týsdagur 22. november 2016síða 41

9 Mikudagur 23. november 2016 Sosialurin Krýnikan Havnarmaður og gøtuskuri Jógvan Arge hevur í heyst givið út seinna part av endurminningum úr barna- og ungdómsárunum við heitinum »Havnarmaður og gøtuskuri« Bókin er á tremur við góðum anekdotum og myndum, sum klæða krýnikuni U pplivingarnar vóru mang­ar bæði í Føroyum og uttan­ lands. Luttikið var í skótalívi og ítrótti í Havn, ferðast varð í Gøtu og við Skála­fjørðin eins og í Hvalba, og spenn­andi útferðir vórðu gjørdar um alt landið. Ár um ár vóru uttan­ landsferðir til Danmarkar, Íslands og Grikka­lands við skúla­børnum, fótbólts­spælarum og skótum. Í bókini verður gjørd ein longri ferð hús úr húsi í Syðrugøtu í 50unum. “Havnarmaður og gøtu­ skuri – Mín krýnika 2” er 250 síður, hevur 270 myndir og kostar 299 krónur. Niðanfyri eru nakrar av anekdotunum í nýggju krýnikuni: ‘Til skips við Óla Hans í Gøtu Nú dettur prátið niður á sildafiski­ skapin. Óla Hans sigur so til stuttleikar við pápa, at tað hevði verið gott at havt hann við at rist sildina úr gørnunum. Gamli dró eitt sindur á, men so var hann skjótur at svara: “Nei, tak heldur handan fýrin” og peikar á meg. Eg var komin inn stovuna og sat í saksinum, tí Óla Hans tók pápa upp á orðið. Eg skuldi við “Grundick” dagin eftir. Fekk boð um at gera meg kláran fyrrapartin og so koma á keiina at tosa við seg um middagsleitið. Mær dámdi hetta onki. Eg vildi nógv heldur hava tað gott í havn­ ar­gøtum, til skúlin byrjaði aftur, og so skuldi landsdystur verða í fótbólti um 14 dagar, og hann vildi eg fyri alt í verðini ikki missa. Tá tarvurin datt oman Gøtudreingir dugdu mangt, sum vit ikki dugdu. Teir vistu, hvat tað galt, tá kúgvin var til tarvs. Tarvurin stóð á bási í fjósinum hjá Poul Andriasi á Dunganum, og teir stuttleikaðu sær óført um brestirnar av honum, tá hann stríddist við kúnna oman fyri fjósið. Størsta sensasjónin, sum eg upplivdi í Gøti, hevði júst við henda tarv at gera. Brádliga kom róp í: “Tarvurin er omandottin”. Tað var sum at fáa grindaboð. Allur riðilin til beins út undir Støðlafjall. Bakkin var skrædnaður undan og tarvurin stóð á helluni. Menn í bygdini mannaðu bát. Tveir stigu upp á hell­una at kanna málið. So kom byrs­an úr bátinum. Jóannes á Lækjuni siktaði væl. Við fyrsta skot hoyknaði tarvurin deyður niður. Brúdleyp í grannahúsum Brúdleypini í familjuni stóðu í teimum trimum grannahúsunum hjá Jóan Liasi, Óla Hansi og Jóan Paula. Stákast var í øllum húsunum. Fastur táttur var at senda drunn, og mangt stuttligt kom burtur úr rímunum. Eitt rím endaði við, at drunnurin nú skuldi til “tjúkkasta mann ið inni er”. Hetta var í brúdleypinum hjá Póli og Evu. Høvuðsborðið var uppi hjá Óla Hansi. Fleiri ógvuliga reystir menn reistu seg upp at taka ímóti drunninum. Pápi stóð í einum horni, Per Gregersen í ein­ um øðrum og Óla Hans í tí triðja, men umsíður kom eisini klaks­ víkingurin Kemmi Klakk á føtur. Láturin mundi ongan enda fingið. Eftir drúgva togan var úrslitið, at Kemmi var kosin at hava munin á øllum hinum, og hinir tríggir settust væl nøgdir niður aftur í stólarnar. Tað gjørdi teimum púrt onki, at teir høvdu funnið sín yvirmann í hesum eina førinum. Ormurin Langi á Maraton Síðani fóru vit út á Maraton norðanfyri Athen. Vit høvdu eina mentanarliga framførslu, sum var fyrireikað heima við kvøðing og dansispølum. Okkara framførsla gekk væl, og einasta kappingin, sum vit komu víðari í, var júst føroyski dansurin. Vit vóru kosnir at dansa á serliga amfinum, sum til enda­ hátíðina var skipað á sjálvari fløtuni við stórari mannamúgvu sum áskoðarum. Olivur Næss peikaði meg út til at skipa Ormin Langa hetta