mánadagur 3. november 2014síða 20

Mánadagur 3. november 2014 · Nr. 125 20 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Jenis av Rana Tað var við undran og sorg eg las bræv títt í Sosialinum mikudagin, eitt bræv, ið varð stílað til løgmann og har tú undirskrivar teg ”gud­ loysingur”. Tú setur løg­ manni spurningar, sum hann óiv­að man fara at svara, men end­ar brævið við fylgjandi orð­um, sum eg loyvi mær at við­merkja. Tú skrivar: “vit skulu verja fólkaræðið vit skulu varðveita okkara samkenslu. vit skulu berja okkara fremmandahatur niður. vit skulu vera besta land í verðini at liva í - fyri øll”. Men so leggur tú afturat: “hesi virðini eru ikki kristin. Tey eru menniskjalig”. Ein grundleggjandi feilur! Her gert tú eitt grund­ leggj­andi mistak! Vórðu “ hesi virði” menniskjalig og ikki kristin, so var heimur okk­ara ein heilt annar at liva í í dag! Men júst tí at tey ikki eru menniskjalig, er støð­an so út av lagi syrgilig og døp­ur, sum hon er. Tað er jú menn­iskjan, sum fremur tær gerð­ir, sum elva til, at menn­iskju í hópatali hvønn dag doyggja av krígsávum og onn­ur av svongd og sjúkum. Ikki tí matur ella heilivágur mangl­ar í heiminum, men tí rað­fest­ingin av heilivágnum og mat­inum er skeiv. Og or­ søk­in er júst hon, at menn­ iskj­an er sjálvsøkin og ikki liv­ir eftir hesum virðum, sum tú nevnir og leingist eftir. Fremmandahatur blómar, fólka­ræðið verður dagliga traðk­að undir fótum og mong av heimsins londum eru langt frá “tey bestu” at liva í, einans tí hesi virð­ini, tú nevnir, ikki eru “menn­ iskja­lig”! Øðrvísi har kristna trúgv­ in er boðin vælkomin! Men har sum kristna trúgv­in er sloppin framat, har sum menniskju dagliga liva saman við Frelsara sín­ um, har finna vit øll hesi virð­ini, tú ynskir, vit skulu verja! Tað var í kjalarvørrinum av kristna gleðiboðskapinum at menniskju og tjóðir um all­ an heim vaknaðu og miðvíst fóru at taka sær av teimum treingj­andi! Privat og alment varð farið undir at hjálpa og grøða tey sjúku. Tey gomlu vórðu ikki longur slept upp á fjall, men fingu virðiligar um­støður, hjálp til dagin- og inni­vist. Bíbilsku boðini um at taka sær av faðirleysum og einkjum lyftu hesi upp­aft­ur úr fátækt, hungri og deyða, og nýføðingar við sjúku og breki, sum áður vórðu settir út at doyggja, vórðu bjarg­að­ ir av monnum og kvinn­um, sum sjálvi vórðu broytt, tá tey møttu Frels­ar­an­um. Og vit kundu hildið á at nevnt einstøk og bólkar, m.a. kvinnurnar, sum aftur fingu virði á jøvnum føti við onn­ur, eitt virði sum lond og leið­ar­ ar, sum ikki grunda síni virði á kristnu trúnna, heldur ikki í dag veita teimum, júst tí hesi virði eru kristin og ikki menn­iskja­lig. Gev Jesusi ein møguleika! At tú nevnir teg gud­ loys­ing boðar frá, at tú ert í vanda. Best verður hetta lýst av vísmanninum, sum í orða­ tøk­un­um skrivar so um júst hetta evni: ”vegurin, ið hini gudleysu ganga, er sum bølmyrkur; tey vita ikki, hvat tey fara at detta um, men gøtan, ið hini rættvísu ganga, er lík skín­ andi ljósi, sum verður bjart­ ari og bjartari, inntil hádagur er (vísmaðurin Sálomon, orð­ tøk­ini kap. 4. ø. 18). Eg vildi ynskt, at tú, Ása, og onnur, sum ikki kenna trygd­ina, sum finst hjá Frels­ar­an­um, góvu Honum ein møgu­leika, heldur