týsdagur 21. oktober 2014síða 16

Mikudagur 22. oktober 2014 · Nr. 120 16 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 meldurin Jón Brian Hvidtfeldt – Hetta hevur verið deiligt at sett seg við um kvøldarnar. Eg eri bæði A og B menniskja. Fari seint í song og tíðliga upp, og kann ofta klára meg við ein hønublund. Eyðkenda, lætta lyndið hjá Njáli Djurhuus, sum nú hevur Mackay til millum­ navn, fær hann flenna: – Ofta havi eg sitið so leingi, at konan hevur biðið meg um at koma í song. Njál Mackay Djurhuus dugir ikki at seta dato á, nær hann fór undir upp­gáv­una at skriva søguna hjá Frelsunar­ herinum í Føroyum. – Tað eru nøkur ár síðani. Fimm ferðir havi eg verið frá vegna sjúku. Eg havi havt hjarta­trupulleikar, men nú havi eg fingið ein kvikil (pace­maker, red.) og tað gong­ur fínt. Eg eri optimist, tími ikki at vera sjúkur. Og nú eru bøkurnar her. Njál Mackay Djurhuus hevur fingið fyrstu eintøkini, ið annars vera almenn hós­dagin 23. oktober, á sjálvum 90 ára degnum hjá Frelsunar­herinum í Føroyum. Talan er um tvey bind á til­samans 486 síður, sum í orðum og myndum lýsa føroyska partin av søg­ uni hjá felagsskapinum, frá stovnan til dagin ídag. – Tað hevði verið ov tungt við einari bók, hon hevði verið tung sum múrsteinur. Liggur tú í songini og lesur og missur eina slíka niður á teg, so brýtur tú nøsina. Og tað vil eg ikki hava ábyrgdina av. Láturin tekur aftur yvir, meðan Njál Mackay Djur­ huus greiðir frá arbeiðs­ gongd­ini við bókini. Hann hevur í stuttum savnað sam­ an alt tað, sum er at finna um Frelsunarherin, bæði í skjalagoymslum í Føroyum, Keypmannahavn, Oslo, Reykjavík og London. Fleiri túsund síður bleiv tað til. – Men minnisbøkur snúgva seg ov ofta um deyð menn­iskju. Eg vil ikki enda í tí grøv­ini, eg vil eisini skriva um livandi menniskju, sigur Njál og greiðir frá, at hann tí fekk ein norska vinmannin Jørn-Kr. Jørgensen at velja út nøkur fólk, sum kundu geva sítt íkast til søguna um Frelsunar­herin. – Eg kundi jú ikki velja tey út sjálvur. Hvønn skuldi eg valt, og hvønn skuldi eg valt frá. Tað vildi verið vónleyst, sigur Njál og vísir til sítt lívs­ langa og tætta tilknýti til júst Frelsunarherin. Norski vinmaðurin, sum er rithøvundur og hev­ur skrivað 35 bøkur, fekk tí uppgávuna at velja út tey, sum eftir hansara tykki kundu og áttu at geva sítt íkast til søguna um Frelsunar­herin. – Roynt hevur verið at fáa tað mesta við, men tað er ógjørligt at fáa alt við, sigur Njál Mackay Djurhuus og leggur afturat: – Tí vil eg eisini biðja um fyrigeving, um onkur heldur seg vera gloymdan ella at onkur familja er farin burtur ímillum. Lætta lyndið er eisini fult av eyðmýkt. Tað kemur sjón­ liga til kennar undir sam­ røðuni, at Njál er bangin fyri sjálvrósi. – Eg vil ikki hava, at vit í Frelsunarherinum skulu geva út eina bók, har vit siga, at vit eru frálík. Eg vil, at bókin skal vera reiðilig. Hann dregur á svarið, tá vit spyrja hann, um bókin nú eisini gevur røttu myndina av Frelsunarherinum: – Nei, eingin kann geva full­komnu myndina. Men eg havi eftir bestu sann­før­ing leitað mær hjálp frá fólki, sum hvør í sínum lagi kunnu vera við til at tekna røttu mynd­ina av Frelsunar­her­ inum. Mín samvitska sigur mær, at eg havi gjørt mítt besta. Njál Mackay Djurhuus greið­ir frá tilgongdini at savna og velja út tilfarið til bók­ina. – Viðhvørt hevur tað ver­ið sum at sita við eitt døgurða­ borð og skilja fisk. Skræð­ an og beinini eru skild frá og skumpað til viks, meðan restin hevur ligið eftir. Har­ afturat havi eg havt góðar »skiljarar« at hjálpa mær at lúka burturúr, leggur Njál skemtiliga afturat. Mongu myndirnar hevur Inger Hansen havt ábyrgd­ ina av at velja út. Uppgávan Tað kemur sjónliga til kenn­ ar, at júst henda uppgávan, hóast sera rúgvusmikil, hev­ ur verið alt annað enn ein plága fyri ritstjóran. – Eg má altíð vera í sving, eg eri skaptur soleiðis, sigur Njál um uppgávuna. Hóast Njál Mackay Djur­huus er farin væl um pen­sjóns­aldur, so er hann fram­vegis sera virkin í Frelsunar­herinum í Oslo. Arbeiðið við søguni um før­ oyska Frelsunar­herin er tí komið omaná. – Tað hevur verið ótrúliga reinsandi fyri meg at arbeiða við bókini um kvøldarnar, eftir ein arbeiðsdag við hjálpar­arbeiði, sigur Njál og út­greinar svarið: – Tað hevur verið deiligt at seta seg við søguni hjá tí felags­skapi, har eg eri vaksin upp og sum hevur fylt so stóran part av mínum lívi. Njál Mackay Djurhuus er føddur í Portugálinum úti á Reyni í Havn, og Frelsunar­ herurin hevur verið reyði tráðurin gjøgnum lívið hjá nú 73 ára gamla manninum: – Tað var skúlin, Frelsunar­herurin og heim­ ið. Eg spældi eitt sindur av fót­bólti og tað, sum dreing­ir ann­ars gera, men Frelsunar­ her­urin var staðið, ið eg helt til. Longu sum smádrongur visti eg, at eg vildi brúka mítt lív til at hjálpa fólki, sum hava trupulleikar av ymsum slag, greiðir Njál Mackay Djurhuus frá. Tí hevur arbeiðið við søg­uni um Frelsunarherin onkurs­vegna verið eitt ar­beiði við eini søgu, sum meira enn nøkur onnur hevur merkt lívið hjá rit­stjór­ anum sjálv­um. – Viðhvørt havi eg sitið í skelli­látri og hugsað aftur á g a m l a r d a g a r , með­an eg havi blað­ að ígjøgn­ um mongu skjøl­ini, greið­ ir Njál Mackay Djur­huus skemt­ i­liga frá. Uppgávan hev­ur eftir hansara tykki verið ótrúliga stutt­lig og eisini áhuga­verd. meldurin – Viðhvørt havi eg sitið í skellilátri og hugsað aftur á gamlar dagar, sigur Njál M. Djurhuus, sum hevur ritstjórnað 90 ára drúgvu søguna hjá Frelsunarherinum í Føroyum hjá Njáli Dreyma­ kjansurin