hósdagur 14. januar 2016síða 4

FRÍGGJADAGUR 15. JANUAR 2016 SOSIALURIN 6 4 FJØLMIÐLASIÐUR VIT SKULU TALA AT HATURSTALU HALLUR AV RANA K jakið á sosiala miðlinum Face­book floymdi fyrr í vik­uni yvir við rasist­isk­ um við­merk­ing­um og hvøss­um atfinningum móti muslim­ um í Føroyum. Upphavið til orðaskiftið var ein grein løgd út á Vágaportalin fríggja­ dagin 8. januar, har borgar­stjórin í Tórshavnar kommunu, Heðin Mortensen, varð endurgivin fyri at siga, at muslimsk foreldur vóru ónøgd við matin á dagstovnunum í kommun­uni, og tí høvdu stovnar valt at tillaga matin. Um vikuskiftið valdi Dagblaðið at skriva eina hvassa grein um evnið, og oysti hon einans bensin á bálið, ið longu var glóðheitt. Aðrastaðni í blaðnum ber til at lesa ein gjøgnumgongd av sjálvum mál­inum, men endin varð tann, at borgar­stjórin týsdagin valdi at senda út eitt tíðindaskriv, har hann aftur­vísti, at nakar dagstovnur hevði broytt matin vegna ónøgd frá nøkr­ um muslimskum foreldrum. Ein teirra, ið fylgdi kjakinum hesar dagar, var journalisturin Brynhild Thomsen, ið hevur drúgvar royndir inn­an føroyska fjølmiðlaheimin. Hon metir, at søgan og skitna orða­skifti, ið fylgdi, er dømi um happ­ing­ina og haturstaluna, sum Norður­landa­ráðið í fjør ávaraði um, og sum tí­verri tykist vera blivin fastur tátt­ur í nýggja fjøl­ miðlaheiminum við mongu smáu net­portalunum við lítl­ari ella ong­ari redaktion og við sosialu miðl­unum, har alt ber til at siga uttan fyrilit.  – Við nýggju netmiðlunum hava vit fingið fleiri pallar, har boðberar kunnu bera sín boðskap fram. Í út­ gangs­støðinum er tað gott, tí vit fáa fleiri pallar, ið kunnu bjóða teimum gomlu fjølmiðlunum av, so at teir ikki leggja seg á alt orðaskiftið í almenna rúm­inum, sigur Brynhild Thomsen. Men hon leggur skjótt dent á, at tað er ein vandi við allari vælferð. Í so máta eru nýggju netmiðlarnir einki undantak. Royndi journalisturin metir nevniliga, at netmiðlarnir hava gjørt innrás í eini tíð, har teir gomlu miðlar­nir eru undir stórum trýsti, bæði fíggjarliga og fakliga. – Tá miðlar, sum grunda sítt virk­semi á journalistikk, vikna, so hendir eisini tað, at mótvektin til mis­informa­tión viknar, og ov nógv tvætl og propaganda sleppur ótarnað at seyra út í almenna rúmið, har tað so kann festa í. Fátækar upp á fakligar kaloriur Eitt av eyðkennunum við nýggju net­miðlunum er, at teir vanliga eru mannaðir við nøkrum fáum per­ són­um, ið ger, at lítil ella eingin redaktionel viðgerð er av framleidda til­far­inum. Tað metir Brynhild Thomsen er ein stórur vansi. – Vit hava fingið portalar, ið eru mannaðir við einum ella tveimum persónum, ið ivaleyst hava nógv uppá hjartað, men onga fakliga bar­ last hava til hetta arbeiðið. Síðurnar hava kanska nógvar lesarar og nógva ferðslu, men har er eingin vørulýsing ella endamálsorðing og eingin redaktio­nel leiðsla. Eingin veit, hvat tey byggja á ella hvat teirra endamál er. – Hesir portalarnir eru øgiliga fátækir upp á fakligar kaloriur. Inni­haldið, ið verður sent út, er ikki við­gjørt og til tíðir skeivt ella bein­ leiðis lygnir, ið vit hava sæð dømi um sein­astu dagarnar. Tað er úrslitið av, at síðurnar hvørki hava eitt fakligt grundar­lag at standa á ella viljan at fram­leiða viðgjørdan, redaktionellan tekst, men bara oysa út tað, sum nú eina ferð poppar upp í høvdinum hjá ein­um persóni. Tað er í slíkum støðum, at Brynhild Thomsen mælir fólki til at vera sera varin. Tí tað eru slíkar støður, ið geva gróðrarbotn til haturstalu. – Slíkar søgur eggja til, at tað allar ringasta og skitna kemur fram í fólki. Í hesum førinum hava vit ein minni­ luta­bólk, ið verður kroystur upp at ein­um veggi, útspiltur og stendur full­komiliga hjálparleysur yvirfyri rein­dyrkaðari haturstalu. Lygn og einki annað Royndi journalisturin leggur ikki fingrarnir ímillum, tá hon  finst at tíð­indaflutninginum í sjálvum sær, ið hon metir er beinleiðis skeivur. Men tað er eisini ein orsøk til harða tónan, tí júst skeivur tíðindaflutningur elvir til, at borgarin setur spurning við motivini hjá journalistum sum heild. Tá tapa allir partar. – Tá tú ikki hevur sannleikan við tær, ella bara eitt eiti av fakta at byggja á, tá er tað einasta, ið er eftir, motivið. Hvat er motivið hjá Dagblaðnum at skriva sína søgu? Har er einki fakligt motiv. Tað er tað ikki í hesari søguni, her er bara lygn og einki annað, sigur Brynhild Thomsen og leggur afturat. – Tá mugu vit spyrja um motiv, og tað harmar meg nógv, tí vit hava Tá miðlar, sum grunda sítt virk­ semi á journa­ listikk, vikna, so hendir eisini tað, at mót­vektin til mis­informa­ tión viknar, og ov nógv tvætl og propa­ganda sleppur ótarnað at seyra út í al­ menna rúmið, har tað so kann festa í« – Hendan lygisøgan, sum Dagblaðið borðreiddi við, er væl egnað sum bensin á eitt hatursbál, og tær hatursfullu viðmerkingarnar fáa gróðrarbotn, tá slíkar greinar verða skrivaðar. Men vit onnur muga duga at siga frá. Vit kunnu ikki loyva okkum at vera so maklig og dovin og skúgva hetta til viks, tí tað ikki rakar okkum. Tað sigur Brynhild Thomsen, journalistur, í kjalarvørrinum av drúgva, og til tíðir hatska, orðaskiftinum seinastu dagarnar um muslimar Brynhild Thomsen Vit noyðast at tala at, tá vit møta slíkari haturstalu og fullkomiliga ómotiveraðum álopum, tí hóast eg og tú ikki beinleiðis standa fyri skotum, so skaðar tað okkum øll somul,  sigur Brynhild Thomsen