hósdagur 9. september 2004síða 3

4 Nr. 171 - 9. september 2004 Nr. 171 - 9. september 2004 5 Sumbingar vilja: Hava borgarafund og fólkaatkvøðu Hava fund um at lata flakavirkið í Vági upp Landsstýrið og Fram- taksgrunnurin fara nú á fund, har flaka- virkið í Vági er eitt mál á skránni FLAKAVIRKIÐ Í VÁGI Áki Bertholdsen aki@sosialurin.fo Hildið verður nú fram við royndunum at fáa flaka- virkið hjá Fiskavirking í Vági uppaftur. Fríggjadagin fara Bjarni Djurholm, landsstýrismað- ur í vinnumálum og Jó- annes Eidesgaard, løgmað- ur á fund við Framtaks- grunnin um ymisk viður- skifti. Á fundinum fara partar- nir at tosa um ymisk viðurskifti hjá Fiskavirking og Framtaksgrunninum. – Men tað er ongin loyna, at vit ætla eisini at tosa við Framtaksgrunnin um flaka- virkið í Vági, sigur Jòannes Eideagaard, løgmaður. Hann sigur, at á hesum fundinum ætlar landsstýrið at fáa at vita, hvørja ætlan Framtaksgrunnurin hevur við flakavirkinum í Vági. Landstýrið vil hava at vita, um ætlanin er at lata virkið uppaftur, ella um ætlanin er at selja virkið ella um ætlanin er onki at gera. Løgmaður veit, at lands- stýrið kann ikki geva Framtaksgrunninum harra- boð, tí talan er um ein sjálv- støðugan grunn, sum er óheftur av politisku skip- anini. Hinvegin er hann púra ósamdur við stjóran í Fiskavirking, sum átalaði løgmann fyri at leggja seg út í privat, vinnuligt virk- semi, tá ið hann bæði í Sosialinum og á Løgtingi í farnu viku reistu málið um flakavirkið í Vági. – Sjálvandi skal lands- stýrið hava áhuga fyri ser- ligum viðurskiftum, sum raka ein heilan landspart, sigur løgmaður. Og tað um- fatar eisini tey vinnuligu viðurskiftini, serliga tá ið støðan í landspartinum er so vánalig, sum hon er í Suðuroy í løtuni. Og hann sigur, at eitt endamál við fundinum er at fortelja Framtaksgrunnin- um, hvørja áskoðan lands- stýrið hevur á flakaravirkið í Vági. – Tað hevur týdning, at Framtaksgrunnunin veit, hvørja støðu, landsstýrið hevur. – Men so stendur tað sjálvsagt til Framtaks- grunnin um hann tekur áskoðanina hjá Framtaks- grunninum við í sínum metingum, tá ið framtíðar virksemið skal leggjast til rættis. Sostatt viðgongur hann eisini, at vil Fiskavirking ikki lata virkið í Vági upp, er tað onki, sum landsstýrið kann gera. – Framtaksgrunnurin og Fiskavirking er óheft av politisku skipanini. Hóast tað er landsstýrið, sum vel- ur nevndina í Framtaks- grunninum, eiga vit at virða, at hon sleppur at arbeiða óheft av politisku skipanini. – Men eg ivist ikki í, at nevndin í Framtaksgrunn- inum er so mikið at sær komin, at hon eisini hevur í huganum, hvørji samfel- agsins áhugamál eru og tað er hetta, sum landsstýrið ætlar at greiða nevndini frá á fundinum. – At seta Framtaksgrunn- inum beinleiðis krøv, kann landsstýrið ikki gera, leggur hann afturat. Sumbingar savna nú inn undirskriftir fyri at fáa borgarafund um ætlaðu saman- leggingina við Tvør- oyri. Tey krevja eisini fólkaatkvøðu um málið KOMMUNUSAMAN- LEGGING Áki Bertholdsen aki@sosialurin.fo Sumbingar eru nú reiðiliga farnir at ressast. Tað er spurningurin um samanlegging við Tvøroyri, sum hevur fingið teir upp úr stólinum. Útlitini eru