Sosialurinarkiv
Sosialurin 2013-06-20, síða 16
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

hósdagur 20. juni 2013síða 16

‹ fyrra síða allar 48 síður næsta síða ›

Tekstur á síðuni

Fríggjadagur 21. juni 2013 · Nr. 70 16 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 5. juni 2013 fingu Irdi E. Toftegaard og Dánjal Pauli Højgaard, Toftir, ein drong, hann vigaði 3820 gr. og var 52 cm. langur Fríggjadagin 7. juni 2013 fingu Poul og Hansina Finnsdóttir Joensen, Klaksvík, eina vælskapta dóttir. Hon vigaði 4520 gr. og var 57 cm. long 17. juni 2013 fingu Erla á Torkilsheyggi Djurhuus og John Dávur Sumberg Djurhuus, Rituvík, ein drong, hann vigaði 4180 gr. og var 54 cm. langur 7. juni 2013 fingu Silja á Borg og Jóhannes Færø, Argir, ein drong, hann vigaði 4300 gr. og var 55 cm. langur 15. juni 2013 fingur Jeanette og Solomon Magura Rolle, Schweiz, tvíburar, tveir dreingir. Vektin og longdin vóru 3600 gr. 51 cm og 2700 gr. 48 cm. føðingar Arne Nørrevang andaðist mánadagin 17. juni 2013. Hann var føddur í Fasterholt í Jyllandi tann 10. juli í 1933, og manglaði sostatt fáar dag­ ar í at gerast 80 ára gamal. Arne tók nýmálsligt students­prógv í 1952, mag. scient. prógv í 1960, og var-di dr. phil.- ritgerð í 1965. Hann bleiv amanuensis við Keyp­ manna­havnar Uni­ver­sitet í 1960, lektari í 1965 og do­cent­ ur frá 1965 til 1983. Í 1983 flutti Arne til Før­ oya, har hann kom í starv sum lektari á Føroya Lærara­ skúla. Í 1986 fór hann í starv á Føroya Náttúrugripasavni, og í tíðarskeiðinum frá 1988 til 1997 var hann leiðari fyri BIOFAR-verkætlanini, har hann var við til at knýta sam­bond millum vísindafólk víða um lond. Arne hevði sítt fyrsta til­ knýti til Fróðskaparsetrið mið­s­keiðis í 1970-unum, men eftir at hann flutti til Føroya í 1983 øktist sam­band­ið við Setrið. Í 1987 varð hetta formaliserað við, at hann bleiv tilnevndur uttan­set­ urs­lektari í lívfrøði, og hann kom harvið m.a. at seta sín dám á eina nýgg­ja bachelo­ r­út­búgving í lív­frøði á Náttúru­vís­inda­deild­ini. Arne umboðaði uttan­seturs­lektar­ ar­nar í leiðsluni fyri Náttúru­ vísinda­deild­ina (megin­ deildar­ráð­num), og var í 1998 ov­asti leiðari fyri Setrið sum vald­ur rektari. Í januar 1995 gjørd­ist Arne professari í lív­frøði á Setrinum, og hetta starv­ið røkti hann til hann fór frá vegna aldur í 2000. Arne var hálvur fugl­firð­ ing­ur, og hann greiddi við­ hvørt frá tíðini, tá hann sum smá­drongur og hálvvaksin ferð­aðist hjá familjuni í Før­ oyum og var við í tí føroyska dag­lig­degnum eins og aðrir smá­dreingir ella unglingar. Kanska hava vitjanirnar í Før­oy­um verið við til at birta hugin fyri náttúruvísindum, m.a. áhugan fyri fugla­lívi­ num. Mong munnu kenna bók hansara ”Úr bjarga­søgu­ ni”, ið lýsir aldargamlar sið­ ir í samband við føroyska fugla­veiðu. Longu sum 17-18 ára gamal hevði hann sín­ ar fyrstu greinir um fugl í Dansk Ornitologisk For­en­ ings Tidsskrift, har ein teirra júst snúði seg um fugl í Før­ oy­u­m. Arne hevði skrivað 9 greinir (á donskum og týsk­ um máli) um fugl áðrenn hann tók studentsprógv, har­ av 6 snúði seg um fugl í Før­ oy­um. Magistara rit­gerð­in í 1960 snúði seg um djórafrøði við fugli sum serøki. Men eftir 1963 fór Arne at arbeiða meiri við ”mikro­ skop­isku” pørtunum av lív­frøðini, og stóran part av tíðini hevur hann gjørt ana­tom­i­skar rannsóknir av ymiskum ormasløgum. Doktara­rit­gerð­in frá 1965 var ein kyknufrøðilig kann­ ing av, hvussu egg hjá einum pylsuormi, Pria­pu­lus caudatus Lamark, út­vikl­aðu seg, og fyri at kunna av­dúka tað fekk hann at­gongd til at brúka mest fram­kom­nu mikro­skop (elektron­mikro­ skop), sum tá vóru á Institut for Almen Zoo­logi á uni­versi­ teti­num í Keyp­manna­havn. Listin við vísindaligum út­gáv­um hjá Arna er langur, og nógvar eru tilvísingarnar til greinir hansara, eisini í lærubókum. Hansara sterki fakligi førleiki hevði eisi­ni við sær, at hann varð bið­in um at vera við til at meta um førleikar hjá um­søkjar­um til vísindastørv á øll­um stigum og at vera and­mæl­ing­ur til verjur av fleiri doktarar­rit­ gerð­um. Aftrat sínum vísindaliga ar­beiði hevur Arne havt fleiri álitisstørv, har tørvur hev­ur verið á hansara fakliga inn­ liti. Nevnast kann t.d., at hann hevur verið ritstjóri á Dansk Ornitologisk Foren­ ings Tidsskrift og á Zoo­ logischer Anzeiger, og høvuðs­rit­stjóri á 12-binds verki­num Danmarks Natur, sum kom út frá 1967 til 1972 og í endurskoðaðari útgávu 1979-81. Eitt av bindunum er um Føroyar. Arne hevur eisini verið við til at gera populer­vís­inda­ligt tilfar so sum greinir í dag­bløðum og sjón­varps­filmar um Før­oyar og før­oyskt fuglalív, og um botn­djóra­lívið í før­oysk­um sjógvi. Av før­oyskum nevnd­ ar­sess­um kann nevnast lima­skapur hansara í Olju- ráð­legg­ing­ar­nevndini, ið varð sett í 1992. Í 1981 var Arne fyrstu ferð uppkallaður í djóra­heimi­num. Tá hevði hann verið við til at finna eitt dýr, sum vísindin ikki visti um framman­undan. Dýrið bleiv kall­að Batillipes noerrevangi. Ikki er dýrið stórt, nakrar tíggjunda­ partar av einum millimetri til longdar og breiddar, men tað er sjálvandi stórt at at vera við til at avdúka dýr í djóra­heiminum, sum ong­in fram­man­undan veit um. Í BIOFAR-verkætlanini vórðu fleiri smádýr funnin á hav­ botn­i­num kring Før­oy­ar, sum ongin visti um fram­man­ undan, og fleiri av teim­um eru uppkallað eftir Arna. Slík­ur heiður er bert til­lut­aður fáum vísinda­fólkum. Ærað veri minnið um vís­ inda­mann­in Arna Nørre­ vang. Hans Pauli Joensen Minningarorð um Arna Nørrevang nøvn