týsdagur 23. august 2016síða 23

23 Mikudagur 12. februar 2014 · Nr. 18 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Mikudagur 24. august 2016 · Nr. 96 KJAKMENTAN Sosialurin varpar ljós á kjakmentan S einastu vikurnar hevur Sosialurin varpað ljós á kjakmentanin í Føroyum. Í nítiárunum var Sosialurin tann fyrsti miðilin í Føroyum, sum noktaði at prenta dulnevnd lesarabrøv og eftir gjørdi Dimmalætting tað sama. Í dag er trupulleikin við teimum dulnevndu skrivunum ikki tann størsti. Vit síggja tó skeivar samleikar á Facebook, har onkur gevur seg út fyri at vera onkur annar viðmerkir tann vegin. Vit síggja eisini dulnevnd lesarabrøv á øðrum netmiðlum í Føroyum. Men á okkara egna miðli in.fo eru ikki dulnevndar viðmerkingar tí fólk leggja navn og mynd við sínum viðmerkingum. Í greinarøðini um kjakmentan hava vit fyri knøppum 14 døg­ um síðani víst á, hvussu viðmerkingarnar á in.fo eru, tá ið tær eru ringast. Vit hava eisini áður skrivað um fólk, sum hava verið ógvuliga ávirkað av almenna orðaskiftinum og tí neiliga tónanum móti teimum sjálvum. Vit eru framvegis áhugað í at hoyra, hvat okkara lesarar uppliva. Hevur tú upplivað keðiligar avleiðingar av kjakum á netinum, ert tú vælkomin at senda okkum eini boð á barbara@sosialurin.fo. Í Vikuskiftis Sosialinum, sum kemur á gøtuna í Havn hósdagin og kring landið fríggjadagin, fara vit eisini at varpa ljós á kjakmentan – hesaferð á tað, sum politikarar halda og uppliva sum almennir persónar. á netinum, so mugu vit eisini minnast at samskifti ikki bert er at sleppa at tosa, men eisini at verða hoyrd - og tann partin mangla vit áherðslu á, um eitt kjak skal eydnast. Harafturat vita vit eisini at atferð á netinum broytist. Tá Facebook kom vóru tey nógv fleiri, sum luttóku í kjakum, men vit hava helst øll lært, at tað skal lítið til, áðrenn tú fært neiligar viðmerkingar omanyvir teg. Tí eru tey helst nógv, sum eru givin at kjakast á netinum – eisini tí, at støðið er ov lágt. sigur Turið Nolsøe. Tá ið umræður at lyfta kjak­ ment­anina á eitt hægri støði, er Turið Nolsøe ikki í iva um, at setast má inn hjá teimum ungu. Um vit ikki gera ein veruligan inn­sats fyri at broyta tónan í almenna orðaskiftinum, so er vandi fyri, at siðiligt kjak einans verður fyri tey eliteru og hinumegin eru tey, sum ikki duga sær hógv í orða­skiftum, meðan øll tey, sum fegin vilja kjakast men halda seg aftur, ikki fara at luttaka. Og tá er samfelagskjakið í vanda, sigur Turið Nolsøe. Hon vísir á, at gransking á øki­num vísir, at tað avgjørt er til gangs, at læra tey ungu at argumentera og at kjakast siðiliga og tað er nakað, sum vit í Føroyum eisini kundu tikið meira til okkum. Nýggjasta granskingin á mínum lærustovni snýr seg t.d. um, hvussu man kann fara undir at læra heilt ung børn um argumentatión og samskifti, tí royndirnar við mið­ námsskúlanæmingum hava verið sera góðar, sigur Turið Nolsøe. Tað er tó umráðandi at undir­ strika, at ikki allir kjaktráir á netinum eru neiligir, og sosialu miðl­arnir geva so sanniliga eisini ja­ligt íkast til samfelagið. Eitt nú kunn fólk finna onnur við somu áhugamálum tvørtur um landa­ mørk. Internetið er eitt ótrúliga gott amboð og gevur okkum nógv í tí dagliga. Og allir hesir bólkarnir á Facebook, har fólk við somu áhuga­málum hittast, eru eisini við til at geva fólki møguleikan at kjakast virðiliga í einum lukkaðum forumi, har støðið mangan er eitt annað. So tað skal avgjørt ikki skiljast sum, at alt kjak á netinum er av tí ónda, leggur Turið Nolsøe at enda aftrat. LARISERING Turið Nolsøe, retorikar