fríggjadagur 10. mai 2013síða 8

Fríggjadagur 10. mai 2013 · Nr. 53 8 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Leo Poulsen – Tað er so knívskorið. Tað letur seg heilt einfalt ikki gera, at sleppa í dialysu í Før­ oy­um, og tí sleppi eg heldur ikki heim til Føroya aftur. Tað er syrgiligi veruleikin hjá Jógvan Petur Hentze úr Skopun. Síðani hann fekk staðfest nýrasjúku fyri skjótt fýra ár­ um síðani, hevur hann verið noyddur at verið í dialysu tríggjar ferðir um vikuna. – Eg eri í dialysi mánadag, mikudag og fríggjadag, og tað tekur fimm tímar hvørja ferð. Tað er til at liva við, og at byrja við var tað heldur eingin trupulleiki, tá vit vóru í Føroyum og vitjaðu, sigur Jógvan Petur Hentze. Men seinastu tíðina er so nógv spart á Lands­sjúkra­ húsinum, at bert tríggjar av fimm dialysumaskinum eru í brúk. – Tað er starvsfólkið, ið er spart burtur. Tað, sum eg fái at vita, er, at skorið er so mikið nógv burtur, at tað bert eru starvsfólk til teir sjúklingar, ið ganga til regluliga dialysu í Føroyum, sigur Jógvan Petur Hentze. Hann sigur, at hann fleiri ferðir hevur tosað við Lands­ sjúkrahúsið, og við yvir­ læknan á deildini, men har fær hann at vita, at har er einki starvsfólk at taka sær av honum. – Hetta er ein nýggjur trupulleiki, tí ta fyrstu tíðina, at eg gjørdist sjúkur og mátti hava dialysuviðgerð, var altíð leyst og liðugt, tá eg kom til Føroya. Men nú hevur pípan so fingið eitt annað ljóð, sigur Jógvan Petur Hentze, ið til dagliga býr í Horne á Jútlandi í Danmark. Ongan føðingardag Tað byrjaði sum nevnt fyri tveimum árum síðani, tá trupul­leikar stungu seg upp í sambandi við vitjan í Før­ oy­um. – Fyrr høvdu teir fýra dia­lysumaskinur á Lands­ sjúkra­húsinum, í dag hava tey fimm. Kortini verða bert tríggjar nýttar í dag, sigur Jógva­n Petur Hentze. Hann sigur, at tað hevur einki við maskinur, nálir ella aðra útgerð at gera. – Eg havi bjóðað mær at taka bæði nálir og aðra útgerð við mær, men tað er ikki har, ið skógvurin trýstir. »Eg havi ongan at ansa eftir tær«, er svarið, eg fái, tá eg spyrji meg fyri, sigur Jógvan Petur Hentze. Hann er tískil fráskorin at sleppa heim til Føroya yvirhøvur. – Tað verður eingin summ­ arferia, eingin jólafrítíð sam­ an við familjuni. Og nú høvdu vit sett nøsina upp eftir at sleppa heim til Før­oya í sam­ bandi við, at vermamman fyllir 85 ár 31. mai, men eisini tað má skjótast ein hvítur pílur eftir, sigur Jógvan Petur Hentze. Hann undrast á, at tá fólk, sum hann kennir, fara til Noreg at ferðast, so er bara at senda ein mail framman undan. – So stendur alt klárt fyri teimum, tá tey koma vegin fram. Men sum føroyingur í Danmark ber ikki til at sleppa heim til Føroya at ferðast, tí ráð eru ikki at leggja okkum í dialysumaskinuna, sigur Jógvan Petur Hentze. Tað eru fýra ár síðani, at Jógvan Petur Hentze úr Skopun fekk nýrasjúku sum kravdi, at hann má í dialysu tríggjar ferðir um vikuna, fimm tímar hvørja ferð. Men nú fær Landssjúkrahúsið ikki givið honum hesa dialysuna Leo Poulsen Forkvinnan í nýrafelagnum, Erikka Eltør, skilir væl frustra­tiónina hjá Jógvan Petur Hentze. – Men tað er ikki illvilji frá Landssjúkrahúsinum, at fólk ikki sleppa í hæmodialysu, tá tey koma heim í feriu. Har er snøgt sagt ikki pláss fyri eyka sjúklingum, tá trýstið er størst, sigur Erikka Eltør. Seinastu tíðina hevur so eisini verið neyðugt, at senda tríggjar nýrasjúklingar niður til Danmarkar at ganga til dialysu. – Tað gongur so upp og niður. Av og á fær onkur eitt nýtt nýra, og fólk doyr burtur av, so við hvørt er nóg mikið av plássi, við hvørt er ikki páss fyri øllum, sigur Erikka Eltør. Hon sigur, at tað plagar at laga seg. – Vit, sum hava verið við leingi, vita, at tað javnar seg við tíðini. Tað er stórt trýst á til tíðir, men tað javnar seg sum frá líður, sigur Erikka Eltør. Hon undirstrikar, at á Land­s­sjúkrahúsinum gera tey sítt besta. – Tað er manglandi játt­ an til fleiri starvsfólk, ið er trupulleikin. Hesi, sum arbeiða við dialysu­maskin­ ur­nar, arbeiða frá tíðliga á morgni til langt út á dagin, og tað er neyðugt, at tey hava frí viðhvørt. Sunnudagar er als eingin dialysa, sigur Erikka Eltør. Hon heldur, at teirra øki er rakt av sparingum, eins og so mong onnur øki. – Nýrafelagið hevur ong­ an hug at leypa á bláman í hesum málinum. Tað er rætt, at neyðugt hevur ver­ ið at sent tríggjar nýra­sjúk­ ling­ar til Danmarkar at fáa dia­lysu, men hetta er sum nevnt nakað, ið plagar at laga seg við tíðini. Á Lands­ sjúkrahúsinum gera tey sítt besta, men pengarnir eru heilt einfalt ikki til onnur enn tey, ið »eiga« at vera har, sigur Erikka Eltør. Alt botnar í vantandi játtan Sleppur ikki heim til Føroya Erikka Eltør, forkvinna i Nýrafelagnum, mælir til at sláa kalt vatn í blóðið. - Trýstið skiftir so nógv; við hvørt er stórt trýst, við hvørt minni, men eg haldi ikki, at tað er nøkur orsøk til at leypa á bláman, sigur hon Erikka Eltør heldur ikki tað er nøkur loysn hjá Nýrafelagnum, at leypa á bláman í málinum um vantandi viðgerð til føroyingar, ið koma heim í feriu