hósdagur 16. juli 2015síða 12

Fríggjadagur 17. juli 2015 sosialurin 81 12 Tað ringasta er børnini – Tað plágar meg og manningina at síggja børnini, sum eru so svong og tyst, at tey eru fullkomiliga maktarleys. Tað er eitt at sita í sofuni heima í Føroyum, síggja tey í sjónvarpinum, og gera sær meiningar um flóttafólk. Men at síggja tey í veruleikanum er nakað heilt annað, sigur 47 ára gamli sørvingurin Finn Hansen, sum er skipari við oljutangaskipinum Robert Mærsk Barbara Holm 10. juni 2014 er ein dagur, sum stendur rimmar fastur í hugaheiminum hjá Finni Hansen. Tað var tann dagurin, tá ið hann fyrstu ferð fekk boð um at sigla eftir flóttafólkum í neyð. – Tað var gott veður tann dagin. Tað er tað næstan altíð, tá flóttafólkabátar eru á veg til Italia, og eg eri farin at óttast fyri góðveðursdøgunum, tí teir onkursvegna eru farnir at við­ føra neyð og elendigheit, sigur Finn Hansen. Hendan dagin varð Finn upp­ringd­ ur av italskum myndugleikum, sum bóðu hann sigla stóra oljutangaskipið til eina positión tveir tímar burtur hagani. Finn lærdi longu fyrsta túrin, at positiónirnar ongantíð vóru tær røttu. Eftir fleiri tímar av leitan eftir hesum neyðars fólkum komu Finn og manning hansara fram á bátin. 312 fólk vóru í lítla træbátinum, har­ av 50 kvinnur og 25 børn. Tann elsta kvinnan var 80 ár og tað yngsta barni var bert 5 mánaðir gamalt. Tey vóru illa fyri. Eftir 24 tímar á sjónum uttan mat og drekka vóru tey troytt, bangin og summi á markinum til at sigla av. Har vóru heilar familjur umborð, ommur og abbar við børnum, ommu og abbabørnum. Tað var slætt tann dagin, og mann­ ingin loraði landgongdina niður, og yvir­stýrimaðurin – Rasmus Lisberg Larsen av Tvøroyri – fór oman at hjálpa teimum umborð. Flóttafólkini í træbátinum stríddust fyri at sleppa niðan gjøgnum landgongina, og upp á dekkið á stóra skipinum, sum var 12 metrar omanfyri vatnskorpuna. Fleiri av flóttafólkunum vóru tor­ turera áðrenn tey fóru úr Libya, og Rasmus hevði fleiri av fólkunum á sjúkra­húsinum umborð, har hann gav teimum fyrstu hjálp. Hesin dagurin er brendur fastur í minnið á Finni. Komin umborð grótu fleiri børn. Tey vóru bangin. Børnini togaðu í manningina og peikaði á munn­in, tí tey vóru svong og tyst. Av trygdar áðum læstu teir allar hurðar av, soleiðis at flóttafólkini lógu á dekkinum og svóvu. Teir máttu gera mat til 312 fólk eyka tvær ferðir um dagin, og teir gjørdu teimum eitt heimagjørt vesið, har ein 200 liturs tunna bleiv skorin í helvt, og træ brettir vórðu sett omaná at sita á. Plattar og papp varð lagt á dekkið til at sova á, og teppir blivu funnin fram til at balla tey við. Hesi flóttarfólkin høvdu fingið at vita frá bakmonnunum í Libya, at tað bert tók 6 tímar at sigla til Sicilia, so tað var ikki neyðugt at taka nakað ser­ligt av mati og vatni við. Men veru­ leikin er, at tað kann taka upp til trý døgn at sigla, tí bátarnir eru so yvir­ fyltir og sigla so seint. – Tað er hart, og trupult at greiða frá. Manningin svevur næstan ikki teir dagarnar tey eru umborð, tí tey hava so stóran tørv á øllum hugsandi ting­um, sum vit royna at hjálpa teim­ um við, greiður Finn frá. Dagin eftir var aftur galið Finn sigldi flóttafólkini til Sicilia, har tey vórðu latin upp í hendurnar á italsku myndugleikunum. Síðani gekk leiðin hjá Finni og teimum aftur har teir upprunaliga vóru ávegis – til Libya. Men júst Libya er ein sentralur fyri slík­um hendingum – tað er har, at tey flestu flótta­fólkini leggja frá landi í træ ella gummi­bátum. Tey taka kjansin við smáu bátunum. Um tey doyggja á havinum, so hava tey í øllum førum roynt at sloppið burtur frá ræðu­ leikunum í teirra heimlandi« Finn bjargar flóttafólkum Framhald á næstu síðu – Tað var óbehagiligt, tí vit vistu ikki hvussu tey fóru at reagera, ella hvat kundi henda. Men tá tey høvdu fingið mat og drekka, so sovnaðu tey so hjartaliga, og so var friður, sigur Finn Hansen Myndir: Privat