mánadagur 26. oktober 2015síða 78

VIKA 44 • 26. OKTOBER 2015 22 ÓKEYPIS LÝSINGARBLAÐ TEMA Hús&Heim Jákup Mørk E ik hevur á heimasíðu sínari yvirlit yvir sethúsaprísir í Føroyum sein­ astu 20 árini. Prísir á sethúsum vald­ast sjálvandi um fleiri ymisk viður­ skifti, men í greiningum sínari hevur Eik lagt dent á at sálda prísirnar. Hesir fevna soleiðis fyrst og fremst fevna um tað, sum av bankanum verður rokn­að sum vanligir bústaðir. Eitt nú verða hús á serliga smáum ella serliga stórum grundøkjum ikki roknað við. Keyp millum familjulimir verður ikki roknað við, eins og handlar til serliga høgar upphæddir ella ognir, ið eru seldar á uppboðssølu ikki eru rokn­aðar við. Fleiri handlar Tað er serliga í høvuðsstaðarøkinum, at sethúsaprísurin er høgur. Prísur­in fór av álvara at økja í gylta bú­skap­ar­ upplopinum, sum var í 2005 til 2007. Í 2008 og 2009 fall prísurin nógv, men síðani hevur hann stórt sæð hild­ið sær, og enntá er hann kvink­ að­ur nakað uppeftir. Ein trendur, sum ikki minst er galdandi fyri høvuðs­ stað­arøkið, har meðalprísurin fyri eini sethús var 2.128 tkr. í øðrum árs­fjórð­ ingini í 2015. Roknað í meðaltølum fyri árið, er prísurin nú tann hægsti síðani 2008. Grafurin her á síðuni sýnir ikki tal­ið av handlum, men hetta sæst á øðrum yvirlit hjá Eik. Her framgongur, at tali­ð av sethúsahandlum er økt nógv sein­asta hálvaannað árið. Ikki minst í mið­staðarøkinum. Fyrra hálvár í ár eru 70 handlar skrásettir í høvuðs­ staðar­økinum. Til sammetingar var saml­aða talið av handlum 112 í fjør og 107 í fyrraárið. Hetta talið er nógv hægri enn tað, sum hevur verið van­ ligt. Verður gongdin tann sama seinna hálv­ár, verður saml­aða talið av handl­ um 140. Hægsta talið fyri handlar í høv­uðs­staðar­økinum sein­astu 20 árini er annars 112, sum var totalurin í bæði 2014 og í 2007. Dýrkar mest í Havn Seinastu ferðirnar, at Eik hevur gjørt yvirlitið, hevur ein ábending verið um, at prísmunurin millum Havnina og út­ jaðaran minkar, men hetta tykist nú vera broytt. Sjálvandi er trupult at gera nakra staðfesting út frá einum einstøkum árs­fjórðingini, men prísgongdin í høv­ uðs­staðarøkinum tykist nú hækka skjó­tari, enn hon ger í smærri bý­un­ um og úti á bygd. Annan árs­fjórð­ ingin í ár er meðalprísurin fyri sethús í størri bygdum og smærri býum 180 tkr. lægri, enn hann var tað í fyrsta ársfjórðingi. Um hetta er nøkur varandi gongd, er tó ilt at siga. Hóast tølini eru sáldað nakað, so vísa tey framvegis ikki eina mynd av eitt nú meðal fermetraprísi, hvørjum standi ognirnar eru í, um grundøkið liggur serliga væl fyri ella annað, sum eisini kann ávirka prísin. Seinasta góða árið er talið av handl­um uttan fyri høvuðsstaðin eis­ ini økt í stórum. Í fjør setti talið met við 205 handlum uttan fyri høvuðs­ staðin, men hóast hetta met neyvan verður tikið í ár, so er samlaða talið av handl­um munandi størri, enn tað hevur verið í árunum frá 2013 og aftur­eftir. Keypa hús sum ongantíð fyrr Ongantíð áður hevur talið av sethúsahandlum verið somikið høgt. Samstundis er tendensurin, at prísirnir støðugt kvinka uppeftir FAKTA Tórshavn: Tórshavn, Hoyvík og Argir Størri bygdir og býir: Klaksvík, Runavík, Glyvrar, Fuglafjørður, Gøta, Kollafjørður, Vágur, Tvøroyri, Froðba, Trongisvágur, Miðvágur og Vestmanna Smærri bygdir: Aðrar bygdir, ið ikki eru nevndar omanfyri, eru í bólkinum »smærri bygdir«