týsdagur 1. desember 2015síða 10

Mikudagur 2. desember 2015 · Nr. 139 10 Sosialurin Nývalda tingkvinnan hjá Framsókn kom beinleiðis inn í valdsfulla starvið sum forkvinna í fíggjarnevndini LJÓSMÓÐIRIN SKAL HJÁLPA FÍGGJARLÓGINI Í VERÐINA Áhugin fyri politikki hevur altíð verið har, men tað var ikki fyrr enn í 2011 hon stillaðir upp. 49-ára gamla Ruth Vang hevði góðar vónir um at verða vald und­ an seinasta vali, tí velj­ara­kann­ing­ arnar hildu fast um, at Fram­sókn fór at fáa fýra tinglimir. Men sjálvt valkvøldið vísti tað seg kortini, at kvotan ikki gjørdist so stór, sum veljarakanningarnar høvdu spátt. Poul Michelsen og Hanna Jen­ sen fingu nóg mikið av atkvøðum at koma á ting, meðan Ruth Vang við sínum 169 atkvøðum gjørdist ov stutt. Kortini kom hon á ting. So skjótt tað gjørdist greitt, at Framsókn fór við í samgonguna og fekk ein landsstýrissess, so var greitt, at Ruth Vang var tingkvinna. – Eg má viðganga, at eg hevði fing­ið basilluna, so eg var ógvuliga spent, tá ið tað var greitt, at eg slapp inn um tinggáttina, sigur Ruth Vang. Valdi Framsókn Ruth Vang hevur altíð havt áhuga fyri politikki og sam­felags­ viðurskiftum. Omman savnaði ofta familj­ una leygarmorgnar og tá gingu bylgj­urnar við kjakið um sam­ felagsviðurskifti, sum heild høgt. – Eg haldi, at tað er frá hesum leygarmorgnum eg havi lært ongatíð at óttast fyri at vera ósamd. Tað ber til og kortini ber væl til at samstarva, sigur Ruth Vang. At tað ikki bert var Framsókn, sum hevði fingið eyguni upp fyri, at havnarkvinnan, sum arbeiddi sum ljósmóðir á Landssjúkrahúsinum, helst átti at fara at luttaka í poli­ tikki, kann staðfestast í dag. Meira enn einaferð vóru umboð fyri annan flokk eftir henni, men hon bar seg undan, tí arbeiðið og tað at vera mamma at trimum børn­um kravdi alla hennara tíð. Hon hevði eisini í tíðini í Hoy­ dølum fyrst í áttati-árinum verið ein partur av ungmannafelagi Fólka­floksins. Men undan valinum í 2011 setti stovnarin av Framsókn, Poul Michel­sen, seg í samband við hana. – Og Poul Michelsen dugir væl at selja sín boðskap. Eg bar meg undan fyrstu ferð og vit søgdu farvæl, men nakrar dagar seinni ringdi hann bara aftur og tosaði víð­ari frá, har vit góvust seinast – sum eg als ikki hevði sagt nei. Úr­ slitið bleiv at eg segði ja til at stilla upp, sigur Ruth Vang. Kvinnur í politikki Ruth Vang hevur fleiri hjartamál í politikki, men ovarlaga stendur, at kvinnur eiga at fara uppí politikk og gera seg galdandi har. – Ikki tí tær skulu taka sær av bleytu virðunum. Tað skulu tær sjálvandi eisini, men tær skulu fara uppí politikk á jøvnum føti við menn og so arbeiða út frá einum kvinnu­ligum sjónarhorni, sigur hon. Hon vísir á, at so at sig allar lógir, sum verða gjørdar, byggja á tørvin hjá monnum, heldur enn kvinnum. – Tak til dømis sjómannafrádrátt, handverkarafrádrátt og annað. Hetta eru frádráttir til menn, sum hava tað so strævið í samfelagnum. Ongir slíkir frádráttir eru gjørdir til kvinnur, sigur