kvøldið. Vit runnu inn á pallin og sýndu eftir stuttari løtu bæði dansiring og dansispøl. Eina ferð reypaði eg fyri gamla skótanum úr Kaldbak, Peturi Reinert, um, at eg hevði skipað Ormin Langa á Maratonfløtuni. Hann var skjótur at svara, at tað var onki at breggja sær av. Hann hevði skipað sjálvan Bukkutáttin á Reyða Torginum í Moskva. So var eg teptur. Donsk genta tepti frk. Cohr Dóttir ríkisumboðsmannin Niels Elkær-Hansen kom nú í okkara flokk og fylgdi við oman í realskúlan. Hon æt Jo. Eina ferð vóru nøkur í flokkinum løgd undir at hava lagt knallperlur millum hurðina og gáttina í nr. 6, so tað brast og knallaði í, tá lærarin langaði hurðina aftur. Hann bleiv so kløkkur, at øði spann í hann og hann fór beina kós til skúlastjóran Viggu Cohr. Allur flokkurin stóð skúlarætt inni á stjóraskrivstovuni. Frk. Cohr hevði hug at nevna nakrar syndarar burturúr, bæði gentur og dreingir. Men hon fekk onga váttan. Jo var okkara talskvinna. Tá stjórin spurdi beinleiðis, hvør hevði vunnið hesa neisuna, tók Jo orðið og segði, at hetta hevði allur flokkurin gjørt. Tá var tøgn. Her var ikki meir hjá frk. Cohr at gera. Illimaður og modellskip í Hvalba Hvalbingar høvdu okkurt smávegis byggiarbeiði fyri í Skálum. Ein dagin blandaðu teir cement við eini gamlari maskinu. Hon gekk so sera illa. Teir royndu at pjøssa upp á hetta gamla beistið, men hon steðgaði í heilum. Eina ferð tók ein av monnunum so dýran til, heita, djúpa, svarta og nakað væl aftrat, sum bara hvalbingar kunnu gera. Eg ræddist hann og hevði hug at sleppa mær burtur, tí kom Illimaður um húsahornið, ætlaði eg mær ikki at standa fyri. Vit vóru sjálvandi inni hjá Niclasi. Tað mest spennandi vóru øll modellskipini, hann hevði standandi. Har vóru bæði sluppir og skonnartir, og tað mest framkomna modellið var av kongaskipinum “Dannebrog”. Tað trónaði í kjallaranum og var útgjørt soleiðis, at ljós kundi tendrast inni í teimum kongligu gemakkunum. Nøkur ár seinni var sjálvur Fríðrikur kongur á vitjan í sama rúmi. Hann var so bergtikin av at finna sítt kongaskip so væl endurgivið í einum kjallara í Hvalba, at tað brast úr honum “Det var kattens”, søgdu teir. Fótbóltur í Runavík Okkara stóra spælipláss var niðri á keiini. Serliga á sildaplenuni, tey róptu, innan fyri bygningarnar í Runavíkar havn. Áðrenn sildaskipini komu inn av fyrsta túrinum, lá væl fyri at sparka har, og her vandi eisini nýggja hondbóltsfelagið Tjaldur. Her niðri búði Jóannes hjá Símuni Hansen, ið hevði bygt eitt stórt hús uppi við vegin. Har vóru eisini Hilmar Nielsen, Hilmar og Johannus Hansen, Hjalgrím Poulsen, Ernst Rasmussen og yngri beiggin Jaspur, Øssur hjá Hans Andriasi, Hans og Petur Hammer, Jóannes og Meinhard Lamhauge og onkuntíð brøðurnir á Høgabóli Egga og Hálvdan. Men ongin dugdi so væl at snúgva sær á fótbóltsvøllinum, sum Torleif Nielsen. Teir róptu hann Vinurin. Hann var so kvikur og snúin, at bólturin fekst ikki frá honum. Børnunum garanteri eg fyri Mammubeiggin Ólavur sat í sóknarstýrinum í Gøtu eitt skeið í 60unum. Stórmál vóru fótbóltsvøllurin í Sarpigerði og nýggjur skúli við Gøtugjógv. Sóknarstýrið var á fundi í Havn við ríkisumboðsmannin Mogens Wahl. Fundurin snúði seg um fígging til skúlan. Wahl spurdi, um sóknarstýrið helt, at nóg nógv børn vóru í Gøtu til hendan stóra skúla. Ólavur var kvikur at svara, at Wahl skuldi bara syrgja fyri at koma við pengunum frá statinum og skoytti avgjørdur uppí: “Børnunum garanteri eg fyri!”. Tá átti hann fimm døtur. Jákup Frederik Øregaard var við á fundi. Hann stuttleikaði sær óført um hesa viðmerking. Jógvan Arge Havnarmaður og gøtuskuri Mín krýnika 2 299,- Bókin er at fáa í bókabúðunum