nú fyri, at sumbingar gerast tvørafólk á nýggjárinum - ella var tað øvugt? Men sumbingar halda, at teir hava fingið alt ov lítið at vita um hesa ætlanina. Og tey halda, at hetta er eitt so mikið álvarsligt stig at taka, at tey vilja hava bygdaráðið at kalla saman til borgarafund um málið. Hesar seinastu dagarnar hava fólk gingið runt í bygdunum í kommununi og savna undirskriftir, har tey heita á kommununa um at hava borgarafund um málið. Har ætla tey at borgarar- nir í kommunu skulu fáa høvi til at siga sína hugsan um ætlanina at leggja sam- an við Tvøroyri. Har vilja tey eisini hava, at bygdaráðið skal fortelja borgarunum, hvat ein sam- anlegging ber í sær og hvørja ávirkan tað fær á Sumbiar Kommunu og fólkið, sum har býr. Tey vilja hava hendan borgarafundin sum skjót- ast, áðrenn samráðingar verða tiknar upp við Tvør- oyrar Býráð um saman- legging. Og tey beinleiðis krevja, at fólkaatkvøða skal verða í Sumbiar Kommunu um spurningurin um saman- legging fyri at vita, hvat fólkið heldur. Fólkið má spyrjast – Nú vit hava savnað inn undirskriftir, hava vit ikki tikið støðu fyri ella ímóti samanlegging, sigur Hild- ur Vestergaard, sum er ein av teimum, sum hevur gingið hús úr húsi og savna undirskriftir. Men hon heldur at málið um samanlegging við Tvør- oyri, er ein alt ov stórur og umfatandi spurningur, til at ein meiriluti í bygdaráðn- um kann taka støðu einsa- mallur, uttan at spyrja fólkið eftir. Hon sigur, at áfundinum vilja tey hava lýst, hvørjir fyrimunir og vansar eru við eini samanlegging. – Vit eiga ikki at leggja saman við Tvøroyri uttan so, at tað er ein fyrimunur fyri okkum. Men tað vita vit onki um ogtí vilja vit hava borgarafund at fáa kommunustýrið at lýsa støðuna fyri okkum. Hon sigur, at ongin í kommununi veit enn, hvat ein samanlegging við Tvør- oyri inniber. Og hon leggur afturat, at endar tað við, at kommunu- stýrini í Sumba og á Tvør- oyri semjast um eina avtalu um samanlegging, má hendan avtalan leggjast til fólkaatkvøðu. Tí fýlist hon á úttalilsi hjá borgarstjóranum í Sumba í Sosialinum, har hann sigur, at tað er ikki greitt, um fólkaatkvøða verður. Nú tey hava savnað inn undirskriftir, hava tey bara fingið undirskriftir frá fólki, sum hava valrætt í kommununi. Í gjáramorgunin høvdu tey fingið 170 undirskriftir, men tey vóru ikki reiðiliga liðug at savna inn. À seinasta løgtingsvali høvdu 310 fólk atkvøðu- rætt í kommununi, 218 fólk í Sumba og 92 fólk í Lopra og á Økrum. Sumbingar eru rættiliga farnir at ressast í spurninginum um samanlegging við Tvøroyri – Vit fara nú at greiða Framtaksgrunninum frá, hvat landsstýrið heldur um flakavirkið í Vági. Men Landsstýrið kann ikki krevja, at Fiskavirking skal lata tað uppaftur, viðgongur løgmaður Halt teg til samgonguskjalið Bæði formaðurin í fíggjarnevndini, An- finn Kallsberg, og for- maður Sambands- floksins, Kaj Leo Jo- hannesen, mæla Kristiani Magnussen til at halda seg til av- taluna um skattalætt- an í samgonguskjal- inum. – Tað er púra galið og ein ósiður at viðgera fíggjarlógina í fjølmiðlunum, áðr- enn fíggjarlógarar- beiðið er liðugt, held- ur Anfinn Kallsberg SKATTALÆTTIN Páll Holm