hon. – So vítt eg veit, er einasti fyri­ munur kvinnur hava í lógar­saman­ hangi, tá ið tær gerast einligar mammur, tí pápin rýmir. Tá standa kvinnurnar eitt sindur betri vardar enn menn, sigur Ruth Vang. Heilsuverkið Tá ið ein hevur arbeitt nógv ár á Landssjúkrahúsinum, so er tað ikki so løgið, at heilsuverkið stendur frammarlaga í politikkinum. – Vit hava sagt, at vit ynskja eitt heilsuverk. Tað vil ikki siga, at til dømis Klaksvíkar Sjúkrahús skal niðurleggjast. Tað vil siga, at vit halda, at vit skulu fáa sum mest burturúr tí vit hava, sigur Ruth Vang. Hon sigur eisini, at Framsókn heldur, at við einum heilsuverki, so skal eisini ein leiðsla til. – Tað gevur onga meining, at hava tríggjar leiðslur á sama heilsu­ verki. Við einari felags leiðslu, kunnu vit fáa sum mest brutur úr øllum trimum sjúkrahúsunum, sig­ ur hon. Ein nevnd skal gera tilmæli um, hvussu vit eiga at skipa heilsu­ verkið. Haldføri Umframt sína útbúgving sum ljós­ móðir, so heur Ruth Vang eisini útbúgvingar innan búskap, millum annað HD í roknskapi. Hon hevur eisini arbeitt í pen­ inga­stovni. Hon hevur tí stóran áhuga í, hvussu almenni búskaparuin hong­ur saman og hvussu vit kunnu tryggja okkum haldføri í bú­skap­in­ um. – Vit noyðast at taka avgerðir, so vit kunnu hava haldføri í búskap­ inum í framtíðini, sigur hon. Hon heldur, at í politisku skip­ an­ini verður nógv tosað og hvør stein­ur verður vendur, men tá ið tað kemur til at taka avgerðirnar, so gongur tað ikki so skjótt. – Eg havi stóra virðing fyri fyrr­verandi danska forsætis­ráð­ harr­anum, Helle Thorning. Hon dugdi og tordi at taka tær avgerðir, sum øll innast inni vita, vit sum politikarar mugu taka, leggur hon afturat. Eitt av teimum amboðunum, sum skulu til fyri at tryggja hald­ førim, er pensjónsnýskipanin. Her er eisini eitt mál, sum kjak­ ast hevur verið um í politisku skip­ anini í mong ár, men tær endaligu avgerðirnar eru als ikki tiknar. – Nei og kanska her er tað ,at veikleikin er í skipanini. Hetta er ein nýskipan, sum skal gerast, men politiska skipanin megnar ikki at taka neyðugu avgerðirnar, sigur Ruth Vang, forkvinnna í Løgtings fíggjarnevnd. Ruth vang Framsókn • 49 ár • Framsókn • Gift, trý vaksin børn • Útbúgving: Ljósmóðir. HD í roknskapi, fíggjarstýring & fíggjarligur ráðgevi MELDURIN Nývalda forkvinnan í fíggjarnevndini veit væl, at tað ikki bert eru tøl og politikk hon skal arbeiða við – tað eru mannalagnur Hon var ikki meira enn komin inn um tinggáttina, tá ið tað var greitt, at hon skuldi seta seg í ein av teimum valdsmiklastu stólunum í Føroyum. Ruth Vang kom inn á ting, tá ið formaðurin í Framsókn, Poul Michelsen, fór í landsstýrið og gav pláss fyri Ruth Vang í Løgtinginum. Undir telvingini um nýggja samgongu og hvør skuldi hava hvat, hevði Framsókn vunnið sær formanssessin í fíggjarnevndini. Ein sera tungur formanspostur í einari nevnd, sum so at siga skal nikka ja til alt, sum verður gjørt í Føroyum av tí almenna – í hvussu so er hvørja