fríggjadagur 8. mars 2013síða 16
‹ fyrra síða allar 48 síður næsta síða ›
Tekstur á síðuni
Fríggjadagur 8. mars 2013 · Nr. 28
16
Sosialurin
Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000
framtíð fyri øll í egnum frælsum
landi, hevur vunnið sær fótafestið.
Løgtingið í Føroyum kundi í so
máta ligið onkustaðni aftarlaga
í tí triðja heiminum, har ótangar,
vøddamegi og maskinbyrsur
seta politisku skránna í gerandis
degnum.
Parlamentarisman í Føroyum
verður snøgt sagt koplað frá,
meðan ræðið verður skammbitið
og tugt upp av teimum, ið taka
seg til rættis í tí almenna húsar
haldinum.
Grønlendingar fingu sína
sjálvstýrislóg í 2009, og her lá
staturin so eisini framvið og
slotaði eftir onkrum bita. Staturin
tryggjaði sær her, at hann kom at
inntøkuføra milliardir av krónum
úr eini komandi ráevnisvinnu í
Grønlandi.
Hann tryggjaði sær, at blokk
stuðulin til Grønlands varð
skerdur fyri hvørja krónu, ið
grønlendingar sjálvir vunnu sær
úr undirgrundini.
Ja, hann varð skerdur líka
niður á null, um inntøkurnar
úr ráevnisvinnuni, frá parta
felagsskatti og royalities, øktust
samsvarandi.
Her vóru so krónur og oyru
sett á ríkisfelagsskapin, og langt
burturi vóru dýrabaru hug
leiðingarnar um samanhald,
familjubond og gamlan siðaarv.
Síðani fullveldislandssstýrið,
1998-2004, um aldaskiftið hava vit
ikki sæð tær stóru rembingarnar í
Føroyum.
Gaman í er okkurt andstøðu
uppskotið jarðlagt, men almennu
Føroyar hava einki mál viðgjørt og
onga samtykt gjørt, ið ber okkum
fram á sum tjóð, hóast onkur
heldur skemtilig rembingin er
farin aftur við borðinum.
Á Ólavsøku 2012 boðaðið løg
maður frá, at sjálvt hann droymdi
um einar frælsar Føroyar, sum
kundu fara inn í ein ríkjafelags
skap saman við øðrum sjálvstøð
ugum londum.
•
“Tað verður neyðugt at skipa
okkara ríkisfelagsskap av
nýggjum. Eg droymi um ein
ríkjafelagsskap við trimum
sjálvstøðugum londum.”
løgmaður á Ólavsøku 2012
B
oðskapurin frá løgmanni var
orðaður soleiðis, og kundi
ikki skiljast øðrvísi enn, at vit
skuldu hava trý javnsett lond við
egnum grundlógum, sum síðani
kundu ganga inn í ein felagsskap,
har hvørt ríki sær stjórnaði sær
sjálvum á fullgóðan javnsettan og
sjálvstøðugan hátt.
Annars er jú ikki talan um
ríkjafelagsskap millum sjálvstøðug
lond.
Boðskapurin frá løgmanni
Føroya var átøkur boðskapinum
frá Alequ Hammond nú um dag
arnar, har sama rótasúpan varð
borðreidd av formanni Siumuts,
einum flokki sum higartil hevur
verið roknaður sum sambands
flokkur.
R
íkidømi í Grønlandi er komið
um sýn, og tað er ovurstórt.
Danir hava sum hjálandaveldi
tryggja sær sín part í forhond,
ásett í býtislyklinum í sjálvstýris
lógini frá 2009, har blokkstuðulin
til Grønlands minkar samsvarandi
inntøkunum úr undirgrundini.
Roknað verður við, at inntøk
urnar, bara frá tí einu minuni,
kinesiskt fíggjaðu London Min
ing Group, fer at geva danska
statinum eina mia.kr. í minni
blokkstuðuli um árið, og grøn
lendingar eru í skemtiligum
vendingum farnir at tosa um ein
nýggjan rís-felagsskap.
Eftir framrokningum yvir 15
ár hjá Grønlandi og LMG, verður
samlaði vinningurin í minsta lagi
28 mia.kr., har í minsta lagi 13 mia.
kr. renna í danska statskassan.
Fleiri enn 50 feløg eru har
afturat farin at leita eftir olju,
gassi, metalli, gimsteinum, gulli
og sjáldsomum evnum, ið verða
brúkt til alt frá fartelefonum til
vindmyllur.