Johannesen pall@sosialurin.fo Hugsjónarligu munirnir millum samgonguflokkar- nar eru veruliga við at koma fram í ljósmála. Í summar hevur vitjanin av Bjørn Lomborg og útlend- ingamálið víst, at hug- sjónarliga er vítt til veggja í samgonguni, og at sam- gongustevið ikki er av tí besta. Feskasta dømið um órógv í samgonguni er ætl- aði skattalættin hjá lands- stýrismanninum í fíggjar- málum, Bárði Nielsen. Fólkaflokkurin og Sam- bandsflokkurin er á einum máli um, at sonevnda skattanýskipanaruppskotið hjá samgonguni skal fremj- ast í verki á komandi fíggjarlóg, meðan einstakir tinglimir í Javnaðarflokkin- um aftra seg við at taka undir við einum skatta- lætta. Undirskrivað avtala Í Degi og viku týskvøldið greiddi formaðurin í ting- bólki Javnaðarfloksins, Kristian Magnussen, frá, at hann helt tað vera ábyrgd- arleyst at lata ein skatta- lætta á komandi fíggjarlóg, tí landskassin var so mikið sperdur, at vit hava ikki ráð at lata skattalætta í kom- andi ár. Fyrrverandi løgmaður og formaðurin í fíggjarnevnd- ini, Anfinn Kallsberg, held- ur lítið um framferðarháttin hjá Kristiani Magnussen. – Tað er púra galið og ein ósiður at viðgera fíggjar- lógina í fjølmiðlunum, áðrenn fíggjarlógararbeiðið er liðugt. Eg taki ikki út- søgnina hjá honum so tungt, tí Javnaðarflokkurin hevur undirskrivað eitt samgonguskjalið, sum eg vænti teir halda seg til, sigur Anfinn Kallsberg. Formaður Sambands- floksins, Kaj Leo Jo- hannesen, mælir eisini Kristiani Magnussen til at halda seg til samgongu- skjalið, sum Javnaðarflokk- urin hevur undirskrivað. Broyttar fortreytir Kristian Magnussen vísti í Degi og viku á, at hann metti, at tær fortreytir fyri skattalættanum, sum Javn- aðarflokkurin tók undir, tá samgonguskjalið varð und- irskrivað, ikki er veruleikin í dag. Formaðurin í ting- bólki Javnaðarfloksins segði, at búskaparstøðan í Føroyum er munandi verri enn upprunaliga mett. – Eg haldi ikki, at for- treytirnar eru broyttar nak- að. Allir tríggir samgongu- flokkarnir vistu fullvæl, at inntøkurnar í landskassan- um vóru dalandi, meðan út- reiðslurnar fóru at økjast, sigur Anfinn Kallsberg. Kaj Leo Johannesen hev- ur somu áskoðan sum sam- gongulimurin, Anfinn Kallsberg, og vísir á, at tað er júst somu fortreytir fyri skattalættanum í dag, sum tá samgonguskjalið varð undirskrivað í februar mánað. Tung telving – Uttan mun um talan er um góðar tíðir ella ringar tíðar, so er fíggjarlógarar- beiðið altíð stríggið, og eg vænti ikki, at hetta fíggj- arlógaruppskotið verður øðrvísi. Anfinn Kallsberg sigur seg vænta eitt tungt talv, nú seinasta hond skal leggjast á fíggjarlógina fyri 2005. Hann vísir á, at Fólkaflokk- urin ætlar at tvíhalda um skattalættan undir fíggjar- lógarsamráðingunum, hóast røddir eru frammi úr Javnaðarflokkinum um at tað er ábyrgdarleyst at veita ein skattalætta. Skattanýskipanarupp- skotinum hjá samgonguni er knýtt at einari sam- haldsfastari eftirlønarskip- an, og spurdur, um Fólka- flokkurin fer at taka undir við samhaldsføstu eftirløn- arskipanini, svarar Anfinn Kallsberg, at Fólkaflokk- inum dámar ikki skipanina, men flokkurin kennir seg noyddan at taka tað súra við tí