mikudagur 14. juli 2004síða 2

2 Nr. 132 - 14. juli 2004 Nr. 132 - 14. juli 2004 3 Dýrari bensin Ta seinastu tíðina er bensinið dýrkað nógv í Danmark, og í gjár hækkaði prísurin aftur. Hesaferð var hækkingin 24 oyru fyri liturin. Hjá teimum stóru oljufeløgunum sum Shell, Statoil og Texaco kostar bensinið nú 9,16 krónur fyri liturin, með- an prísurin hjá teimum sokallaðu lágprísfeløg- unum liggur ímillum 8,91 og 9,06 krónur. Tað eru tó minni enn so allar bensinstøðirnar, sum selja bensinið so dýrt. Í Danmark hevur prís- kappingin verið sera hørð í seinastuni, og tí kunnu bilførarar summastaðni í landinum fáa bensinið fyri umleið hálva aðru krónu minni enn aðrastaðni í landin- um. Serliga í Norðurjút- landi hevur prískapping- in verið sera hørð. Herfyri var bensin- prísurin eisini oman fyri níggju krónur, og tá fyrireikaðu fleiri olju- feløg sínar støðir til at lýsa við prísum oman fyri tíggju krónur. Her var neyðugt við útbygg- ing, tí prísskeltini á støðunum vóru ikki gjørd til prísir oman fyri 9,99 krónur. 104.000 færri størv Í Bretlandi hevur Gord- on Brown, fíggjarmála- ráðharr, lagt fram eina fíggjarætlan fyri tey næstu trý árini, og hon ber millum annað í sær, at ein hópur av almenn- um størvum skulu skerj- ast burtur. Fíggjarmálaráðharrin sigur, at í 2008 verða 104.000 færri almenn størv enn nú. Hann roknar við, at bretski ríkiskassin fer at spara einar 250 milliardir krónur, og pengarnar ætlar stjórnin at nýta til skúlaverkið, vælferðar- skipaninar og til verj- una. Samstundis er av- gjørt, at fólk skulu ikki gjalda meiri skatt enn nú. Hetta er tann triðja trý ára fíggjarætlanin hjá Gordon Brown, síðani hann gjørdist fíggjar- málaráðharri í 1997. Serligur spenningur er hesaferð, tí ætlanin gev- ur eisini eina ábending um, hvat Labour ætlar at leggja dent á í næsta valstríðnum. Harafturat er tað alment kent, at Gordon Brown vil fegin sleppa at taka við eftir Tony Blair, og tí fylgja eygleiðarar væl við tí, sum hann ger og sigur, skrivar Reuters. Vatnflóð í Svøríki Tað regnaði so illa í Småland í Svøríki um vikuskiftið, at í býnum Værmano var vandi fyri, at áin Lagan fór at floyma inn í býin. Mánadagin vaks áin støðugt. Nógvastaðni fór hon upp um áarbakkar- nar, og umleið 60 vegir máttu steingjast, tí teir stóðu undir í vatni. Myndugleikarnir sendu bjargingarlið og her- menn til Småland at um- væla byrgingarnar, og kommunan í Væramo keypti 3.000 sekkir av sandi, sum fólk so kundu fáa. Harafturat kundu fólk fáa pumpur frá kommununi. Myndugleikarnir í Smålandi søgdu í gjár, at Lagan er stór enn, og at vatnið er heldur ikki minkað í fleiri áum, sum renna í hana. Teir vænta kortini, at byrgingarnar fara at halda, so tað slepst undan vatnflóð í sjálvum Vænamo. Viðurskiftini ímillum George W. Bush, for- seta og teir svørtu leiðararnar í USA hava ikki verið góð, men nú ber av USA Árni Joensen fartekst@mail.dk Tað er gamal sigur, at for- setin er høvuðsrøðari á ár- ligu ráðstevnuni hjá størsta svarta borgararættindafe- lagsskapinum í USA, NAACP, men soleiðis verð- ur ikki í ár. Felagsskapurin heldur ráðstevnu í morgin, og George W. Bush, forseti hevði fingið innbjóðing til at halda høvuðsrøðuna. Men forsetin tók ikki av. Undir valstríðnum fyri fýra árum síðani var Bush høvuðsrøðari á ráðstevnuni hjá tí 95 ára gamla felags- skapinum, men síðani hevur hann ikki hildið røðu har. At hann heldur ikki ger tað í ár kemst sambært einum talsmanni hjá Hvítu Húsunum av, at forsetin hevur so nógv at gera. Sjálvur dylir forsetin ikki fyri, at tað er ikki øll or- søkin. Í einari fráboðan sigur hann, at hann hevur so at siga einki samband við NAACP. – Tit hava hoyrt, hvat tey siga um meg, og hvat tey kalla meg, sigur forsetin í fráboðanini. Demokratiska forsetaval- evnið, John Kerry, skal halda høvuðsrøðuna hjá ráðstevnuni hjá NAACP. Umleið 12 prosent av amerikanska fólkinum eru svørt, og vanliga atrkvøða 90 prosent av teimum svørtu fyri demokratunum.0 Fyri fyrstu ferð í næstan 40 ár hevur fyrrverandi amerikanski hermaðurin Charles Robert Jenkins tosað við skyldfólk síni í USA. Tað hendi mánadagin, tá hann tosaði við eitt av skyldfólkunum í telefon úr Indonesia. Jenkins er giftur við einari 45 ára gamlari japanskari kvinnu. Norðurkoreanskir agentar burturfluttu hana í 1978 og fóru til Norðurkorea við henni. Har giftust hon og Charles Roberts Jenkins. Fyri