hósdagur 17. juli 2014síða 14

nr. 81 · 18. juli 2014 4 VIKUSKIFTI populerari enn Ivan Facebookprofilurin stendur til at bresta, like’ini rulla inn, fremmand fólk steðga honum á gøtuni at taka mynd, og hann hevur verið noyddur at fjala seg handan eina masku fyri at ikki blíva kendur aftur. Talan er um Ivan Eginsson Eysturland, sum síðstu tveir mánaðirnar er vorðin ein stjørna í lítla suðuramerikanska landinum Uruguay. Í vikuni gjørdist hann eisini uruguayanskur heiðurskonsul í Føroyum Samrøða Óli Jákup Jacobsen post@sosialurin.fo Søgan um sambandið millum Ivan og Uruguay byrjaði fyri meira enn 20 árum síðan, tá Ivan á fyrsta sinni sá fót­bóltslandsliðið hjá Uruguay spæla. Tá­verandi venjarin, Oscar Tabarez, sum eisini er núverandi venjari, fekk lítlu fót­bóltstjóðina, sum liggur millum Argentina og Brazil, til HM í Italia í 1990. – Eg var heilt imponeraður av, at eitt so lítið land við einans trimum og eini hálvari millión íbúgvum kundi klára seg so væl í fótbólti. Míni tvey heilt stóru áhugamál eru lítil lond og fótbóltur. Uruguay kundi bólkast undir bæði, sigur Ivan, sum er føddur í Moskva, men hevur búð í Føroyum síðan 1998 og nú býr í Klaksvík. Alskurin til lítil lond og fótbólt var á sama hátt orsøkin, at Ivan flutti til Føroya á sinni. – Uruguay og Føroyar hava eitt annað í felag: Hvørgin av londunum eru í heimshøpi kend fyri annað enn fótbólt. Mest vinnandi fótbóltsjóð í heiminum Liðið hjá Uruguay kláraði seg ikki nakað serliga væl til fyrsta HM, har Ivan fylgdi við teimum. Teir blivu tíð­ liga slignir út av Italia. Men í allari fót­ bólts­søguni er Uruguay tað landið, sum hevur vunnið flestar FIFA titlar. – Uruguay hevur vunnið 20 altjóða titlar: 2 HM, 2 OL, 15 Copa America og ein Mundialito (kapping fyri fyrr­ ver­andi heimsmeistarar, red.), sum er serstakliga hugtakandi. Argentina fylgir eftir við 19 titlum, sigur Ivan. – Haraftrat er Uruguay nógv tað minsta landið, sum hevur vunnið HM. Næstminsta landið við HM titli er Argentina. Fyrsta HM í fótbóltssøguni varð hildið í Uruguay í 1930, sum Uruguay vann. Í 1950 vann Uruguay aftur og hesa ferð á kenda Maracana í Brazil ímóti júst Brazil. Koyrdur av landsliðsleikara Ivan er ikki ein vanligur fótbóltsfjeppari. Hann hyggur eftir hvørjum einasta dysti, um tað so er á miðjari nátt, og arbeiðið bíðar morgunin eftir. Somu­ leiðis kennir Ivan nøvnini á øllum leikarum, sum nakrantíð hava spælt við landsliðnum hjá Uruguay. – Eg varð bergtikin av Uruguay meira enn nakrantíð, tá eg fyrstu ferð vitjaði landið í 2008 saman við Jan Dam. Eins og í Føroyum var fólkið har serstakliga fitt, eyðmjúkt og vinarligt, sigur Ivan. Á ferðini í Uruguay vóru Ivan og Jan til tveir dystir hjá Uruguay, har teir aftaná annan dystin upplivdu nakað heilt serligt. – Uruguay spældi móti Peru og vunnu sannførandi 6-0. Aftaná dystin fóru vit í ein hýruvogn og komu í prát við føraran. Tað vísti seg, at hann var fyrr­verandi fótbóltsleikarin Alberto Cardaccio, sum spældi við