týsdagur 3. desember 2013síða 14

Mikudagur 4. desember 2013 · Nr. 140 14 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Rannvá G. Fossaberg   Føroyar framvegis liggja væl aftan­fyri hini Norðurlondini, og av øllum londunum í PISA-kanningini 2012 liggja Før­oy­ar í niðasta triðinginum í øll­um fakøkjum. Tað sær tó út til, at Føroyar ganga eitt vet fram síðani kann­ingina frá 2006. Serliga klára føroysku næmingarnir seg betri í støddfrøði. Býtið av næmingum á før­leika­stig vísir, at Før­oy­ar sum heild tykjast liggja eitt førleikastig lægri enn næm­ ing­ar í hinum Norður­lond­ unum, burtursæð frá Finn­ landi, sum liggur oman­fyri hini londini. Ein lutfalsliga stórur partur av føroysku næm­ ing­un­um fáa færri stig enn tað, sum PISA hevur sett sum mark fyri virkisførum før­leika. Hetta er galdandi inn­an øll trý fakøki, sum eru les­ing, støddfrøði og náttúru­ vísund. Nakað, sum eyðkennir úrs­litini av kanningini í Før­ oy­um, er, at sera fáir føroysk­ ir næmingar kunnu lýsast at hava sera góðan førleika.  Harafturat er vert at nevna, kynsmunin í úrs­liti­ num í lesing, sum eisini er at síggja í fleiri øðrum londum. Ein bólkur av dreingjum klára seg so mikið illa í lesing, at tað er vandi fyri, at teir fáa trupulleikar seinni.  Hetta er tann fjóðra PISA- kann­ingin, sum er gjørd í Før­oy­um. Kanningin fór fram í døgu­num 19-23 mars í fjør, tá allir næmingar í 9. flokki í fólka­skúla­num vóru við. Føroyar liggja undir miðal Úrslitini av PISA-kanningini, sum bleiv gjørd í mars mánaði í fjør, vísa, at Finnlandi er tað norðurlandið við besta úrsliti­num. Hóast afturgongd fær Finnland enn flest stig í PISA-kanningini, og tað gera finsku næmingarnir innan øll trý fakøkini, sum eru lesinf, stødd­frøði og náttúruvísind. Í næsta bólki liggja Dan­mark og Noreg. Har­ næst liggja Ísland og Svø­ríki, meðan Føroyar ligg­ja niðast. Sostatt eru Før­ oy­ar tað norðurlandið, ið er vánaligasta landið í kann­ ing­ini samanborið við hini norður­londini. Hóast føroysku úrs­lit­ini framvegis liggja und­ir miðal, eru Føroyar ein­as­ta norður­ land, sum kann stað­festa posi­tiv­ar broyt­ing­ar í úrs­liti­ num innan stødd­frøði. Munurin millum Føroyar og hini norðurlondini sæst serliga væl í lesing og náttúru­ vísind. Her eru før­oysku úrslitini eisini sera vána­lig, og kanningin hesa­ferð staðfestir, at støðið er alt ov lágt, serliga innan hesi bæði økini. Tó er líkt til, at Føroyar hava størri framgongd í lesing enn hini norðurlondini, har Danmark og Noreg standa í stað, og Finn­land, Svøríki og Ísland fara aftur. Innan støddfrøði hava før­oysku næmingarnir fing­ ið 468 stig, og eru sostatt á einum 41. plássi á tí økinum. Har­aftur­ímóti fingu næm­ ing­ar­nir í íslandi og Danmark ávíka­vist 493 og 500 stig. Á lesiøkinum liggja Føroy­ ar á einum 46. plássi við 443 stigum, meðan føroysku næmingarnir eru á einum 48. plássi í náttúruvísind, har stigini vóru 443. Ikki óvæntað er tað Shanghai-Kina, sum liggur á ovastu rók í kanningini, har kinesisku næmingarnir hava fingið umleið 600 stig á øll­um økjum. Mugu ikki fara í svart - Vit eiga ikki at fara í svart, hóast føroysku næmingarnir liggja undir miðal. Ístaðin skulu vit royna at arbeiða mið­víst, soleiðis sum vit eisini hava gjørt, so at úrs­lit­ ini í framtíðini verða betri. Tað sigur lands­stýris­mað­ ur­in í mentamálum, Bjørn Kal­sø. At Føroyar liggja undir mið­al og enntá niðanfyri tey norðurlendsku londini, vit vanliga samanbera okk­um við, heldur lands­ stýrismaðurin vera harmi­ ligt, men hann vísir á, at glott­ar eisini eru at hóma hjá PISA-úrslitið ikki nóg gott Úrslitini av PISA-kanningini, ið bleiv gjørd í mars mánaði 2012, eru nú almannakunngjørd. Úrslitið er greitt - Føroyar liggja í tí tyngra endanum - Vit eiga ikki at fara í svart, hóast føroysku næmingarnir liggja undir miðal, sigur Bjørn Kalsø, landstýrismaður í mentamálum pisa kanning