enn at vraka tað framtíðartrygd og tann nú­tíð­arfrið, sum bara Jes­us kann geva. Á tí trygga grundstøði, sum bara hann kann geva, verða tit tá við í einum heims­umfatandi netverki av menn­iskjum, sum royna at broyta heimin til eitt betri stað fyri øll. Hetta royna tey, tí tey hava møtt Honum, sum í orði sínum og í dagligum sam­skifti við tey, eggjar til at verja, hjálpa og virða næstan sum seg sjálvan. p.s.: Lat meg leggja afturat, at tá eg tosi um kristin, so meini eg við menniskju, sum hava møtt Jesusi og sum dagliga liva saman við Hon­um og ikki stjórnir, felagsskapir ella einstøk, sum eftir øllum at døma ong­an­tíð hava møtt Frels­ar­ an­um, men sum av órøtt­um fjala seg og gerðir sínar undir navni hansara  Frank  Davidsen Nakað so natúrligt sum at biðja um,  eins og at fáa inn­ lit og avrit av nøkr­um veiðu­ loyv­um úr fiski­mála­ráð­num, og fáa nokt­andi svar, vísir veru­liga al­menn­ing­in­um um tann ruðuleika, ið  hev­ur vald­að og valdar úti í fiski­ mála­ráðnum. Í svarið til reiðaríið hjá Líra­berg stendur m.a. "Fiskimálaráðið skal í hes­ um sambandi kunna tykk­um um, at veiðiloyvini ikki hava ver­ið skriva sum ser­stakt skjal. Frumrit ella av­rit eru tí hvørki ávikavist send skipa­ eig­ara ella goymd í skjala­ goymsl­uni hjá Fiskimálaráð­ num. " So meðan alt samfelagið er digitaliserað, og hvørt mansbarn við tí nýggju tøknini er ført fyri at goyma tær neyðugu upplýsingarnar á síni smart­tele­fon, so eru um­bidnu skjølini frá Líra­ berg ikki skrivaði á nakað ser­stakt skjal, eins og hvørki frum­rit ella avrit eru send skipa­eigara. Ei heldur eru tey goymd í skjalagoymsluni hjá Fiskimálaráðnum. So kenn ein spyrja seg sjálv­ an um tað er ein fjald dags­ skrá aftan leiktjøldini, ella hvat. Ella tað veruliga er sann­leikin, at tað í 2014 verða útskrivað  veiðiloyvi í hópatali, har eingi skjøl eru at finna, hvørki hjá Fiski­ mála­ráð­num, skipa­eig­ar­ un­um, ei heldur hjá Fiski­ veiðu­eftirlitinum, so er hetta eitt eindømi í pol­it­isk­ari manupulatión. Og var hetta hent í okkara granna­tjóð­um, so hevði teirra fiski­mála­ráð­ harri verið sagd­ur úr starvi utt­an at neyðugt var við ein­ um misálitið. Hetta vísir okkum enn eina­ferð tað skugga- og myrka­spæl, sum hev­ur vald­ að úti í Fiski­mála­ráð­num, har sitandi fiski­mála­ráð­harri hevur latið hánt um all­ar pol­ it­isk­ar leik­regl­ur, og galdandi lóg­ir á fiskivinnuøkinum. Tað er óhoyrt, at eitt að­al­ ráð, ið hevur við alla okkara fiskivinnu at gera, ikki so frægt sum ómakar sær til at hava frum­rit ei heldur avrit av veiði­loyvum. Hvussu skal fiski­veiði­eft­ir­lit­ið Vørn bera seg at úti á fiski­feltinum, tá  teirra arb­eiðs­gev­ari, Fiski­ mála­ráð­ið,   ikki kann geva teim­um eitt neyvt eftirlit yvir, hvør hevur veiðiloyvi. Og hvussu skal reiðaríið hjá Líra­berg fyrihalda seg til, at sama Fiskimálaráð spælir myrka- og skuggaspæl, í síni roynd at káva út yvir, at Fisk­ mála­ráðið als ikki gevur sær far um tær rættarreglur, ið onn­ur aðalráð arbeiða eftir. Er tað veruliga soleiðis, at ein almennur stovnur kann nokta inlit til eitt mál í einum sakarmáli, tí hesin stovn­ur ikki hevur tryggj­að sær hvørki frumrit ei heldur avrit. Hetta er so langt úti, eins og tað luktar av, at her er