hósdagur 16. juli 2015síða 29

Fríggjadagur 17. juli 2015 sosialurin 81 29 Politikkur Óttast fyri politiskum ruðuleika í tingsetuni Frágeiðingin frá Hans Gammeltoft-Hansen og manglandi avleiðingarnar fáa tingfólk at óttast fyri politiskum ruðuleika í komandi tingsetu Árni Gregersen L øgtingið verður sett ólav­ søkudag. Tað byrjar við há­tíð­ar­ ligari skrúðgongu, guds­ tænastu og so verður tingið sett klokan 13. Løtan er vanliga hátíðarfull, hóast vit onkuntíð fyrr hava havt álvarsligar politiskar spenningar á ólavsøku. Í ár óttast fleiri tingfólk fyri, at politiska støðan er so háttað, at hendir onki á ólavsøku ella dagarnar beint eftir, so verður trupult at hava eitt arbeiðsført Løgting til val í seinasta lagi verður 29. oktober. Formansskapurin kemur beint eftir ólavsøku við tveimum upp­ skotum til samtyktar, sum fara at geva Kaj Leo Holm Johannesen, løgmanni, og fyrrverandi lands­ stýrismanninum við innlendismálum, Kára P. Højgaard, hvør sína átalu fyri handfaringina av málinum um undirsjóvartunnilin. Hvørki almenningurin ella ting­ fólk kenna enn orðingina í átalunum, so enn kann ikki staðfestast, at átalurnar verða samtyktar av Løg­ tinginum. Kortini er tað soleiðis, at kemur ein samdur formansskapur við uppskotinum til samtyktar, so plagar Løgtingið at samtykkja tað. Politisku avleiðingarnar Átalan í uppskotinum frá for­mans­ skapinum er revsirættarlig. Hon kemur, tí kanningrstjórin ikki heldur, at brotini revsirættarliga eru so ógvuslig, at tey eiga at føra til eina meira formella ákæru. Men hetta er tann revsirættarligi parturin av málinum. Politisku avleiðingarnar eru nakað annað. Kári P. Højgaard, landsstýrismaður, hevur langt síðani tikið sínar politisku avleiðingar. Tað eru skjótt tvey ár síðani, at løgmaður loysti Kára P. Højgaard úr starvinum sum landsstýrismaður. Beinleiðis orsøkin var hand­ far­ingin av tunnilsmálinum, sum løgmaður tá metti gav ov nógvan politiskan ófrið. Løgmaður sjálvur hevur ikki tikið nakrar avleiðignar av málinum enn. Í niðurstøðuni sigur kann­ing­ arstjórin, at løgmaður ehvur borið Løgtinginum skeivar upplýsingar. Í grannalondum okkara hevði hetta uttan iva fingið ein ráðharra – ella ein forsætisráðharra – at lagt frá sær beinanvegin, var tað staðfest, at hann hevði borið tjóðartinginum skeivar upplýsingar. Løgmaður gjørdi ikki tað sama, men sendi eitt tíðindaskriv út meðan kanningarstjórin legði sína frágreiðing fram. Í tíðindaskrivinum boðaði løg­ maður frá, at hann metti seg full­ komiligan reinsaðan í kanningini og at hann onki skeivt hevði gjørt í handfaringini av tunnilsmálinum. At løgmaður ikki var heilt sann­ førdur kom fram dagin eftir, tá ið hann sendi Løgtinginum skriv, har hann bað um umbering fyri at hann hevði borið tinginum skeivar upplýsingar. Nú kundi ein kanska hildið, at løgmaður var ov fortur, tá ið hann sendi fyrra skrivið út, men so var ikki. Løgmaður kendi til niðurstøðuna í frágreiðingini frá Gammeltoft- Hansen í góðari tíð áðrenn hon var løgd alment fram. Andstøðan Andstøðan hevði ikki møguleika at leggja nakað misálit fram, tá ið frágreiðingin frá kanningarstjóran kom. Løgtingið var farið í summarfrí og tað skulu minst 14 tingfólk til at kalla tingið saman. Hini sum kunnu gera tað eru tingformaðurin og løgmaður. Tá ið so formansskapurin fór at viðgera málið bíðaði andstøðan til formansskapurin kom til eina niðurstøðu, áðrenn farið var undir at royna at kalla tingið saman. Tríggir andstøðuflokkar heittu í skrivi á floksformenn og tingfólk um at kalla tingið saman, men aftursvarið var tøgn. Onkur av samgongutingfólkunum hevur sagt, at nú er so stutt tíð eftir til ólavsøku, at tað ikki gevur meining at kalla tingið saman nú. Nú kann eins væl bíðast til á ólavsøku. Løgmaður Ágangurin á løgmann hevur verið ógvusligur síðan frágreiðingin var løgd fram alment. Bæði í politisku skipanini og í almenna rúminum hava fólk sagt, at tá ið hann hevur borið tinginum skeivar upplýsingar, so eigur hann at leggja frá sær. Í kjakinum í Sjónvarpinum fyrr í vikuni vóru bæði Poul Michelsen, Framsókn, og Bill Justinussen, Miðflokkurin, samdir um, at tað besta fyri politisku skipanina hevði verið, at løgmaður legði frá sær. Poul Michelsen segði, at hetta snýr seg ikki um nakað persónsmál, men um at tryggja okkara politsku skipan og halda henni á rættari kós. Hvat løgmaður velir at gera veit ongin, fyrr enn tingið er komið saman aftur. Í løtuni hevur løgmaður summar­ frí. Onki er at ivast í, at hann brúkar frítíðina uppá at hugsa um, hvat hann skal gera. Umframt kanningarúrslitið og átaluna, sum hann eftir øllum at døma fer at fáa frá Løgtinginum, væntar hann eisini eitt uppskot um misálit frá andstøðuni. Tímir løgmaður at fara ígjøgnum hetta – ella velir hann heldur at leggja frá sær og skriva val út. Hetta hongur tætt saman við, hvør støðan er í Sambandsflokkinum. Flokkurin hevði landsnevndarfund herfyri og tá segði løgmaður eftir fundin, at hann hevur fullan stuðul í flokkinum. Er støðan tann sama nú, so kann løgmaður velja at halda fram eftir kendu orðunum “If you are walking in Hell, don’t stop – keep on walking”. Við øðrum orðum, so kann løg­ maður velja at berja seg ígjøgnum og ikki útskriva val fyrr enn í oktober. Fyllir nógv Kanningarúrslitið fyllir nógv og tað fer tað at gera, til løgtignsval hevur verið. Tað er orsøkin til at summi tingfólk halda, at tingið fer at hava torførar arbeiðsumstøður, tað sum eftir er av valskeiðnum. Stórmál eru eftir at loysa, men kannignarúrslitið fer at forða fyri einum skilagóðum samstarvi. Tí halda tey, at lættast hevði verið um val verður útskrivað nú. Hetta er tó heilt upp til løgmann – ella ein meirluta í Løgtinginum. Verður eitt misálit samtykt á løgmann, so kann hann innanfyri seks dagar velja at útskriva val. Kaj Leo Holm Johannesen umhugsar sína støðu í løtuni Poul Michelsen heldur, at løgmaður átti at lagt frá sær. Tað sama helt Bill Justinussen í kjaksending í Sjónvarpinum.