mánadagur 24. oktober 2016síða 2

Mánadagur 24. oktober 2016 · Nr. 122 2 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Oddagrein Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Tórshavn Tórsgøta 1, Postboks 76, 100 Tórshavn tel. 341800, fax 341801, post@sosialurin.fo Suðuroy tel. 375364, fax 375464, tel. 228814, aki@sosialurin.fo, dagfinn@sosialurin.fo Haldarar, sum ikki hava fingið blaðið, kunnu ringja tel. 341818 frá kl. 8.00 til 20.00 og boða frá. Tel. 341800 www.sosialurin.fo reportasja síða 10-11 Eingin álvarsom seinking Ítróttur Síða 23 Jákup á Borg er klárur – Vit gjalda í dýrum dómum fyri at sleppa at rinda okkara egnu rokn­ ing­ar – hóast vit gera arbeiðið sjálv. Stór­ar fyri­tøk­ur krevja mill­i­ón­a­ upp­hæddir í avgjøldum. Soleiðis skrivaðu vit á forsíðuni fríggjdagin. Orsøkin er tann av­ gjalds­øði, sum hevur tikið dik á seg seinnu árini, har avgjald verður lagt á nærum alt. Eitt dømi er telefeløgini, sum hava kappast um lágar prísir í longri tíð. Prísirnir eru so lágir, at teir kunnu ikki bera veitingina í sjálv­um sær. Tí verða gjøld løgd á, sum til dømis at fólk skulu gjalda 39 krónur fyri at fáa eina rokning. Tað var tann tíð, tá fólk kundu fara í bankan at orðna øll síni við­ ur­skifti. Tú stóst í langari bíðirøði í bank­a­num, meðan fólkið við kass­ an flutti pengar og gav tær kvitt­ an­ina. Síðani internetið kom hevur kund­in sjálvur tikið yvir. Hann ger ar­beið­ið, sum kvinnan handan kass­an fyrr gjørdi. Og sum tøkk slepp­ur kundin enntá at rinda fyri, at hann gera arbeiðið fyri bankan. Atlantsflog og Smyril Line hildu eina­ferð, at oljuprísurin fór upp um tað órímliga. Heldur enn at hækka ferða­seðla­prísin beinleiðis, so varð eitt olju­avgjald lagt á kundan. Nú skuldi kundin rinda fyri hægri olju­ prís. Men landið hevur so avgjørt ikki lig­ið á løtusíðu, tá tað kemur til av­ gjøld. Tá tað fyri um 30 árum síðani vant­aðu pengar í landskassanum varð eisini funnið upp á avgjøld – 60 oyru skuldi landskassin hava í olju­av­gjaldi fyri hvønn litur av ben­sini og olju, sum varð seldur. Eitt »fyribils tiltak«, varð sagt. Men enn í dag rinda vit hetta oljugjald. Almenna partafelagið Føroya Tele rindar eisini avgjald til lands­ kass­an. Á hvørjum ári drenar lands­ stýrið um 25-30 milliónir krónur í vinn­ings­býti frá Føroay Tele. Tað merkir, at tænasturnar hjá Føroya Tele mugu verða hesar 35 milliónir dýrari, enn tær kosta. Vit kunnu siga, at hetta er ein eyka skattur, sum kundar hjá Føroya Tele rinda til landskassan. Vit kunnu bara staðfesta, at vit eru komin hartil, at vit skulu gjalda fyri at gjalda. Tað verður á­lagt okk­ um gjald fyri at flyta peng­ar av okk­ara egnu konto til konto hjá tí, sum vit keypa frá. Er tað veruliga meiningin, at tæn­astu­veitarar skulu bjóða okk­ um tæn­astur fyri nærum einki, og so krevja pengar frá okkum við at vit skulu gjalda fyri at gjalda eina rokning? So er tað nakað um tað, at vit kunnu liva av at klippa hvørjum øðrum. avgjaldsøði sum bjarging – Ætlanin er útsett nakrar ferð­ir, men vit eru klárir. Vit hava leigað høli á Sand­víkar­ hjalla og lata upp beint eftir nýggj­ár. Tað sigur Andreas M. Andre­asen, sum verður dag­ lig­ur leiðari hjá Thansen í Før­oyum. T. Hansen