hósdagur 14. apríl 2016síða 26

FRÍGGJADAGUR 15. APRÍL 2016 SOSIALURIN 43 26 POLITIKKUR ÁRNI GREGERSEN S júkrahúsverkið skal bera ferðaog uppihaldsút­ reiðslur fyri ein fylgjara hjá sjúklingi, ið verður sendur til viðgerðar og endurvenjingar uttanlands. Soleiðis stendur í einum uppskoti, sum Miðflokkurin hevur lagt fyri Løgtingið og sum fær viðg- erð í trivnaðarnevndini. Lógin sum er galdandi nú, gev­ur ikki av sær sjálvum øllum møgu­ leika at fáa fylgjara við sær, tá ið ein verður sendur at fáa viðgerð í Danmark ella í onkrum øðrum grannalandi. Tølini vísa, at í fjør vóru 2378 fólk send av landinum at fáa við­ gerð aðrastaðni. Av teimum fingu helvtin fylgjara við sær, sum heilsuberkið betalti fyri. Orsøkin til, at øll ikki hava fylgj­ ara við sær, er eitt skriv frá fyrr- verandi landsstýrismanninum við heilsumálum, Karsten Hansen, um hvør hevur rætt til at fáa fylgjara við sær. Í skrivinum verða treytir settar upp fyri, hvat skal til fyri at ein sjúklingur kann fáa fylgjara við sær fyri almenna rokning. Við »fylgjara« er at skilja per­ sónar, í flestu førum avvarðandi, ið eru um sjúklingin undir við­ gerð uttanlands, og á ferðini til og frá viðgerðarstaðnum. Tal­an er í hesum førum ikki um heilsu­ starvsfólk. Í skmrivinum frá lands­stýris­ manninum stendur eisini, hvørjar uppgávurnar eru hjá fylgjarunum. Fylgjari skal ferðast saman við sjúklinginum til viðgerðarstaðið og vera um sjúklingin meðani hann fær viðgerð uttanlands. Fylgjarin skal eisini fylgjast heimaftur til Føroyar saman við sjúklinginum, so uppgávan sum sylgjari er ikki liðug fyrr enn sjúklingurin er komin aftur til Føroyar. Metingar skulu gerast Galdandi skipan hevur volt trupulleikar hjá fleiri. Mannagongdin er eisini tengd at metingum hjá heilsuverkinum um sjúklingar hava tørv á fylgjara, sum almenni kassin rindar. Vanliga er tað uttanlands­tæn­ astan á Landssjúkrahúsinum, sum tekur avgerð í hesum málum, meðan tað eru fyristøðukvinnurnar á sjúkrahúsunum í Klaksvík og á Tvøroyri. Tað kemur javnan fyri, at sjúk­ lingar verða sendir bráðfeingis til viðgerðar uttanlands í úrtíð, tað vil siga uttanfyri vanliga arbeiðstið. Í hesum førum kann fyrisitingin delegera ábyrgdina at játta gjald fyri fylgjara til ein yvirlækna, ið starvast innan sjúkrahúsverkið. Við æðrum orðum er tað fyri­ sitingin á sjúkrahúsunum, sum tekur støðu til um sjúklingur fær fylgjara við sær. Fylgjari verður játtaður um mett verður, at sjúklingur, vegna lívs­hóttandi sjúku, ella vegna likam­ligt, sálarligt ella sosialt ófullføri, ikki er førur fyri at ferðast ella uppihalda sær einsamallur uttanlands, kann sjúkrahúsverkið bera ferðaútreiðslur fyri ein fylgjara Fyrisitingin kann eisini taka avgerð um bert at gjalda fyri ferðaseðil til fylgjara, men ikki fyri uppi­hald. Illa fyri Í viðmerkingunum til uppskotið frá Miðflokkinum skriva teir báðir, Jenis av Rana og Bill Justinussen, at tað er óheppið, at øll ikki fáa fylgjara við sær. Nógvir føroyingar, sjúkir sum avvarðandi, hava upplivað kensluna av brádliga ein dag at standa í lufthavnini í Kastrup og kenna seg hjálparleysan og sleptan upp á fjall. Fyrst kom sjúkan og alt, sum við henni fylgdi, síðani vónloysi, tá boðini komu, at neyðugt var at verða sendur av landinum at fáa heilsubót. Viðgerðir uttanlands Eitt uppskot er í Løgtinginum, sum gevur øllum sjúklingum, sum skulu hava viðgerð uttanlands, rætt til at fáa fylgjara við ØLL SJÚK EIGA AT HAVA RÆTT TIL FYLGJARA Jenis av Rana Bill Justinussen