hósdagur 15. oktober 2015síða 48

FRÍGGJADAGUR 16. OKTOBER 2015 SOSIALURIN 119 48 V illir jubill: Skansin fær frið. Tað hevur hann altíð fingið. Uttan tá Brillu­ maðurin sjálvur annar ein blíðan summardag í 1808 tók hann, hóast hann gloymdi brillurnar eftir um borð á skipi sínum. Gamaní vóru bretar har eisini og vendu í øðrum heimsbardaga. Hetta var einasta ferðin, at Skansin vardi føroyingar. Annars var einans endamálið hjá Skansanum at verja danskar embætismenn og teirra fólk móti rebelskum og bannsettum før­ oyingum. Skansin var eitt fongsul meira enn ein verja. Her vóru tó færri enn fáir rebellar, men danir vistu tá ikki betur enn, at øll kúgað fólk gera uppreistur. Tjóðskaparfólk fegn­ast, nú størsti minn­is­varðin til minnis um danska kúgan í Før­ oyum fe­r at síggjast úr Nólsoynni í allari framtíð. Men allar bingjur eru ikki syftar í land enn. Nú fara tey, sum missa útsýnið úr fínu­stovu­ glugganum ella køks­vind­eyg­anum, at mótmæla, tí turistar, sum koma siglandi oman móti Havnini, ikki síggja Tinganes fyri bingjum og nøvnum á heimsins skipafeløgum. Og kærur koma, eru tær ikki longu komnar, eingin ivi um tað. Og býráðið noyðist aftur at bíða í eitt ár eftir lands­ stýrinum og aðrari øvrigheit. Men Skansin fær frið. Eingin roynir at taka hann, heldur ikki spákandi við stovuhundi í ongum bandi. Dronumyndirnar, sum vóru í Degi og viku, siga meira enn 10.000 mótmæli og broytingar í byggisamtyktum. Hóast tiknar seinnapart ein sunnu­ dag, er ikki eitt menniskja at síggja á Skansanum. Heldur eingin í slipsi og skansaklædningi. Har er bara grønt (grasið fær frið) og steindeytt. Skansin fær frið, og Nólsoyggin sæst, øll síðan, sum vendir móti vind­ eygunum í Havnini. Skansabáturin er langt síðani sokkin, so honum nýtist ongan báta­ hyl við trivnaði ella flótandi brúgv eitt yvirfriðað gleiv úr Skansafjøruni. Onkur eigur at savna undirskriftir móti tí at savna undirskriftir. Ósíðurin at savna undirskriftir móti øllum hvørvur annars so líðandi av sær sjálvum. Nú fáa børnini teldl­ar og snildlar í vøggugávu og tele­fonnummar í dópsgávu. Og so fara tey ikki at duga at skriva, heldur ikki sítt egna navn. Skal nakar savna undirskriftir um nøkur ár, vera tær talgildar, undirskriftirnar, og muna líka lítið sum tær gomlu við blýanti og påholden pen. Tað er so strævið at ganga (verða koyrd) í skúla, at eftir hvørjar tveir mánaðir í skúlaárinum, sum er styttri enn árini hjá øllum øðrum, er neyðugt at hava frí í minst eina viku. Hendan vikan, nummar 42, var tann fyrsta avstreingjandi í hesum skúlaárinum. Og tá skularnar hava frí, noyðast øll onnur eisini at hava frí, hóast teirra gerandisyrkadagur er verri enn so líka strævin sum hjá skúlafólkinum. Nú ganga tveir mán­ aðir, og so er aftur frí, tá í nakrar vikur. Eg tori ikki at skriva meira um teldur, tí tær hevna seg. Tær eru mill­ um tey fáu, sum lesa hetta tvætlið her. So nú fara vit at happa sosialu miðl­ arnar. Hví eita teir sosialir miðlar? Er nakað meira asosialt enn øll hasi fólkini, sum alla tíðina stara í ein skíggja, alla tíðina alla staðni. Fólk, sum eru sosial upp á gamla mátan og vilja tosa, hava ogna kjans. Tey fáa ikki samband. Móttakararnir eru langt síðani sløktir. Og eingin deletenertil er til at finna tónan aftur. Hava hoyrt, men ikki fingið tað vátt­ að, tí eg eri ikki har, men havi hoyrt, at Feysbukkan er full av svart­ari skræpu. Onkur forbarmar seg kanska og tømir hana langt úti á streymasjógvi, haðani Havnar skansi ikki sæst. Verður ein sannleiki sagdur nóg ofta, endar hann sum ein lygn. Allar bingjur ikki syftar Rólant Waag Dam Høgni Djurhuus fekk Móðurmáls­ viðurslønina 2012 Høgni Djurhuus MYND: HEINESEN MYNDIR Yrki: Journalistur (Kringvarp Føroya) Bústaður: Bústaður: Norðskáli Hvat ætlaði tú at blíva, tá tú bleivst vaksin? – Eg vildi hvørki verða fótbóltsspælari ella rokkstjørna. Sum smádrongur var dreymurin at gerast gullsmiður. Hvat burdi hitt kynið vitað um títt kyn? – At vit ikki hugsa á sama hátt, heldur ikki líka nógv, men at júst tað kann vera ein styrki. Hvat burdu børn vitað um tað at vera vaksin? – At tað er einki at skunda sær við, men at »Tann lítli prinsurin« eftir Antoine de Saint-Exupéry bara verður betri við árunum. Hvat var seinasti dreymurin, tú gjørdi til veruleika? – Eg droymi ikki, men fegnist um stórar og smáar hendingar í gerandisdegnum. At flyta heim til Føroya. At fáa starv í Kringvarpinum. At hava fingið báðar bøkurnar um Karitas eftir Kristín Marja Baldursdóttir. At eta morgunmat á Mirabelle, frokost á Schønnemann og so framvegis. Um eg tordi, hevði eg… ... farið á eftirskúla sum unglingi og fingið mær eina tatovering, tá eg bleiv 18. Eg gjørdi hvørki, men havi tað praktfult kortini. Hvat hevði gjørt heimin til eitt betri stað? – Um vit øll lærdu okkum at lurta eftir øðrum. Um tú hevur eitt svar klárt í tí løtu, at tann, tú tosar við, er liðugur við ein setning, so hevur tú ikki lurtað. Tá hevur tú hugsað um títt svar, ikki um tað, hin hevur sagt. Lurtið! Nær vart tú seinast veruliga ovfarin? – Tá vinmaður mín Rúni Weihe las egnar yrkingar á G! Tað var einastandandi – og tað var eg ikki einsamallur um at halda í Tøting henda dagin. Tað seinasta, tú hevur lært, er at… … tað er munur á fólki. Til dømis lúgva vanlig fólk, og tingfólk siga ósatt. Men ert tú løgmaður, hvørki lýgur tú ella sigur ósatt, tá gevur tú órættar upplýsingar. Eg havi bara ikki lært, hvør munurin er. Tann støðuga ringa samvitskan snýr seg um, at eg… … ikki nýti nóg nógva tíð saman við familjuni. Enda setningin: Føroyar áttu at... … steðga síni nalvaskoðan og hugt út í heim. BAKSÍÐAN