er stór donsk hand­ils­keta, sum selur eyka­ lut­ir til bilar, sum selur prutl og súkkl­ur og dekk og mangt ann­að. Tað var danin Bent Jen­ sen, sum stovnaði fyri­tøk­ una fyri 25 árum síðan. Tað er hig­artil vorðið til 77 deild­ ir í Danmark, har fyri­tøk­an umframt eyklutir til bil­ar selur amboð, súkklur, skut­ ar­ar, dekk, felgur, bilstólar og nógv ymiskt annað. Høv­ uðs­deilin hjá T. Hansen er á 30.000 fermetrum í Mid­del­ fart. T. Hansen fer at halda til á 1.400 fermetrum í stóra vinnu­bygn­ing­inum á Hjalla, har sum 360 í sínari tíð var. – Vit hava stórar ætlanir í Før­oyum og eru spentir upp á handilin á Hjalla, sigur Andre­as M. Andreasen, sum hev­ur yvir 40 ára royndir í faki­num. Hann hevði í mong ár hand­ilin AMA, sum seldi lut­ir til bilar. Fyri nøkrum ár­ um síðani seldi hann fyri­t­øk­ una, sum seinni aftur er selt til FTZ í Danmark og, er hon nú deild undir FTZ. Føroyska felagið hjá T. Han­sen, sum eitur P/F than­ sen, varð stovnað 10. ok­tob­er. Stjóri er eigarin sjálv­ur, Bent Jensen og sonur hans­ara, Preben Jensen er nevnd­ar­for­ maður. Felagið hev­ur 500.000 krónur í parta­pen­ingi, og endamál fel­ags­ins er at reka handil við eyk­a­lut­um og tilhoyr til bilar, mot­or­súkkl­ur, skutarar og súkklur og ann­að virksemi í hesum sam­bandi Á Sandvíkarhjalla verður hand­ilin 500 fermetrar og eyka­luta­goymsl­an 900 fer­ metr­ar. Eisini verður høli í kjall­ar­a­num, har fyritøkan fer at montera dekk fyri kund­ar, sum keypa dekk frá teim­um. Lata upp á nýggjárinum Er tað rætt, at vit skulu gjalda fyri at gjalda rokningar? Ábyrgdarblaðstjóri: Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Blaðstjóri: Barbara Holm barbara@sosialurin.fo Marknaðardeild lysing@sosialurin.fo Stovnaður: 1927 Prent: Prentmiðstøðin Avgreiðsla: mán - frí kl. 08.00 - 16.00 Útgevari: Sp/f Sosialurin Uppseting: Sosialurin Í samband við komm­unu­ val­ið skipar SMS fyri ym­ iskum kvøldartiltøkum á Torginum, 25. oktober, 4. november og 7. november. Fyrsta tiltakið byrjar týs­kvøld­ið, í annaðkvøld, klokk­an 19.30. Evnið til hetta tiltakið er, borg­ar­ stjór­ar­nir og tingið. Nógv kjak hevur verið und­an kommunuvalinum hesa­ferð um, hvønn leiklut borg­ar­stjórarnir í teimum 29 kommununum hava. Hvør er munurin at sita við ovastu leiðsluni í stóru og meðalstóru komm­unu­ num og í einum av teimum heilt smáu kommununum? Og er tað soleiðis, at tað er rætt, at ein borgarstjóri, sum situr fulla tíð fyri fulla løn eisini kann sita í Løg­tinginum, sum er evsta lóggevandi valdið í land­i­ num. Á fundinum verða borg­ ar­stjórar spurdir um hesi við­ur­skifti fyri at vita, hvat teir sjálvir halda um hesi við­ur­skifti. – Vit fara eisini at tosa um, um tað eru býráðini, sum skulu avgera um borg­ arstjór­arnir hava ein dup­ ult­an leiklut – ella um lóg skal gerast fyri hesum. Møguleikarnir eru nógv­ ir og meiningarnar eru ym­ iskar, men kom á Torg­ið í SMS og set borg­ar­stjór­u­ num spurningar. Signar í Homrum fer at gera løtuna hugnaliga við nøkrum av sínum fólka­ kæru sangum. Árni Gregersen verður orð­stýrari í hesum spenn­ andi orða­skifti. Stóra danska billuta handilsketan, »thansen« letur í næstum upp deild í Føroyum Býráðsval á Torginum í SMS