ConocoPhillips, Shell,
Maersk, Esso, eru nøkur teirra
og Greenland Minerals & Energy,
er eitt teirra, eitt australskt
felag, sum í forhond lovar eitt
eitthundrað ára gylt skeið fyri
grønlendska búskapin, um felagið
fær loyvi til at vinna út heilt serlig
evni úr jørðini, so sum uran og
líknandi,sum bert finnast á heilt
fáum støðum á klótini.
Ovurstórar rembingar fara fram í
Grønlandi:
•
Grønland fór frá heimastýri til
sjálvstýri í 2009,
•
ráevnini í undirgrundini vóru
yvirtikin í 2010,
•
15 oljufeløg og 39 minufeløg eru
longu skrásett í Grønlandi,
•
80 aktiv loyvi eru givin til at
leita eftir mineralum,
•
4 loyvi eru givin til aktiva
námsvinnu,
•
44 loyvi eru givin til at leita eftir
olju,
•
Danmark og Grønland býta
inntøkurnar í helvt eftir fyrstu
75 mió.kr.,
•
blokkurin kemur niður
á null eftir eina samlaða
skattainntøka upp á 7 mia.kr.,
•
tá blokkurin (3,4 mia.kr.) er
komin niður á 0, verður nýtt
býtið avtalað,
•
stórskalalógin frá 2012 kann
løna útlendskari arbeiðsmegi
niður í 62 kr. um tíman.
Eins og føroyskir ráðharrar hava
drigið kinesarar út í Tinganes fyri
at fíggja privatar undirsjóvar
tunlar við almennum peningi, so
hevur Nuuk í fleiri ár dyrgt eftir
at fáa kinesarar at gera íløgur í
Grønlandi.
K
ina hýsir einum fjórðingi
av heimsins íbúgvum og er
í ferð við at gerast tann størsti
búskapurin í heiminum, og milli
arda stórar kinesiskar íløgur eru
longu gjørdar í Arktis, Kanada,
Australia og Afrika.
Grønland er soleiðis sæð ávegis
øðrum ríkidømi enn blokkstuðuli,
og líka so skjótt hetta fæ er kom
ið til høldar, verða bondini til
Danmarkar kappaði av, skilst av
teimum forsagnum, ið komnar eru
fram undir valstríðnum.
Sligið er soleiðis fast, at sokall
aði rikisfelagsskapurin einans
snýr seg um pening. Tey mest
sambandssinnaðu, sum hava tosað
mest um aðrar bindingar, um siða
arv, ætt, vinir og kenningar, eru
millum tey fyrstu at vísa hesum
virðum frá sær og at kappa á
stokkinum.
Rikisfelagsskapurin snýr seg
einans um pening, er niðurstøðan
hjá Siumut-formanninum og før
oyska løgmanninum, sum í síni
dreymaverð kappaði á stokkinum,
tá ið makrelurin fór at svimja inn í
føroyskan sjógv.
Soleiðis er tað politiska lívið, og
tað er ikki altíð so lætt at skilja.
Vit ynskja sjálvandi Partii Inuit,
Demokraatit, Inuit Ataqatigiit,
Kattusseqatigiit partiiat, Atassut
og Siumut og øllum grøn-lend
ingum gott væl og blíða framtíð
fyri land og fólk.
tíðargrein
Framhald av síðu 15
Vakurleiki og vælvera
mars-KaPPINGIN
Hvønn dag í mars mánaða verða Sudoku
uppgávur at finna í Sosialinum.
Jú fleiri uppgávur, ið tú hevur loyst,tess
størri møguleika hevur tú at vinna.
Sendið okkum loysnina innan mánadagin
8. apríl 2013 kl. 10.00 og merki
brævbjálvan »Sudoku«.
Fyri at vera við í kappingini,
skal øll uppgávan verða loyst.
vinningurin hesaferð er
gávukort, virði 4000,-
frá Cosméto
Niels Finsensgøta 38 • FO-100 Tórshavn • Telefon: 31 80 70 • www.cosmeto.fo
Fá serkøna vegleiðing
til júst tín tørv,
ókeypis viðtala
• Andlits- og kropsviðgerðir til ein hvønn tørv
• Makeup, pedicure og manicure
• Hártøka við voks, sukur og permanent við laser
• Húðynging, Acni og arr viðgerðir við Medex Dermaroller, Silkpeel,
laser , Veinwave og fillers
• Kim Novaa frá Klinik Qura veitir viðgerðir Við Botox og Juvederm
- leygardagin 8. juni
• Klænkandi- og uppstrammandi viðgerðir við Tei System, Lipobelt
og UCW Wrap
• Ayurveda og Shirodhara massaga og aromatherapy - nýtt
Tá bert tað besta er nóg gott!