hósdagur 3. august 2017síða 6

FRÍGGJADAGUR 4. AUGUST 2017 SOSIALURIN 89 6 PERSÓNSSØGA AVGERANDI FY MEG AT STJÓRN SKIPANIN VIRÐ GRUNDLÓGINA SÓLVIT E. NOLSØ SOLVIT@SOSIALURIN.FO M eðan Aksel V. Jo­ hanne­sen, løgmaður, á Ólavsøku legði út uppskot um stjórn­ ar­skip­an Føroya til almenningin at taka støðu til, var danski for­sæt­ is­mála­ráð­harrin í Føroyum sum ferð­andi familjumaður. Hetta er ikki fyrstu ferð, at stjórnarskipanin er komin upp at venda í Føroyum og søgan sigur okk­um, at danskir for­sæt­is­mála­ráð­harr­ar ikki eru ser­stak­liga nøgd­ir við støðuna, tá ið Før­oy­ar byrja at nærkast egn­ari stjórn­ar­skip­an. Í so máta má stað­ fest­ast, at støðan í rík­is­fe­lags­skap­ in­um ikki er broytt. Men tað er ikki stjórnarskipanin, sum er or­søk til, at Lars Løkke Rasmussen hend­an dagin er í Føroyum og er tøkur til eitt prát við Sosialin um tað, sum hendir í heiminum, í rík­is­fe­lags­ skap­inum og í Føroyum. Hendan sunnudagin eftir ólav­ søku hava vit sett okkum í Kafé Kaspar, at seta Lars Løkke Ras­ mus­sen nakrar spurn­ing­ar, millum ann­að um stjórnarskipanina, ið skal til fólkaatkvøðu í næsta ár. Ein løta gongur, so koma for­ sæt­is­mála­ráð­harr­in og mynda­ mað­urin hjá Sosi­al­inum spákandi nið­an eftir Áarvegnum og koma inn. Lars Løkke Rasmussen er kend­ ur sum ein fólksligur politikkari, sum dugir væl at samskifta og sam­røða. Hann byrjar eisini sjálvur prát­ið okkara millum og prátið fell­ ur beinavegin á ólavsøkuna, sum júst var farin framvið. – Her eru færri fólk enn í gjár. Tað vórðu ótrúliga nógv fólk úti í gjár ha? Eg segði við Sólrun, at eg helt ikki tað vórðu so nógv fólk úti sum onkuntíð fyrr, men tað komu fleiri og fleiri sum dagurin leið. Honum fellur eisini lætt at tosa við starvsfólk og gestir, sum vilja fáa orðið á hann. Hann letur til at kenna seg væl til rættis í Føroyum og sambært honum sjálvum, so ger hann eisini tað. – Eg havi størri frælsi í Føroyum enn í Danmark, og tað dámar mær væl. Tó vil eg siga, at tað koma fleiri fólk yv­ir til mín og vilja práta, enn tað koma í Danmark. Sum oftast er tað fyri at siga, at tey eisini eiga hús við Gjógv, ella eru í familju við konu mina ella okkurt tílíkt og tað er fínt. Tað dámar mær væl, sigur Lars Løkke Rasmussen. Hann sigur víðari, at Føroyar hava sjálvandi havt stóran týdning fyri seg og familjuna. Dentur verð­ ur lagdur á, at børnini læra før­ oyskt og kenna sín uppruna her. Hann sigur, at har hevur føroyska omm­an, Bergljót av Skarði, havt ein stóran leiklut eisini. Hon hevur lagt nógv í, at ommubørnini skilja før­oyskt. Avgerandi at stjórnarskipanin virð­ ir grundlógina Føroyingar skulu skjótt á eina fólka­at­kvøðu um eina føroyska stjórn­ar­skipan. Tað er ikki eitt full­ veld­is­skjal, ið vit skulu taka støðu til, men heldur ein staðfesting av, at tá samanumkemur, so liggur vald­ið í Føroyum hjá okkum sjálv­ um og at føroyska fólkið hevur sjálvs­av­gerð­ar­rætt og fullan rætt at siga all­ar stjórnarrættarligar sátt­mál­ar og altjóða avtalur upp. Spurdur um hvat støða hans­ara er, um nú føroyska fólkið at­kvøð­ur fyri eini føroyskari stjórn­arskipan, svarar hann skjótt: – Lat meg staðfesta beinavegin, at eg eri heitur talsmaður fyri rík­ is­felagsskapinum og sum eg havi skilt arbeiðið við hesum stjórn­ar­ skip­an­aruppskoti, so er hetta eitt skjal, sum virðir verandi grund­lóg og stjórnarskipan og tað er av­ger­ andi fyri meg, sigur Lars Løkke Ras­mussen. Grønland hevur eisini sett ferð á arbeiðið við at gera ein stjórn­ ar­skipan, men tey eru ikki komin eins langt sum Føroyar. Lars Løkke Ras­mussen sigur, at grønlendingar mangla at stinga ein kós út í kortið og siga, hvørt tað er loysing tey vilja ella ikki. Hann viðurkennir tó, at tað kann verða torført hjá grønlendsku politikarunum at arbeiða við hesum, tí tað er ein sannroynd, at fyri hvørja al­menna krónu, sum verður brúkt í Grøn­ landi, eru 50 oyru komin úr Dan­ mark. – Har eru Føroyar komnar long­ ur framá enn Grønland og tað haldi eg sæst aftur í arbeiðnum við stjórnarskipanini, sigur Lars Løkke Rasmussen. Lars Løkke Rasmussen sigur, at hann skilir væl ynski hjá einum fólki at skipa seg sjálvi og tað hev­ ur hann stóra virðing fyri, men at hann altíð fer at tosa fyri einum fe­lags­skapi, heldur enn at lond taka seg úr einum samstarvi. Hann sig­ur, at tað hoyrast røddir í fleiri lond­um, sum siga, at tað loysir seg líka væl at standa einsamallur, men hann heldur at tey hava ikki skilt virðið í einum samstarvi. – Føroyska samfelagið hevur ment seg við rúkandi ferð í nógv ár og ger tað framvegis. Tað hevur uppi­borðið alla virðing. Tó vildi eg mett, at tað hevur eisini fyrimunir fyri føroyingar, at í somu løtu tey koma til Danmarkar, so hava tey somu rættindi sum danir. Eisini við­víkjandi teim samstørvum, sum vit hava við onnur lond, kunnu føroyingar njóta gott av. – Lat meg staðfesta beinavegin, at eg eri heitur talsmaður fyri ríkisfelagsskapinum og sum eg havi skilt, er hetta eitt skjal, sum virðir verandi grundlóg og stjórnarskipan og tað er avgerandi fyri meg, sigur Lars Løkke Rasmussen, forsætismálaráðharri í Danmark. Sosialurin hevur hitt Lars Løkke Rasmussen til eitt prát um stjórnarskipanina, um nýskpanir, um ES og um at ferðast í Føroyum. framhald