Sosialurinarkiv
Sosialurin 2016-09-08, síða 23
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

hósdagur 8. september 2016síða 23

‹ fyrra síða allar 32 síður næsta síða ›

Tekstur á síðuni

FRÍGGJADAGUR 9. SEPTEMBER 2016 SOSIALURIN 103 23 kallaður Kisan, ein av kendu tónleikarunum í Havn hesa tíðina Petra var í fyrsta umfari gift við Jens Paula Midjord í Hvalba, sum doyði í skaða­ grindini í Sandvík í 1915, einans 27 ára gamal. Tey áttu dóttrina Borghild. Seinni varð Petra gift við norðmanninum Arndt Andersen, sum arbeiddi í kolinum í Hvalba. Tey fluttu til Noregs, men Arndt doyði, tá flutti Petra aftur til Føroyar og búsettist í Havn. Eg bleiv nokk vist forkelað. Mamma hevði meg at sova á bringuni, men eftir hálvt annað ár, fekk eg eina systir. Tá bar hetta ikki longur til, so eg máti sendast til Havnar at vera vand av við hetta. Eg kom so at vera eina tíð hjá Petru. Hon átti tvær døtur. Borghild var 15-16 ár eldri enn eg. Hon giftist seinni til Svøríki við Oskar Anderson, tey fingu trý børn saman. Clara var 11 ár eldri enn eg. Tær blivu so góðar við meg, so eg treivst væl í Havn. Eg minnist, tá eg fekk mín fyrsta náttkjóla, hann var stríputur, og eg var so stolt. Í 1951 giftist Clara við Sofus í Horni, sum tá var einkjumaður. Umframt tey børn, sum hann átti, fingu tey tvær gentur saman. Trøll ella ikki Tá eg var 5 ára gomul kom eg út fyri eini minniligari hending. Eg og Hanna systir mín stóðu frammanfyri vaskinum og vaskaðu okkurt. Mamma var uppi á loftinum. Nú bankar uppá, og inn kemur eitt skepilsi. Eg hevði hoyrt søgur um trøll, men í hesum førinum var tað ein genta, sum gekk grýlu. Hon hevði latið seg í eitt fyriklæði hjá mammu síni og hevði ein pappírsposa á høvdinum, sum hon hevði klipt eygu, nøs og munn í. Men fyri meg virkaði tað ónáttúrligt, so eg fekk sjokk og fór skríggjandi upp á loft og hongdi meg um hálsin á mammu. Eg græt alla náttina. Mamma mátti senda boð eftir Daviu, sum var kona Emil, ein av fyrstu niðursetumonnunum. Hon var ein hálvur doktari í bygdini. Tað var altíð sent boð eftir henni, tá ið tað feilti okkurt. Men har var einki at gera, hon mátti taka meg niðan til teirra at vera. Eg svav millum hana og mannin, Emil, eina tíð og vildi ikki oman til okkara. So fóru tveir mans við meg til læknan í Heiðunum. Teir skiftust um at bera meg í leypi. Tá vóru eingir bilar. Tað var okkurt um trý korter at ganga. Eg minnist at tað var kavi, tá ið vit komu fram. Læknin bankaði inn á knøini við einum lítlum gummihamara og segði, at eg hevði fingið sjokk, sum tað fór at taka tíð at lekja. Eg bleiv so send til Havnar til Petru at vera. Tær bóðu fyri mær og vóru ógvuliga góðar við meg. Clara bant og seymaði klæði til mín. Hon broderaði mær eisini ein hvítan kjóla. Hetta bleiv mítt annað heim. Har var eisini so hugnaligt til jóla, tær gjørdu nógv burtur úr. Eg minnist, at tær pakkaðu pakkar og goymdu teir í einum stórum skríni, sum varð læst. Eg var so forvitin hvørja ferð Petra koyrdi ein pakka í skrínið. Tær høvdu eisini jólatræ. So bleiv pyntað, tað var so spennandi jólaaftan. Clara hevði verið arbeiðskona í einum húsi, har maðurin æt Rubek. Ein drongur vaks upp har, sum æt Sverri. Clara var so góð við hann, so hon sendi meg jólaaftan við einum pakka til hansara. Eg skuldi ganga spakuliga um hurðina, so eingin hoyrdi, og leggja pakkan í gongina. Tað gekk væl, eg slapp avstað aftur uttan at nakar hoyrdi meg. Nú uppdaga tey pakkan og síggja hvørjum hann var frá. Nú skal Rubek gera tað sama og leggja eitt tjógv inn í gongina til Petru. Men tað gekk ikki so væl. Tey hoyrdu hurðina fara upp, og tey lótu hurðina í køkinum upp. Har stóð Rubek við tjógvinum. Tað bleiv ein sovorðin látur. Tað var bara stuttligt. Minnir frá gomlu Havnini Annars gingu vit altíð túrar runt um tey gomlu húsini úti í Tinganesi. Tá búðu tey á Bakkahellu, beint yvir av Mettustovu. Petra fortaldi fyri mær um tað gamla eisini. Á ólavsøku fóru vit altíð túr, tá ið ljósini vóru tendrað. Tá slapp eg at keypa ís. Sum frá leið dámdi mær betur í Havn enn í Æðuvík. Eg bleiv nokk so forkelað í Havn, men nú var eg komin nøkulunda fyri meg eftir sjokkið uttan tað, at eg var blivin myrkarødd. Tað forfylgdi mær, líka til eg var eini 30 ár. Tá segði eg við meg sjálva, at hetta ber ikki til. Eg tordi ikki uppá loft í myrkri og heldur ikki niður í kjallaran. Men eg fór at biðja fyri hesum og eg slapp eisini burtur úr tí. Í Havn gekk eg í sunnudagsskúla heima hjá Betti og Palla Egholm. Betti var dóttir Elias Johansen í Rættará. Clara var sunnudagsskúlalærarinna, tað var hon í meira enn 50 ár. Eisini gekk eg í Frelsunarherium. Eg minnist so væl Hilmar Andrésen, ein av leiðarunum. Hann lærdi okkum nógv sálmavers. Mær dámdi væl sang og plagdi at sita uppi á borðinum frammanfyri vindeygað og syngja og hyggja upp í luftina. Ein sangur mær dámdi serliga væl byrjaði soleiðis: »Hevði eg veingir, so fleyg eg avstað…« Komandi partur Næsti partur hjá Jovinu kemur um tvær vikur. Komandi partur er 80 ára minni um franska havrannsóknarskipið Pourquoi Pas, sum gekk burtur undir Íslandi 16. september og 39 menn druknaðu. Henda hending hevði eisini røtur til Føroya. Brúðarmynd av foreldrunum Olevina, omman í Hvannasundi við ommudøtrunum, Jovina,Hanna, Jona og Henny Hetta minnisblað gjørdi Sunneva um Einar. Her er mynd av teimum báðum við tekstinum: »Til Minnis Um Vinin eg misti« Einar, sum doyði so ungur Petra Andersen og Jovina Clara, Jovina og Borghild