hósdagur 17. august 2017síða 13

FRÍGGJADAGUR 18. AUGUST 2017 SOSIALURIN 95 13 Humanistafelag Føroya hevur ikki tikið endaliga støðu til spurningin um fosturtøku, men formaðurin sigur seg stuðla fríari fosturtøku, ið er innan etiskt- og lívfrøðiliga ráðiligt tíðarrúm MORTAN ØSTERØ MORTAN@SOSIALURIN.FO F ormaðurin í Humanistafelag Før- oya, Jens Arni Leo Hammerfoss, sig ur at felagið hevur ikki veru- liga viðgjørt spurningin um fost- ur tøku enn, og tískil kann hann ikki reiði- liga tala vegna alt felagið. – Nú er felagið hjá okkum framvegis rími liga nýtt, og hava vit ikki havt høvi at taka eina felagsstøðu til hendan spurn- ingin. Tó hava ganga vit avgjørt inn fyri vernd av mannarættindum og sjálvs- avgerðarrætti hjá tí einstaka menn iskj an- um, og ætla vit okkum at viðgera spurn- ingin um fosturtøku í tí høpinum, sigur Jens Arni. Í Føroyum hevur stundum verið kjak um at seta á stovn eitt etiskt ráð, ella sið semi nevnd, ið skal taka upp truplar lækna vísindaligar spurningar, sum eitt nú fost urtøku. Føroysku uppskotini at stovn seta siðseminevnd eru tó ikki komin á mál enn, hóast undanfarni og ver andi heilsu ráðfólkini hava havt tað í sínum ætl an um. Danmark hevur eitt líknandi ráð, sum tekur lut í al- menna kjakinum og gevur út árligar frágreiðingar við hag tøl um, sjúku- dømum umframt etiskum hug leið- ingum. Tvístøður – Fyri mítt viðkomandi er tað ráðiligari at loyva fríari fosturtøku heldur enn at banna henni, skal tað setast soleiðis upp. Fyri felagið er tað týdningarmikið, at eitt sovorðið mál verður viðgjørt við at liti til bæði etisk og vísindalig tilmæli. Frí fosturtøka verður tískil ikki meira frí enn hvat vísindin og etikkurin loyva – har sum verndin av einum menniskja byrjar, gong ur markið fyri fosturtøkuni, sigur for maðurin fyri Humanistafelag Føroya. Ein av afturvendandi etisku tví støð- un um viðvíkjandi fosturtøkum, er hvussu av gerðarrætturin hjá kvinnuni um egnan kropp skal vigast í móti atlitinum til fostri. Er kvinnan eitt nú vorðin við barn utt an at ynskja tað, ella uttan at vera til reið ar at gerast mamma, er tað eitt stórt inn triv í hennara sjálvsavgerðarrætt at nokta henni fosturtøku. Hinvegin er eis- ini etiskt viðkomandi at hava í huga hvørt tað er rætt at taka eitt fostur, sum kann verða til eitt menniskja, og í tí før inum meta um nær eitt fostur verður menn- iskja. – Tað er rímiliga greitt, at tørvur er á eini dagføring av lóggávuni viðvíkjandi fost urtøku, men sjálv heimildin at avgera nær eitt fostur er meira eitt menniskja enn eitt fostur, eigur at liggja hjá lækn- un um og einum etiskum ráði, sigur Jens Arni Leo Hammerfoss. IKKI TIKIÐ STØÐU Humanistaf støðu til formaðurin er innan eti MORTAN ØSTERØ MORTAN@SOSIALURIN.FO F ormaðurin í Humanistafelag Før- oya, Jens Arni Leo Hammerfoss, sig ur at felagið hevur ikki veru- liga viðgjørt spurningin um fost- ur tøku enn, og tískil kann hann ikki reiði- liga tala vegna alt felagið. – Nú er felagið hjá okkum framvegis rími liga nýtt, og hava vit ikki havt høvi at taka eina felagsstøðu til hendan spurn- ingin. Tó hava ganga vit avgjørt inn fyri vernd av mannarættindum og sjálvs- avgerðarrætti hjá tí einstaka menn iskj an- ingin u Jens Ar Í Før um at s sið semi lækna ví nú fost u stovn se komin á og ver an tað í sín eitt líkn menna k frágreið dømum i TST ST