Uruguay í HM í 1974. Eg kendist væl við navnið, hóast eg ikki kendi andlitið aftur, sigur Ivan, sum samstundis sigur, at fleiri av fyrr­verandi landsliðsleikarunum í dag hava vanlig arbeiði, tí teir hava ikki havt so góðar inntøkur sum leikararnir í dag. Eitt annað stuttligt upplivilsi, sum Ivan hevur havt í sínum mongu ferðum í Uruguay, var í 2013, tá hann møtti Alicides Ghiggia. Ghiggia var lands­ liðs­leik­ari hjá Uruguay og skoraði sigurs­málið í áður nevndu HM finaluni í 1950 móti Brazil, sum gjørdi Uruguay til heimsmeistarar. – Vit vóru á einum fótbóltsmuseumi, og heilt tilvildarliga stendur Ghiggia framman fyri okkum og ger eina sam­ røðu við eitt uruguayanskt sjónvarp. Eg spurdi, um vit ikki kundu taka eina mynd saman, og tað vildi hann fegin, sigur Ivan. Vildu finna villasta fjepparan í heiminum Stuðulin frá Ivani til landsliðið hjá Uruguay hevur vakt ans millum fólk. Í 2012 spældu Uruguay móti Russlandi í Moskva, og Ivan legði eitt video út á youtube, har hann sang tjóðsangin hjá Uruguay. Journalistar sóu hetta brotið og vildu gera samrøður við Ivan. Longu tá gjørdist Ivan rættiliga kendur í La Celeste, sum uruguayarar kalla sítt land. Í vár fekk hann so ein fyri­spurning, sum so at siga kollvelti lívið hjá honum. – Ein gjaldkortsfyritøka í Uruguay, OCA, hevði ætlanir um at gera eina nýggja lýsingarøð, har tankin var at finna ein fjeppara hjá Uruguay, sum onki samband hevur við Uruguay. Í fyrstuni funnu tey ein fjeppara í Meksiko. Men so kunnaði eitt starvsfólk hjá lýs­ingar­fyritøkuna stjóran um meg, sum búgvi í Føroyum. Stjórin helt, at Føroyar vóru væl meira forkunnugar enn Meksiko, so tey settu seg í samband við meg, sigur Ivan. – Tað var sjálvsagt rættiliga spenn­ andi, og eg var positivur frá fyrstu løtu av. Eg gjørdi eina flotta framløgu um Føroyar og fortaldi um meg. Teir blivu heilt ovfarnir av landinum og kanska av mær við og tóku skjóta avgerð um, at teir ynsktu at koma higar. Fyrst í mei kom eitt fylgi úr Uruguay, sum taldi seks menn: Tveir úr OCA, ein úr lýsingarfyritøkuni Notable og tríggir frá Metropolisfilm, sum er eitt kent filmsfelag í Latínamerika, ið stóðu fyri upptøkunum. – Teir komu hósdag og fóru avstað aftur mánadag, og vit filmaðu allan dagin allar dagarnar. Fyrstu tveir dagarnar vóru vit rættiliga hepnir við veðr­inum og fingu flottar myndir. Vit tóku upp í Bø, Gásadali, Havn, Toftum, Klaksvík og Gjógv. Á Toftum filmaðu vit ein dyst millum B68 og Skála, og litirnir á skálablusunum vóru ov líkir hjá B68, so skálamenninir spældu við vestum, sigur Ivan smáflennandi um ta eitt sindur serstaku og eitt sindur flóvi­ sligu upptøkuna. Teimum dámdi so væl í Føroyum, at stjórin í lýsingafyritøkuni segði seg ynskja at keypa summarhús við Gjógv. Føroyar vorðnar mainstream Upptøkurnar við Ivani blivu gjørdar til tríggjar lýsingarfilmar umframt ein backstagefilm, og tann fyrsti filmurin Bara Suarez er Í 2008 saman við taksaførara Alberto Cardaccio, sum leikti fyri Uruguay í HM 1974