hósdagur 23. juli 2015síða 27
‹ fyrra síða allar 32 síður næsta síða ›
Tekstur á síðuni
Fríggjadagur 24. juli 2015
sosialurin 84
27
Komandi partur
Komandi partur verður m.a. um tá ið fjallmenn í Hattarvík vóru
veðurfastir í fleiri dagar. 10. og seinasti partur hjá Øssuri kemur
um tvær vikur. Tá verður millum annað greitt frá haruskjóting.
Fyrst er tað pápaættin
A
bbi Ednu,Jens Andreas Jensen,
Sandoyar Andreas, var føddur
í 1866 á Sandi. Hann kom í 1886
til Havnar at búgva hjá Onnu
Elisabeth og Andreas Andreassen, skraddaran í
Dali. Tey vóru skyldfólk av Sandi. Hetta endaði
við, at Andreas giftist við Tominu, dóttir
skraddaran.
Sum ungur hevur Andreas helst fiskað við
svágrinum Jens í Dali. Í 1893 tók hann stýri
mansprógv á Bogø.
Árini 1899-1901 fór Andreas at føra Helenu.
Á heysti 1899 fóru teir niður til Danmarkar at
selja livandi fisk í dammi, sum var ein nýhugs
an tá í tíðini.
Á heysti 1900 fór Andreas við Helenu til
Hollands við fiskinum frá túrinum, sum var
lakasaltaður í tunnir. Hetta var ein nýhugsan
hjá brøðrunum Pola og Jens í Dali, sum eina
tíð gav betri prís.
Í 1906 var Andreas við Karen royndartúrin
í Grønlandi við svágrinum Pola í Dali. Hetta
var fyrsta veruliga royndin hjá føroyingum at
fiska í Grønlandi.
Á heysti 1906 førdi hann Karina í farmasigl
ing millum Føroyar og Leith. Í 1907 og 1908 førdi
hann aftur hvalabátar, Selvík og Norddeple.
Andreas legðist tá uppi.
Hóast limur í Thorshavns Totalafholds
forening, varð Andreas vertur í Havnar Klubba.
Andreas og Mina giftust í 1895. Tey búðu
fyrst á Reynagarði og fingu tríggjar synir: Jens
í 1896, Andreas (nevndur Dia) í 1898 og Ernst í
1900. Jens fekk sær seinni navnið Janus Øssur
son, hinir báðir brøðurnir fingu sær Sondum.
Fingu pensjonat
Í 1914 lótu Andreas og Mina upp pensjonat
í heimi sínum í Niels Finsensgøtu. Eftir at
Andreas var deyður helt Mina fram við tí inn
til 1929.
Mina hýsti millum øðrum Paula Dahl, sein
ni kendur yvirlækni, ta tíðina, hann gekk í
realskúla í Havn. Dia og Pauli Dahl vóru javn
gamlir. Janus og Pauli Dahl fylgdust í ung
dómsárum í realskúlanum, síðan á Sorø og
báðir fóru undir lestur á lærda háskúlanum.
Báðir vóru teir saman við Jens Lisberg við
til at gera føroyska flaggið. Janus las teologi,
men gavst. Hann virkaði alt sítt lív sum kór
deknur í Lutherkirkjuni í Keypmannahavn.
Hann giftist við norsku Margit Nygård. Ein
sonur er kendi tónleikarin Brandur Øssurson.
Mina og flaggið
Janus segði altíð, at mamma hansara, Mina,
setti litirnar saman til føroyska flaggið, sum
eisini skuldi vera krossmerki eins og í hinum
Norðurlondum. Mina og Andreas vóru tey
fyrstu, sum flaggaðu við nýggja føroyska
flagginum í Havnini. Flaggstongin stóð í
trappusteininum út ímóti Niels Finsensgøtu.
Hetta var fyrst í tjúgunum.
Næstelstur var Andreas, pápi Ednu, sum búi
í Havn. Aftaná millumskúlan fór hann í tim
burlæru hjá H.C.Andreassen, Hans á Reyni. Dia
fór í 1920 niður á handverkaraskúla í Haslev.
Afturat at arbeiða sum timburmeistari í Havn,
var hann saman við Johannes Johannesen í
Mattalág sýnsmaður fyri sparikassan í mong
ár.
Hann spældi fótbólt í fleiri ár við HB.
Sandoyar Andreas doyði 17. september 1925,
bara 59 ára gamal. Tá skrivaði Dimmalætting
í minningarorðum, at ”øll støð har J. A. Jensen
var í arbeiði kom hann væl ásamt bæði við
yvirmenn og undirmenn. Friðarligur, sum
hann var á allari síni ferð, kann tað gott sig
ast um hann, at sjáldan hevur sámuligari
og stillisligari maður staðið á skipabunka.
