mánadagur 2. oktober 2017síða 10

Mánadagur 2. oktober 2017 · Nr. 114 10 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 At fáa Sjálvstýri sum viðspælara til fíggjarlógina er tað politiskt mest hegnisliga, sum hendan sam­gongan hev­ur gjørt Árni Gregersen GREINING: Føroyar eru best kend­ar fyri blokkpolitikk. Tá ið ein samgonga er gjørd, so er tað vanligt, at hon rekur sín egna politikk. And­støðan verður so at siga ong­antíð boðin við. Soleiðis er tað eisini, tá ið uppskot um fíggjarlóg verð­ ur lagt fram. Tá er tað so at siga al­tíð samgongan, sum kem­ur við upp­skotinum, men við­hvørt kemur and­ støð­an so við sínum egna upp­skoti. Hetta verður tó ikki gjørt so nógv nú, tí øll vita upp á forhond, at av­tal­ur­nar eru so fastar, at sam­gongu­fólk atkvøða fyri sam­gongu­upp­ skoti­num og andstøðufólk fyri and­støðu­upp­skotum. Fíggjarlógin er beina­ grind­in í menningini av sam­felag­num, so tað er eisini gjøgn­um fíggjarlógina, at ein sam­gonga fremur sín poli­ tikk. Tað hendir viðhvørt, at tá ið fíggj­arlógaruppskotið hev­ur fing­ið 1. viðgerð í tingi­num, so fer tað til víðari við­gerð í fíggjarnevndini. Tá hendir tað viðhvørt, at sam­ ráð­ing­ar føra til, at onkur and­støðu­flokkur tekur und­ ir við uppskotinum hjá sam­ gong­uni. Seinast sóu vit tað, tá ið Mið­flokk­urin tók undir við sam­gongu­upp­skot­i­ num í fíggj­ar­lógini, sum er gald­andi fyri í ár. Tá ið slíkt hend­ir, so er tað vanliga tí, at and­støðu­flokk­ur­in fær okk­urt av sín­um hjarta­mál­ um ígjøgnum aft­ur­fyri at taka undir við sam­gongu­ uppskotinum. Fyrstu ferð Tað sum er heilt óvanligt er, at ein and­støðuflokkur tekur und­ir við uppskotinum hjá sam­gong­uni, longu tá ið upp­ skot­ið verður lagt fram. Tað er hent nú. Longu tá ið fíggj­ar­lógar­ upp­skot­ið var lagt fram, boð­aði lands­stýr­is­kvinn­ an við fíggj­ar­mál­um frá, at Sjálv­stýri tekur undir við upp­skot­inum. Sum nevnt verður hetta gjørt, tí flokkurin fær okkurt aftur­fyri. Í hesum føri hevur for­mað­urin í Sjálvstýri sagt, at nak­að av íløgum til Klaks­ víkar Sjúkrahús eru settar á fíggj­ar­lógina umfram nakrar millj­ónir til Tekniska skúlan í Klaks­vík. Tað er ikki alment enn, men hin tinglimurin í Sjálv­ stýri, Kári P. Højgaard, hevur sjálv­andi fingið okkurt aft­ ur­fyri, og tað snýr seg um al­menn arbeiðspláss í Eyst­ ur­oynni. Hetta er prísurin Sjálv­ stýri hevur selt seg fyri, men tað hegn­is­liga hjá sam­ gonguni og sam­gongu­leiðsl­ uni er, at tað nú er eydnast at styrkja um atkvøðutalið hand­an fíggjarlógina. Samgongan sjálv telir bert 16 tingfólk og stuðulin Sonju Jógvansdóttir. Hetta ger, at hvør ein­ stak­ur av teimum 17 kann stilla seg upp sum 17. maður hjá sam­gong­uni og seta egin krøv fram – annars atkvøða tey ikki fyri fíggjarlógini. Nú telja tey, sum standa aft­an­ fyri uppskotið um fíggj­ar­lóg 19. Hetta styrkir um støðuna hjá sam­gongu­leiðsl­uni, sam­ stund­is, sum tað minkar um vald­ið hjá hvørjum ein­støk­ um tinglimi. Fyri samgonguleiðaran og hinar báðar sam­gongu­floks­ for­men­n­irnar gevur hetta ar­beiðs­frið. Í ávfísum støðum, tá ið nógv trýst hevur verið á, hev­ur sam­gongu­leiðsl­an kent seg noydda at slaka fyri krøv­um frá einstøkum sam­ gongu­lim­um. Sonja Jógvandóttir er utt­an­flokka og ikki partur av sam­gong­uni. Hon hev­ur gjørt avtalur við sam­gong­ una um ávís ting, men hon royn­ir eisini at leggja trýst á. Fleiri ferðir hevur hon sagt og víst á, at hon seriga ar­beið­ir fyri at tey veikastu fáa ein størri almennan styrk. Mill­um annað vildi hon und­ir sam­ráð­ing­u­num hesa­ferð hava, at fyri­tíð­ar­ pen­sjon­ist­ar­nir fingu 3.000 krón­ur aft­urart um mánaðin. Sambært uppskotinum til fíggj­ar­lóg fáa hesi 1000 krón­ ur meira um mánaðin at liva fyri. Treytirnar hjá utt­an­ flokka­kvinnuni gjørdust eitt sind­ur harðari, tá ið av­tal­an millum samgonguni og Sjálv­ stýri var gjørd. Tað sam er hent fyri onn­ ur tingfólk, sum høvdu mál, sum tey fegin vildu hava í­gjøg­num hesaferð. Vit eiga ikki at gloyma, at lut­tøka í politikki snýr seg um at hava ávirkan og menna tey økir, sum ein sjálv­ur heldur skulu menn­ ast. Tí ljóðar tað ofta, sum um handl­ar verða gjørdir í poli­tikki. Í veruleikanum snýr tað seg um at geva og fáa. Fyri at alt skal ganga upp og vit fáa eitt samfelag í javnvág, so er hetta politiska skipanin vit brúka í Føroyum og í lond­u­ num kring okkum. Tað sum vit ikki duga so væl enn er at gera breiðar pol­it­isk­ar avtalur, sum røkka tvørt­ur um samgongu og and­støðu. Kanska er hetta ein lítil byrj­an við fíggjarlógini í ár. Politiskt snildi tryggjar samgonguni arbeiðsfrið Jógvan Skorheim hevur sum formaður fyri Sjálvstýri gjørt avtalu við samgonguna um fíggjarlóg Aksel V. Johannesen, samgonguleiðari og løgmaður, hevur tryggjað sær og samgonguni arbeiðsfrið