hósdagur 21. januar 2016síða 12

FRÍGGJADAGUR 22. JANUAR 2016 SOSIALURIN 9 12 TEMA Eldrarøkt BARBARA HOLM Klokkan 08.00 Tað er kalt hendan vakra morgunin í januar. Púra stilt, men 4 kuldastig, boðar bilurin frá. Eg koyri úr Havn­ini til Kvívíkar, har eg skal hitta heima­ hjálpina, sum eg skal koyra við í dag. Lisu. Eg eri varug við, at eg má vera til tíðina, og ikki fimm minuttir yvir, tí eg havi hoyrt, at í heimatænastuni telur hvør minuttur. Fimm minuttir til hendan, fimtan til handan. Soleiðis haldi eg tað er. Eg siti í bilinum nakrar minuttir í 8, uttan fyri Bygdarhúsið í Kvívík, og hugsi um teir fordómar eg havi um hetta økið. At tað er býtt í minuttir – er ein av fordómunum. Klokkan blívur 8, og eg leypi í bilin hjá Lisu. »Góðan morgun« sigur hon, meðan útvarpið koyrir í bakgrundini. Okey, hon er ikki akkurát 8, tí tíðindini eru ikki byrjað enn. »Vit skulu ikki langt, vit byrja her í Kvívík«, sigur Lisa. Vit steðga stutt frá bygdarhúsinum og fara báðar innar í eini hugnalig hús. »Kom bara við inn í køkin«, sigur Lisa og følir seg heima har. Inni í køk­ inum sita eini eldri hjún. Tey eru um 80 ára aldur bæði tvey, men hann er eitt sindur yngri enn hon. Hann legg­ ur sjey-kabal, meðan útvarpið gongur. Nú er Sigrun Brend komin í útvarpið, so klokkan er also farin av 8 nú, hugsi eg, og fái tað váttað á fartelefonini. »Íslendarin sigur frá minus sjey stigum, men norðmaðurin sigur minus fýra«, sigur maðurin, meðan hann skonkir okkum kaffi. Honum tørv­ar ikki heimahjálp, tí hann er enn væl fyri. Konan hevur ikki stórvegis tørv á hjálp heldur. Tað eru bara sokk­ ar­nir, sum eru strævnir at fáast við. »Eg skal bara hava sokkar á, tí eg klári ikki sjálv at fáa teir upp longur«, sigur konan og sigur speiskliga »eg havi altíð sagt man skal fáa sær ein yngri mann«, í forlongilsi av reyp­ inum frá manninum um, at honum tørvar ikki heimahjálp. Fryntlig eru hesi bæði, sum hava kókað okkum kaffi hendan morgunin. »Soleiðis«, letur í Lisu, sum í øll­um prátinum um veður og aldur hevur megnað at fingið sokkarnar á kvinn­ una. »Skulu tit ikki hava kaffi«, spyr konan Lisu, og eg varnist, at eg longu eri byrjað upp á mítt kaffi, uttan at hugsa so nógv um tað. Lisa hevur tó ikki tíð. »Nei, vit mugu fara nú«, sigur hon blíð við eldra parið. Og útaftur í gongina og síðani í bilin. Eg kagi niður á telefonina og síggi, at klokkan er presis 8.10. Komnar út í bilin verði eg noydd at spyrja, hóast tað kanska er íðan ov tíðliga. »Lisa, hvussu er við tykkara tíðar­ skema. Eru fólk og ymiskar uppgávur býttar í minuttir?«. »Ja, hendan konan fær 10 min­ uttir«, sigur Lisa, og peikar aftureftir, nú húsini hjá fryntligu hjúnunum ligg­ur í bakgrundini. »Vit hava eitt skema, har minuttir eru settir á hvønn brúkara«, greiður Lisa frá. »Fylgir tú so væl við í, hvussu leingi tú ert her og har?« spyrji eg fram­vegis óskiljandi um tørvin á slík­ ari minuttstýring. »Ja, tað má eg. Men tað er ikki altíð, at eg klári at halda tað. Eg plagi tó altíð at náa tað eg skal upp á ein dag«, sigur Lisa. Reportaga Mær dámar arbeiðið, tí fólkini eru so fitt, sum eg vitji. Men tað er eingin loyna, at tað er hart arbeiði« Heimahjálp EIN DAGUR Í LÍVINUM SUM HEIMAHJÁLP »Hvussu er við tí, hevur tú ongantíð stundir at seta teg niður at práta við fólkini«, spyrji eg Lisu. »Nei tíverri. Tað er eitt sindur keðiligt, at vit ikki hava stundir til at tosa við fólkini, tí eg veit, at mong teirra høvdu ynskt meira samveru við okkum«, sigur Lisa, og eg hugsi aftur um tann afturvendandi trupulleikan, sum hevur stungið seg upp fleiri ferðir, meðan Sosialurin hevur varpað ljós á eldraøkið. Vantandi tíð til nærveru Framhald á næstu síðu – Tað er ikki altíð, at eg klári at halda tað. Eg plagi tó altíð at náa tað eg skal upp á ein dag, sigur heimahjálpin