hósdagur 7. desember 2017síða 21

FRÍGGJADAGUR 8. DESEMBER 2017 21 SOSIALURIN 119 enn – bæði í Danmark og i Føroyum. Fyri okkum hevur tað týdning at hava fleiri dyr opnar, um vit aftur verða fyri stongsli. Meðan tað smakkar dønum illa, at uttanríkispolitikkurin í kongaríkinum hevur fleiri høvd. Skulu vit varðveita og menna vælferðina í Føroyum, hava vit snøgt sagt ikki ráð at styðja okkum til Danmark og ES í øllum uttanríkispolitiskum málum. Tí tá verður nógv minni í okkara part, og búskapurin tódnar. Tað tola vit illa, tí meiri enn 90 prosent av inntøkugrundarlagnum hjá landi og kommunum stavar frá egnum virksemi, meðan minni enn 10 prosent koma frá danska blokkinum. Rætt at bjóða av Føroyski búskapurin er óloysiliga knýttur at millumtjóða og globalum viðurskiftum. Tað er tann danski eisini. Men teirra viðurskifti í uttanríkis- og handilspolitiskum málum eru knýtt at ES, og tað er okkara ikki. Tvørturímóti hava vit í summum førum púra hvør síni áhugamál og enda í hvør sínum parti. Tí mugu vit gera upp við uttanríkispolitisku heimildarlógina og vinna okkum størri uttanríksipolitiskt rásrúm. Tað ber ikki til at lata týðandi viðurskiftir upp í hendurnar á mótpartinum, tí hesum er ongin sloppin væl frá nakrantíð. Tí haldi eg eisini, tað var rætt at bjóða dønum av í stríðnum um samstarvssáttmálan við Ísland og Grønland, hóast málið ivaleyst kundi verið loyst juridiskt við onkrari málsligari fintu, so danskir myndugleikar kunnu siga, at tað liggur inden for grundlovens rammer. Men tað er ikki kjarnin í málinum. Kjarnin er at vinna okkum størri rásarúm í uttanríkispolitiskum málum, og tað fáa vit ikki uttan stríð. Rásarúmið skulu vit brúka til at standa fyri egnum samráðingum við Bretland í sambandi við Brexit, vit skulu taka lut í NEAFC og øðrum líknandi felagsskapum í egnum navni og við egnari rødd, vit skulu støðugt fremja samstørv við onnur lond í útnorðri, ið hava somu áhugamál sum vit, og annars flyta okkum í mun til avbjóðingar og møguleikar, sum standast av broytingum á altjóða pallinum. Tá eru okkara áhugamál best vard. Vit kunnu væl samstarva við danir, har samljóð er millum okkara áhugamál, men vit eiga ikki undir nøkrum umstøðum at góðtaka eina støðu, har okkara egnu áhugamál verða sekunder í mun til tey donsku, ella eina støðu, har donsk betongjura bremsar føroyskum framfýsni. Tí tá er vandi fyri, at føroyska tjóðin bløðir sína vælferð. Vit kunnu væl samstarva við danir, har samljóð er millum okkara áhugamál, men vit eiga ikki undir nøkrum umstøðum at góðtaka eina støðu, har okkara egnu áhugamál verða sekunder í mun til tey donsku