tveimum árum síðani sluppu hon og tær báðar døturnar aftur til Japan, men Jenkins sjálvur varð verandi eftir í Norðurkorea. Hann er bangin fyri at verða útflýggjaður USA til rættarsókn, tí hann rýmdi úr amerikanska herinum. Mánadagin kom hann til Indonesia at hitta konuna og døturnar. Tað bar til, tí Indonesia hevur ikki sáttmála við USA um at útflýggja fólk, sum hava brotið amerikanska lóg Mynd: Reuters Týskararnir vilja fegnir hava øll tey evropeisku londini upp í ES, men Noreg stendur ovast á list- anum, tí norðmenn eiga pengar ES Árni Joensen fartekst@mail.dk Tað er nú ikki bara gesta- blídni, sum ger, at týskarar serliga vilja hava Noreg upp í Evropasamveldið. Teir norsku pengarnir hava stóran týdning í hesum sambandi. Í einari kanning, sum tíðarritið Chrismon hevur gjørt, sæst, at 94 prosent av teimum spurdu týskarunum vilja fyrst hava Noreg upp í ES. Á øðrum plássi er Sveis. Hetta er ikki av tilvild, tí kanningin vísir, at týskararnir vilja fyrst og fremst hava fatur á londum, sum hava pengar, og sum kunnu vera við til at gjalda. Listin vísir eisini týði- liga, at tey fátæku londini eru ikki so áhugaverd. Nið- ast á listanum eru Hvíta- russland og Serbia-Monte- negro. Vilja hava Noreg upp í ES Fyrsta samrøðan í 40 ár UTTAN ÚR HEIMI Bush Bush leggur ikki í at halda røðu fyri teimum svørtu – Hatta kenni eg onki til, er fyrsta viðmerkingin frá vakthavandi á løg- reglustøðini í Runavík um spreingingina á Eiði mánadagin. – Tað er heilt ótrúligt, at tað ikki er meldað til politistøðina, sigur vakt- havandi. – So hava teir sikkurt valt ikki at blandað løg- regluna uppí, soleiðis at teir standa betur í mun til tryggingina, sigur vakt- havandi. – Vit eru ikki serliga glaðir fyri, at fáa hetta at vita eitt døgn aftaná. Hvat skulu vit brúka tað til? Í fall at tað eru nøkur ting, sum skulu rættast, so kunnu vit fáa Ar- beiðseftirlitið út. Tað er mest Arbeiðseftirlitið, sum skal hyggja har. Um teir meina, at sak skal koyrast móti viðkom- andi, sum hevur ábyrgd, so skriva teir eina sak um tað, sigur vakthavandi á løgreglustøðini í Runa- vík. -hkm Eygnavitni á Eiði greiða frá, at grót fór um alla bygdina mánadagin, tá sprongt varð úti í Gerðinum á Eiði. Eygnavitni siga, at hol er komið á fleiri tekjur SPREINGING Hans Kárason Mikkelsen hans@sosialurin.fo – Aftaná fyrstu spreing- ingina tíðliga seinnapartin fór grót um alla bygdina, og tá var onki ávaringarljóð. Síðani gekk ein løta til næsta skotið, heldur ongin ávaring, og aftur hesuferð kom grót oman ímillum og á húsini, sigur eygnavitnið á Eiði. – Síðani ringdi eg til løg- regluna í Eysturoynni, og teir søgdu so, at teir skuldu tosa við spreingimeistaran. Aftaná tað varð so ávarað áðrenn skotini, men har kom aftur grót sendandi gjøgnum luftina. Tá tað síðsta skotið varð latið av um kvøldið, kom onki grót oman í bygdina, sigur við- komandi, sum var til staðar allan dagin, tá sprongt varð. – Frá løgreglustøðini søgdu teir, at tað var ólóg- ligt at spreingja uttan at ávara, og teir skuldu so steðga tí beinanvegin. Men øll her úti á Bø mugu ringja til tryggingina og fáa skað- arnar dekkaðar. Grót fór jú á fleiri tekjur allan vegin úteftir. Hjá einum í granna- lagnum eru fýra hol komin á tekjuna - tvey á húsatekj- una og tvey á garasjuna, sigur eygnavitnið. – Tað seinna skotið, onki ávaringarskot, tá var ein steinur komin akkurát har, sum ein smádrongur plagar at spæla hvønn dag - og hesin steinurin var farin niður í asfaltið, so kraftugt var tað, sigur viðkomandi. Hol á fleiri hús Savnsmynd – Vit spreingja ikki sjálvir. Tað mást tú spyrja spreingimeistaran um. Hann spreingir fyri okkum, men vit hava onki spreingiloyvi. Men tað er so øgiliga ringt at rokna út, hvussu grótið brotnar, so tað er ringt at hava við at gera, sigur Jóhan Joensen, sum stendur fyri arbeiðinum, og sum hevur givið spreingiarbeiðið til Hentze Entreprenørar. – Jú, ávaringarljóð varð brúkt. Tað siga tey, at tað varð brúkt, men um tey hava hoyrt tað, tað veit eg ikki. Vit brúktu ein lastbil at geva ávaringar- ljóð við. Og eg hoyrdi hann so um alla bygd- ina, tá eg fór at vita, aftaná prát var um, at fólk ikki hoyrdu ávar- ingarljóðið, sigur Jóhan Joensen. – Men nú til endan var tað komið í rættlag. Tað síðsta var fínasta slag, sigur Jóhan Joensen. -hkm Politi onga fráboðan Onki spreingiloyvi Framhald á s. 4 C M Y K 3 2