søta, sum hann málber seg. Her sipar formaðurin í fíggjarnevndini til, at Fólkaflokkurin góðtekur samhaldsføstu eftirlønar- skipanina um flokkurin fær skattalættan ígjøgnum. – Tað er púra galið og ein ósiður at viðgera fíggjarlóg- ina í fjølmiðlunum, áðrenn fíggjarlógararbeiðið er liðugt. Eg taki ikki útsøgnina hjá honum so tungt, tí Javnaðar- flokkurin hevur undirskrivað eitt samgonguskjalið, sum eg vænti teir halda seg til, sigur Anfinn Kallsberg Mynd: Savnsmynd Føroyski tónleikarin Teitur Lassen er nú í uppskoti til eina tón- listavirðisløn í USA TÓNLEIKUR Eyðun Klakstein Teitur Lassen er nú komin í gott selskap í USA. Hann er ein av teimum, sum er í uppskoti til eina tónlistavirðisløn, sum kall- ast »The Short List Music Prize 2004 for Artist Achievement in Music«. Hetta er ein virðisløn, sum felagsskapurin The Shorlist Organization letur á hvørjum ári til tað mest skapandi og listarligu út- gávuna í USA. Í ár eru nøvn sum Norah Jones, Roberth Smith, Jack Black, John Mayer og so Teitur Lassen í uppskoti. Samanlagt eru 73 tón- leikarar útnevndir, men um tvær vikur verða 10 final- istar valdir, og vinnarin av virðislønini verður kosin tann 11. november. Hvørki Helena Dam á Neystabø, Rói Egholm ella Kristina Háfoss verða millum valevnini á býráðs- valinum í november mánað BÝRÁÐSVAL Páll Holm Johannesen pall@sosialurin.fo Tey gjørdust øll ov stutt á seinasta løgtingsvali, og megnaðu ikki at vinna seg inn um tinggátt. Tað hevur verið tutlað í krókunum um, at tey nú ætla sær at royna seg býráðspolitikki, men so verður kortini ikki. Hóast øll trý óiva høvdu verið millum atkvøðus- lúkararnar á kommunu- valinum, hava Helena Dam á Neystabø, Rói Eg- holm og Kristina Háfoss gjørt av, at tey ikki ætla sær at stilla upp til bý- ráðsvalið. Øll siga, at tað er landspolitikkurin, sum serliga hevur størstan áhuga, og tískil ynskja tey at halda seg aftur nú býráðsvalið stendur fyri durum. Lands- politikkurin dregur Teitur kann fáa amerikanska virðisløn Lærið at fiska við flugu Sunnudagin verður skipað fyri skeiði í at fiska við flugu SKEIÐ Páll Holm Johannesen pall@sosialurin.fo Sunnudagin skipar Síla- veiðufelagið fyri skeiði í at fiska við flugu. Fel- agið hevur fingið norð- mannin, Arnstein Fri- berg, at standa fyri skeiðnum. Hetta er á fyrsta sinnið, at Síla- veiðufelagið skipar fyri tílíkum skeiði. Stigtakarin til skeiðið, William West, sigur, at skeiðið fyrst og fremst er ætlað óroyndum flugufiskarum og teim- um, ið hava vant nakað. Skeiðið byrjar klokkan 13 sunnudagin á Leyna- vatni og stigtakararnir vænta, at skeiðið er lið- ugt um seks tíðina sunnukvøldið. Kostnaðurin fyri skeið- ið er 300 krónur hjá lim- um í Sílaveiðufelagnum og 400 krónur fyri tey, ið ikki eru limir. Til ber at melda seg til skeiðið á telefon 311700, 211700 ella 215272. Rætting Í blaðnum mikudagin kom blaðmaðurin at gera borgarstjóranum í Kirkjubøar kommunu órætt. Skrivað varð, at Anfinn Brekkstein fyri fyrstu ferð varð valdur í Kirkjubøar kommunu í 1992, men hetta er ikki rætt. Anfinn varð fyrstu ferð valdur í kommuna í 1988 og frá 1997 hevur hann røkt borgarstjórasessin í kommununi. páll C M Y K 5 4