ferð eitt sindur av pengum skulu brúkast. Nývalda tingkvinnan tók upp­ gávuna uppá seg. – Sjálvandi hevði eg viljað havt eitt sindur av royndum úr politikki, áðrenn eg bleiv forkvinna í hesi týdningarmiklu nevnd, men nú er støðan sum hon er og so taki eg avbjóðingarnar til mín, sigur Ruth Vang. Arbeiðskrevjandi Allir royndir politkkarar gera so at siga alt fyri at tryggja sær ein sess í fíggjarnevndini. Tey vita, at tað er har av­gerð­ irnar verða tiknar og tey vita eisini, at fíggjarnevndin mangan hevur størri vald enn bæði landsstýrið og sjálvt Løgtingið. Sjálvandi hevur Løgtingið evsta valdið, men er fíggjarnevndin samd, so fær hon so at siga altíð sin vilja í tinginum. – Eg veit væl, at hetta er ein tung­ur politiskur postur, men eg veit eisini, at hetta er eitt krevjandi arbeiði, har ein noyðist at fylgja við í øllum, sum fyriferst, sigur Ruth Vang. Tað er ein siðvenja, at fíggjar­ nevndin so at siga altíð fer inn og ger broytingar í uppskotum, sum landsstýrið kemur við. Hetta er ikki altíð neyðugt, men tað verður gjørt fyri at lata landsstýrið vita, at tað er fyrisiting, men at lóggevandi valdið er í Løg­ tinginum. Roynd fólk Í fíggjarnevndini sita roynd fólk saman við forkvinnuni. Fyri sam­ gonguna sita tvey Javn­aðarfólk, Helena Dam á Neystabø og Kristin Michelsen, og fyri Tjóðveldi, Pauli T. Petersen, umframt Ruth Vang. Umboðini fyru andstøðuna eru Bárður á Steig Nielsen, Sam­ bandsflokkurin, Jacob Vestergaard, Fólka­flokkurin og Bill Justinussen, Miðflokkurin. – Eg veit væl, at eg ikki havi royndirnar, men so má bert arbeiða eitt sindur harðari. Tað áliggur mær at fáa arbeiðið gjørt í nevndini og fáa so nógvar semjur, sum eg kann. – Tí sjálvt um nógv av tí vit gera er politikkur, sum eisini gongur út uppá at gera eitt sindur fortreð, so mugu vit ongantíð gloyma, at hetta ikki bert eru tøl og politikkur, vit arbeiða við. Her er talan um mannalagnur, sum verða raktar av okkara avgerðum, sigur Ruth Vang. Arbeiðið er í gongd Arbeiðið í fíggjarnevndini er í gongd. Fyrstu innkallingarnar hava ver­ið. Fíggjarlógin var løgd fram í end­ anum av september, men tað var bert ein framskrivað fíggjarlóg frá í ár. Tað vil siga, at har var ongin poli­tikkur roknaður inn. Landsstýrið hevur tí nú millum 1. og 2. viðgerð gjørt eitt nýtt upp­ skot til fíggjarlóg fyri 2016 – og tað er hesum fíggjarnevnndin arbeiðir við nú. – Tað er ómetaliga nógv at halda skil á og ein stórur partur av tí er teknikkur. Eg veit at eg komi at gera fótfeilir, men tað má eg so bara læra av, sigur Ruth Vang. Fíggjarlógin skal samtykkjast í ár. Tingformaðurin hevur sagt, at hann ætlar at tingið skal fara í jóla­ frí mánadagin 21. desember. Formaðurin í fíggjarnevndini sigur, at hennara mál er, at fíggj­ ar­lógarlógarálitið verður lagt fram í seinasta lagi fríggjadagin 18. desember. – Tað er málið. So fáa vit at síggja, hvussu tað fer at ganga, sigur for­kvinnan í fíggjarnevndini. Fíggjarlógin ikki bert tøl – tað eru mannalagnur