Hann var í mong ár limur av Thorshavns
Totalafholdsforening. Hann var eisini limur
í nevndini fyri sjúkrakassan og var við til at
stovna Sygeplejeforeningen, [ felagsskapur sum
stuðlaði sjúklingum] hvarí hann var allar sín
ar dagar. Hann var eisini fiskavrakari til tað
síðsta.
At hann var nógv avhildin sýndi best tann
stóra mannamúgvan, sum fylgdi honum á síðs
tu ferð hansara.”
Mina bleiv ikki spard fyri royndir. Maðurin
doyr í 1925, einasta dóttur í 1926, ein ommuson
ur í 1930 og yngsti sonurin Ernst í 1936. Hesi
fýra liggja saman við Minu í gamla kirkjugarði.
Kona Ernst, Anna, var í 1989 tann seinasti
persónur, sum er jarðaður í hesum kirkju
garðinum. Tó eru nakrar urnur settar eftir
hetta.
Móðurættin
Pápi Ragnhild, mammu Ednu, var Jákup
Christian Mørkøre, ættaður úr Leirvík.
Jákup fór til skips við "Norðlýsinum" og var
við har í tvey ár. Hann kom til Havnar 17 ára
gamal at læra til snikkara hjá Glyvrasnikkara
num, Peter Jacob Hansen. Jákup fekk innivist
hjá bókbindaranum H. N. Jacobsen í Havn.
Mamma
Ragnhild
var
Johanna
Sofía f. Niclassen, ættað úr Kollafirði.
Hon kom eisini ung til Havnar, har hon hitti
Jákup.
Tey bæði giftust í 1896, og tey búsettust í
C. Pløyensgøtu, á horninum Nólsoyar Páls
gøta. Hetta er beint við tað Dómhúsið. Tey
bæði fingu 9 børn, seks gentur og tríggjar
dreingir, har Ragnhild var tað fjórða í røðini.
Øll børnini búsettust í Havn, og tað var allar
dagar gott samanhald teirra millum. Systirin
Anna gjørdist heili 104 ára gomul og Martha
bleiv 99 ár.
Jákup hevði verkstað í kjallaranum. Tað at
vera snikkari var veruliga at gera alt millum
himmal og jørð. Hann var væl útgjørdur eftir
viðurskiftunum tá.
M.a. arbeiddi Jákup, ella sum hann varð
kallaður Lorvíksjáku ella Snikkara-jákup,
nógv fyri amtmannin. Hetta gjørdi, at familjan
kom nógv í samband við við donsku embætis
menninar. Ein kundi trúð, at her var stórur
klassamunur, men soleiðis mintust systkini
hjá Ragnhild tað ikki. Tey spældu saman við
embætismannabørnunum á jøvnum føri við
hini børnini, og hesi lærdu eisini skjótt før
oyskt.
Seymaði madrassur til sanatoriið
Hóast tey nógvu børnini, so hjálpti mamman
eisini til í virkseminum hjá pápanum. Mamm
an polstraði nevniliga til dømis møblar. Hetta
var eisini eitt vítt øki, tí her skuldi bæði gerast
úr nýggjum og gomlum. Ein uppgáva hjá
mammuni var, at hon seymaði madrassur til
sanatoriið. Tá madrassurnar fingu nýggjar
eigarar, blivu tær ovnaðar. Hetta merkti, at tær
blivu hitaðar upp, so tær blivu sterilar.
Jákup arbeiddi eisini nógv við máling.
Og hetta var eisini eitt kynstur sum t.d. at
fáa teir røttu litirnar. Jákup lærdi frá sær til
Poul í Geil, sum hann eisini samstarvaði nógv
við. Poul í Geil var sonur Djóna í Geil.
Umframt sítt sjálvstøðuga virksemi hevði
Jákup starv sum pedellur við nýggja realskúlan,
sum liggur beint við 1956-kommunuskúlan við
inngongd úr Tórsgøtu.
Øssur giftist í 1964 var Ednu Sondum. Foreldur hennara vóru Ragnhild, fødd
Mørkøre, og Andreas Sondum. Her skal verða greitt frá ættini hjá foreldrunum hjá
RagnhildÆttin hjá Ednu
Faðirættin hjá Ednu Aftanfyri f.v. Andreas, pápi Ednu og Janus
Frammanfyri: Mina, Elsa, Ernst og Sandoyar Andreas
Ættin hjá Ragnhild, mammu Ednu: Aftasta rað f.v. systrarnar Anna,
Oluffa, Poulina og Ragnhild. Miðraðið foreldrini Jákup og Suffía. Fremsta
rað systkini Jørgen, Sonni, Martha, Jens, omman Cilla og Poula
Allar systrarnar hjá Ragnhild “i rad og række.
F.v. Oluffa, Poulina, Anna, Ragnhild, Poula og Martha