týsdagur 2. juni 2015síða 42

2 nr. 5 I 1. juni 2015 Vinnublaðið hjá Miðlahúsinum Serblað frá Sosialinum Ábyrgd: Eirikur Lindenskov Myndir: Álvur Haraldsen Grafisk sniðgeving: Pætur Eyðunsson Jensen umbróting: sosialurin Í Vinnuni hesaferð hava vit sjóneykuna á lærlingar, serliga handverkslærlingar. Tað vísir seg at vera trupult hjá vinnuni at fáa lærlingar – og tað undrar ikki for­ mannin í Føroya Handverkarafelag, at hand­verk­svinnan hevur so ringt við at fáa lærlingar, tí lærlinga­lønin er alt ov lág, heldur hann. Vit vitja eisini á nýggjum spennandi framleiðsluvirki í Gøtu. Vinnan hesuferð... tað hendir... Sáttmáli um Elektron longdur í eitt ár Semja millum Føroya Arbeiðs­ gevarafelag og YTF um at leingja verandi sáttmála í eitt ár. 22. mai varð sáttmálin millum Føroya Arbeiðsgevarafelag og YTF um starvsfólk á Elektron longdur í eitt ár uttan broytingar. Hetta merkir, at verandi sáttmáli, sum hevur verið galdandi síðan 1. juni 2013, heldur áfram til 31. mai 2016 Sáttmáli undir­ skrivaður við Grafiska Yrkis­ felagið Mikudagin 6. mai skrivaðu Føroya Prentsmiðjufelag og Føroya Arbeiðs­gevarafelag undir semju um nýggjan tvey ára sáttmála við Grafiska Yrkisfelagið og Landsfelag Hand­verkaranna. Semjan hevði við sær, at lærlingar nú fáa sama eftirlønarprosent sum útlærd, og eina lønarhækking sum 1. mai 2015 er 1,03 prosent og 1. mai 2016 2,25 prosent. Hetta er sama hækking sum í hinum semjunum, ið eru gjørdar millum fakfeløg á privata arbeiðsmarknaðinum og Føroya Arbeiðsgevarafelag. Partarnir undirskrivaðu eisini avtalu um fráboðanarfreist í sambandi við verkfall.mai í ár. Havsbrún hevur annars lang­ tíðar­leigað teir báðar tunlarnar, sum Fuglafjarðar kommuna eigur í beninum millum Havsbrún og Berg­frost, til mjølgoymslu. Okkum tørvar framhaldandi arbeiðsmegi – serliga handverkarar V andi er tó fyri, at vøksturin verður avmarkaður av tí veru­ leika, at vinnan mangan hevur trupult at fáa røttu arbeiðs­ megina. Framhaldandi er serliga stórt trýst á at fáa neyðugu arbeiðs­megina innan hand­verk­ svinnuna. Hetta er ein støða, sum framhaldandi eigur at verða tikin í størsta álvara, skrivar Føroya Arbeiðs­ gevara­felag. Føroya Arbeiðsgevarafelag heldur, at atgongdin til útlendska arbeiðsmegi kann skipast enn betur. Á heimasíðuni industry. fo skrivar felagið at fyritøkur eiga altíð at fáa fatur á arbeiðsmegi, og tað eigur ongantíð at vera ein forðing fyri at virka í Føroyum at mangla starvsfólk: Í 2014 varð markið fyri, nær byggivinnan kann innflyta útlendska arbeiðsmegi, broytt soleiðis, at um arbeiðsloysið er minni enn 6 prosent, kunnu fyritøkur í byggivinnuni seta arbeiðsmegi úr ES í starv eftir lagaligari um­sitingarligum mannagongdum enn annars. Nú arbeiðsloysið er niðanfyri 3,5 prosent er handa skipan galdandi fyri allan arbeiðs­marknaðin. Hetta er eitt stig á rættari leið. Lagaliga mannagongdin hevur við sær, at treytirnar, sum vinnan virkar undir, eru nakað betri. Hetta er tó ikki nóg mikið til at halda, at alt er í fínasta lagi. So skjótt arbeiðsloysi er omanfyri 3,5 prosent (6 prosent fyri byggi­vinnuna) verður aftur næstan ógjørligt at fáa útlendska arbeiðsmegi hendavegin. Har­afturat er skipanin bert galdandi fyri ES-borgarar, og tað kann í fleiri førum vera ein av­marking. Støðan innan el-yrkið er eitt greitt dømi um, at tað skulu meira enn hesar tillagingar til. At fáa fatur á ES arbeiðsmegi loysir ikki trupul­leikan hjá el-fyritøkunum. Hetta tí, at talan er um sera ymiskar arbeiðsdeilir og mannagongdir innan fakið frá landi til land. Tað gerst tí trupult hjá útlendingi at gera eitt arbeiði, um viðkomandi ikki kennir deilir o.a., sum verða brúkt í Føroyum. Hóast norski arbeiðs­marknaðurin í løtuni er nakað minni attraktivur enn fyrr, so er framhaldandi tungt at kappast við grannalandið fyri eystan, har skatturin er so mikið lægri. Loysnin er tó ikki bert at hava fría atgongd til arbeiðsmegi. Tað kemst ikki uttanum, at høgi inntøkuskatturin í Føroyum eisini er ein forðing. Kanning, sum Føroya Arbeiðs­ gevara­felag hevur gjørt, vísir, at føroysku fyritøkurnar eru kappingarførar, tá tað kemur til løn, men kemur til kort við skatta­ muninum. Skattligu viðurskiftini hjá føroyingum, sum arbeiða í Føroyum mugu verða javnsett við skattligu viðurskiftini hjá føroyingum, sum arbeiða uttanlands. Tískil er tørvur á, at endur­skoða allar tær skipanir, sum geva føroyskum arbeiðstakarum fyrimun, um tey velja at arbeiða uttanlands. – Um vit hyggja nøkur ár fram, so verða handaligir førleikar og tekniskir førleikar alsamt ein meira eftirspurd vøra, og munandi fleiri fara at starvast innan hesi øki. Tí er tað um­ráð­andi, at føroyska samfelagið sum heild stendur seg í kappingini um arbeiðsmegina, og tískil má kappingin um arbeiðsmegina við onnur lond javnstillast, skrivar Føroyar Arbeiðs­gevarafelag. Størri eftirspurningur eftir tænastum og veitingum frá vinnufyritøkum hevur við sær kærkomnan vøkstur í vinnuni