Tá i› Føroyar vóru í higartil størstu royndini á útivølli, var úti- setatali› heilt líti›. Størsta av- bjó›ingin higartil á útivølli var, tá i› Føroyar spældu í T‡sklandi. 16. oktober í 2002 var Jákup Mikkel- sen einsamallur útiseti millum teir fyrstu ellivu. Sí›stu tólv minuttirnar var Christian Høgni Jacobsen eisini á vøllinum. Ta› ber ikki til at siga, at avriki› og úrsliti› var lakari, tí at útisetar- nir vóru so fáir. Ímóti spælarum, sum næstan bara umbo›a›u feløg í føroysku kappingini, vann T‡skland 2-1, og ta› var um repp- i›, at Hjalgrím Elttør javna›i til 2-2! Hetta sí›sta ári› er útisetatali› stø›ugt økt. Julian Johnsson, Fró›i Benjaminsen og Hans Fró›i Hansen eru í Íslandi, í Danmark er tali› so stórt sum ongantí› á›ur, og í sjálvum Arsenal er Ingi Høj- sted einasta føroyska umbo›i› í mó›urlandinum hjá fótbóltinum. Tali› á tjó›um, sum føroyingar royna seg í uttanfyri landoddar- nar, er minka› naka›. Føroyingar hava á›ur roynt seg í Hollandi, Noregi og Skotlandi, men í løtuni eru eingir føroyingar í hesum kappingunum. Marginalirnir Ta› eru tíggju ár sí›ani, at Allan Simonsen tók vi› sum føroyskur landsli›svenjari, og eitt sindur styttri sí›ani, at hann metti ta› vera ney›ugt vi› fleiri útisetum. Allan vildi vera vi›, at úrslitini fóru at gerast betri, um útisetar- nir gjørdust fleiri. Í fjør og í fyrra- ári› vóru útisetarnir fáir. Men úr- slitini vóru ikki nógv ø›rvísi, enn tey høvdu veri›. Føroyar taptu fimm undankappingardystir í fjør, og Føroyar vunnu tvær fer›ir í vinardystum ímóti Kasakstan. Ta› ber til at spæla vi› tann møguleikan, at úthaldni› hev›i havt veri› eitt vet størri, um fleiri útisetar høvdu havt veri› á li›- num. Ta› kundi kanska havt vi› sær, at ta› hev›i havt bori› til at hildi› tørn um javnleikir, sum í sí›stu løtu gjørdust til tap. Her ver›ur eitt nú hugsa› um tey bæ›i 2-1 tapini ímóti Íslandi og 2-0 tapi› á heimavølli ímóti T‡sk- landi. Ta› ber til at hugsa og tosa um hetta, men svari› ver›ur hang- andi í luftini. Veruleikin er og ver›ur, at marginalirnir vóru ikki vi›, tá i› ta› ráddi mest um, og ta› komst neyvan heilt av ong- um, at ta› koppa›i teimum pro- fessionellu til fyrimunar og ímóti amatørunum, sum eru meiri van- ir vi› graslíki enn gras, og sum hava arbei›i og mangt anna› at hugsa um. Royndu menninir A›ra sta›ni er ta› ikki ókent, at spælarar, sum hava veri› farnir um besta fótbóltsaldur, hava sta›i› seg betri á landsli›num enn nakrantí›. Allan Simonsen er gott dømi um hetta. Me›an hann spældi í T‡sklandi og Spania vóru krøvini so miki› stór, at ta› tókt- ist torført hjá honum at liva upp til ta›, hann vísti í feløgunum, tá i› hann umbo›a›i Danmark. Tá i› Allan kom aftur til Danmarkar og Vejle, spældi hann betri á landsli›num, enn hann nakrantí› hev›i gjørt. Fleiri fyrrverandi útisetar eru framvegis landsli›støkir. Eitt nú Jens Martin Knudsen, Jákup Mikkelsen, John Petersen og Óli Johannesen. Li›forma›urin er aftur í TB. Ta› hevur veri› nevnt, at hann mundi fara at hava ilt vi› at standa seg, tí hann er farin at eldast, og at avbjó›ingarnar í ger- andisdegnum ikki fóru at ver›a nóg stórar. Hvussu ta› fer at ver›a vi› hesum, fer tí›in at vísa. Á venjingarleguni hjá landsli›num í Spania vísti Óli Johannesen, at hann avgjørt ikki ætlar at leggja árarnar inn. Útisetar valdast Spurningurin er, hvussu saman- setingin millum ungar og eldri spælarar er á landsli›num, og hvussu hon fer at ver›a millum heimligar spælarar, útisetar og spælarar, sum hava veri› útiset- ar, og sum nú aftur eru í Føroy- um. Ta› ver›ur dygdin og ikki, um spælararnir eru ungir ella eldri, og útisetar ella ikki útisetar, sum fer at gera av, hvørjar spælarar, venjarin fer at kjósa sær. Millum útisetarnir eru fleiri, sum eru sjálvskriva›ir á landsli›num, um teir eru upp á sítt besta. Dømi um hetta eru Jákup á Borg og Jón Rói Jacobsen, um ta› fer at eydn- ast honum at koma heilt fyri seg eftir álvarssama ska›an. Ta› er heldur einki at ivast í, at Ingi Høj- sted aftur fer at ver›a vi› í kapp- ingini um mi›vallarplássini, um hann stø›ugt fer at venja og spæla í Arsenal. Julian Johnsson, Fró›i Benjaminsen og Hans Fró›i Hansen ver›a eisini væl fyri, um teir fara at spæla hvørja viku í bestu deildini í Íslandi. Hvussu ta› ver›ur vi› spælar- unum í næstbestu donsku deild- ini, fer tí›in at vísa. Í Spania í vet- ur vísti Johan B. Hansen, at hann var væl fyri. Í vár hevur ta› veri› eitt sindur inn og út hjá honum í AC Horsens verjuni. Christian Høgni Jacobsen er fastur ma›ur í Vejle álopinum, og hann tykist vera fyrsta vali› hjá Henrik Lar- sen. Ian Højgaard hevur ongantí› veri› á landsli›num, me›an hann hevur veri› fastur ma›ur í NSÍ. Nú er hann eykama›ur í Vejle og tískil er ta› ikki serliga sannlíkt, at Henrik Larsen fer at senda bo› eftir honum. F‡ra føroyingar eru í Fremad Amager. John Heri Dam hevur ongantí› veri› á landsli›num. Ta› hava Jann Ingi Petersen, Hjal- grím Elttør og Andrew av Fløtum. Um teir fara at megna at vinna fast pláss á li›num í 1. deild og harvi› hvørja viku frá mitt í mars og til sí›st í november fara at spæla á grasi og vi› fleiri a›rar at kappast um plássini á li›num, so fer ta› at betra fyritreytirnar hjá teimum at umbo›a fø›ilandi›. Og so er ta› Christian Lamhauge Holst, sum framvegis er í 2. deild og Lyngby. Útisetarnir aftur við í kappingini