hósdagur 1. september 2016síða 32

FRÍGGJADAGUR 2. SEPTEMBER 2016 SOSIALURIN 100 32 T að liggur í genunum sum tey siga hjá teimum nógvu, sum halda uppá og ikki ivast í, at tey hugsa fyri okkum øll, tað er lagt í tey at vera ímóti FarGen. Fólk, sum eru so sosial, at tey á sosialu miðlunum dag og nátt, morgun og kvøld og løturnar millum har, grenja og knarra um almannaverkið, sosiala verkið, og heilsuverkið. Heilsuverkið, hvussu vánaligt tað er, og hvussu fáum sjúkum, tað megnar at basa ella so frægt sum linna. Tey mótmæla og ávara móti teimum, sum royna nýggjar leiðir at finna heili­vág, sum kann berjast móti ringum sjúkum, sosialar ella ei. Neyvan finst heili­vág­ ur, sum ger heilt av við sjúkur. Tí so steðgaði sølan so líðandi´, og ein stór­ ídnaður fór fyri skeytið, tí eingin heili­vágur er fyri slíkum, at brúk ikki verður fyri heili­vági. Kanska arbeiðið hjá FarGen, tað er fær tað frið, kann rudda slóð fyri heilivági, sum grøðir fyrstu ferð fyri allar, bara kanska. Men nei, FarGen er eingin hjálp, tvørtur­ ímóti er FarGen ein hóttan. Júst sum P-talið var, tá tað kom, men verri. Tá stóð tann størsti fanin av teimum øllum eisini á gáttini og hurðin var opin. Sjálvandi er endamálið við FarGen og øllum donsku milliónum (hesi fanin er danin) at lumpa, lirka og mis­brúka okkara ílegur, okkara annars væl vardu gen, sum verja okkum so leingi, tey fáa frið har inni millum sálina og holdið. Fólk, sum bæði fegin og sjálvboðin vilja lata FarGen lesa sínar ílegur, vita ikki, hvat tey gera. Áðrenn tey vita av, er alt um tey, bæði gott, men fyrst og fremst ringt, alment innlit. Er FarGen ikki á bukk­ uni? Tryggingar vilja ikki kennast við teg. Tú ert eitt vána lív, kostar ov nógv. Føroya váðaráð ávarar um teg. Tann, sum kundi hugsað sær barn saman við tær, dregur snarlásið uppaftur, tí har eru sjúkur at arva, slitnar tjóðrið hjá genunum. Havi ikki enn sæð nakran lista av skriva undir móti FarGen í teimum handlum, har eg keypi okkurt gen­ spleisað, íleguskoytt, til døgirð. Men hann kemur ivaleyst, listin. Kanska liggur hann á apotekunum. Men ivaleyst er onkur bólkur ella vangi ella hvussu tað eitur á Facebook móti FarGen. Sum eg havi skilt tað, men eg eri heldur ikki alt ov skarpur, tey genini fekk eg ongantíð, veit heldur ikki, hvaðani tey skuldu komið. Sum eg havi skilt, er enda­málið hjá FarGen at kanna ílegur fyri síðani at brúka úrslitini til at gera heili­vág, sum ikki finst enn. Sambært FarGen skal FarGen kort­leggja ílegurnar hjá øllum før­ oying­um, sum vilja tað, gg: sum vilja tað. Hendan vitan saman við tí, vit longu hava í heilsuverkinum og í ættar­bands­skránni, letur upp fyri betri viðgerðarmøguleikum og fyribyrgingar­møgu­leikum. Spyr FarGen meg, vil eg gjarna vera við. Men míni gen eru neyvan so nógv verd, at tey kunnu brúkast til at hjálpa øðrum. Tey eru íligin. Tað er tó altíð gott at hava innistandandi í banka, hóast eingin renta og kapitalvinningur eru. Eg kann eisini fáa at vita, hvørjar sjúkur, eg havi arvað og liggja og lúra aftan fyri næsta hvassa horn á lívsleiðini. Er tað ikki hent vitan? At vita, at tú ikki doyrt av tí, tú hvønn dag stúrir fyri at doyggja av, men av onkrum heilt øðrum. So ber til at stúra fyri tí í staðin fyri. Fólk, sum hvønn dag og hvørja nátt lata seg úr á netinum, ræðast tað, tey kalla avdúkingar um persónlig viðurskifti. Nei, sum sagt, vandi er í øllum. Tí fáa vit nú nettupp eitt váðaráð, sum ikki eru góð ráð úr Vágum, men blunkandi reyðar ávaringar. Tað er tó FarOut at vera móti FarGen. Liggur í FarOut Høgni Djurhuus fekk Móðurmáls­ viðurslønina 2012 Høgni Djurhuus MYND: HEINESEN MYNDIR 16 DØMI UM STRÍÐ Í PARLØGUM Vit hava lært okkum føroyskt fyri at sleppa til Føroyar at spæla. Tað sigur Maria Ellingsen, sum er ein av leikarunum, sum fara at vísa 16 ymisk dømi um stríð og ósemjur í parløgum Eingin møtir nøkrum er heit­ið á leikinum, sum verður leygar­ kvøldið klokkan 19.30 í Norður­ landa­húsinum. Tað er danskarin Peter Asmussen, sum hevur skrivað og vunnið eina Reumert virðis­løn fyri leikin. – Vit hava vilja sloppið til Føroyar við leikinum leingi, men Sif (stjóri í Norður­landa­ húsinum, red.) vildi helst hava, at allir áskoð­ararnir skiltu alt í leikinum. So vit hava lært okkum føroyskt fyri at sleppa til Føroyar at spæla, sigur Maria, sum er hálvur føroyingur. Aftrat henni er íslendski leik­ arin Bjørn Ingi Hilmarsson. Sí meira á heimasíðuni nlh.fo