okkurt, sum ikki tolir dagsins ljós, og sum má fjalast fyri almenninginum. Fyri at fáa kabalina at ganga upp, er neyðugt at brúka eina  undantaksregla til eina kunngerð í lógini um vinnuligan fiskiskapí grein 9 frá 1994,  har ímillum annað smálutir, sum meskavíddir eru  nevndir í hesi kunngerð. Als eingin ábending hevur ver­ið hesi 20-25 árini, at ein fiski­málaráðharri, uttan um lóg­gávu­valdið kundi brúka eina kunn­gerð   frá 1994 sum  jarn­brot, til at útlutað milli­arda virðir har skjøl ikki eru neyðug. Tað er fullkomuliga óhugs­andi, at ein danskur fiski­mála­ráð­harri kundi geva um­sit­ing síni boð um at flyta veiði­loyvir ímillum skipa­bólk­ar, uttan at tað var kjøl­fest í skjølum, sum vístu til hvørji skip íð loyvini vóru flutt til og frá. Líka óhugs­ andi er tað eisini, at ein dansk­ur fiskimálaráðharri per­són­liga uttam um fólka­ ting­ið, og uttan um eina upp­boðs­sølu lutaði út allan uppi­sjó­ar­fiskin, har tað hjá áhug­að­um vinnulivsfólkum var av­ger­andi at hava mobil­ tele­fon­numm­ari danska fiski­mála­ráð­harr­an­um.   So meðan løgtingið ár um ár kegl­ast um fiskidagar, so hev­ur sama løgting givið fiski­málaráðharranum ein blancocheck uppá 2 milli­ ard­ir, sum verða lutaðar út uppá júst sama máta, sum tá ið gekkurin er á skránni. Nevnliga, tann sum kemur fyrst ígjøgnum telefonnetið hjá fiskimálaráðharranum, hann kann gerast milli­ón­ing­ ur frá einum degi til ann­an. Og Ikki nokk við tí. Er hann nærm­asti granni ella bú­ leik­ast á heimabeitinum hjá fiski­mála­ráð­harranum, so er ikki neyð­ugt hjá viðkomandi at hava nak­að skip tøkt, tí eitt orð er eitt orð, og frumrit og avrit seinka einari smidligari gongd, ikki sannheit. Góða Ása Johannesen Myrkaspæl Fiskimálaráðsins kjak Árni Dahl Fyri nøkrum døgum síðani lýsti RÁS 2 við, at Óli Breck­mann, fyrrverandi løg­tings- og fólka­tings­ mað­ur, skuldi skipa fyri kjaki um hetta uppá­hald­ið, at Føroyar verða av­kristn­ að­ar. Í umrøðuni varð borið fram ymiskt um rótloysi, vant­andi kristni-frálæru, og árin uttan úr heimi fekk eis­ini skuldina. Men man orsøkin til hetta rákið ikki vera nógv ein­fald­ari? Børn og ung hoyra og síggja fyri sær, at tey, sum sita á ovastu politisku rók­ un­um, verja, at alt tað, sum krist­in­dómurin sigur seg bera í skjøldri sínum, verð­ ur skúgv­að til viks. Tak bara boðini: “Tú mást ikki hava aðr­ ar gud­ar enn meg”, hetta er 1. boð. Meirilutin á løgtingi tæn­ir einum Gudi: Mam­ mon. “Tú mást ikki stjala”, hetta er 7. boð. Meirilutin á løgtingi verj­ir tjóvar og skálkar. “Tú mást ikki bera rang­ an vitn­is­burð ímóti næsta tín­um”, hetta er 8. boð. Meirilutin á løgtingi verj­ir lygn­ina. Hetta var gamli sátt­ mál­in. Men Jesus segði eina­ferð: “Tú skalt elska næsta tín sum sjálvan teg.” Meirilutin á løgtingi held­ur hánt um sam­halds­ festi og stuðlar heldur teim­um, sum hugsa: “Vert­ in á hvat ið annar fær, eg skal nøra at mær.” Tjúgu tingfólk mynda henda meiriluta. Ið hvussu so er helmingurin av teim­ um er javnan at síggja og hoyra á røð­arapalli í kristi­ lig­um høpi. At verja stuldur, lygn og manna­mun er andstyggi­ ligt. Tað er tvífalt andstyggiligt, tá ið somu fólk ditta sær at prædika kristindóm fyri øðr­um. Roynir meiri- lutin á løgtingi at avkristna Føroyar?