týsdagur 20. februar 2018síða 12

Mikudagur 21. februar 2018 · Nr. 22 12 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 KJAK Magni Laksáfoss løgtingsmaður fyri Sambandsflokkin   Skulu bjørtu málini um at gera Føroyar grønari gerast veru­leiki, er alneyðugt við eini liberalisering av el- orku­øki­num. Tí havi eg lagt upp­skot fyri tingið, har lagt verður upp til at liberalisera el-fram­leiðsluna í einari breið­ari politiskari semju, sum veruliga kann seta ferð á út­byggingar og menning av grønari orku Ein liberalisering av el- mark­naðinum kann saman­ berast við tað vit kenna á tele-økinum. Eg minnist væl, hvussu dýrt tað var at brúka tele­fonina í gomlum døgum, har man var noyddur til at telja minuttirnar fyri at ansa eftir at rokningin ikki bleiv ov stór. Eftir at tele-økið bleiv liberaliserað er støðan ein heilt onnur. Nú eru tilboðini í Føroyum betur enn tað tú kanst fáa í útlandinum. Frí tala og stórt data-hald. Møgu­leikarnir eru nógv fleiri og kostnaðurin nógv lægri. Á sama hátt vil ein liberali­ sering av el-marknaðinum vera við til at skapa nógv fleiri møguleikar fyri orku- loysn­um og samstundis geva bæði borgarum og vinnu nógv bíligari orku.   Menna tjóðina Einhvør politikari eigur at hava sum fremsta mál at men­na tjóðina. Vit eiga at stremba eftir at skapa tað Før­oyar vit ynskja at hava. Eitt av mínum hjartamálum sein­astu mongu árini hevur verið at skapa eitt grønari og betri Føroyar. Tað kom týðiliga fram á orku-ráðstevnuni, sum eg var við til at skipa fyri á vári 2017, at um grøna málið skal náast, var neyðugt við eini liberalisering av el-mark­ naði­num í Føroyum. Hetta sama havi eg eisini greitt fing­ið at vita á fundum, sum eg havi havt við danskar myndug­leikar fyri at hoyra um royndirnar í Danmark og øðrum evropeiskum londum. Skulu skapandi kreftirnar sleppa framat og veruliga sleppa at útfolda seg, er neyðugt at opna dyrnar og loyva privatum aktørum inn á marknaðin. Verandi skipan er alt ov stirvin. Skapa størv og menning Ein liberalisering av orku­øki­ num vil veruliga seta ferð á menningina og vil hetta sam­ stundis skapa nógv nýggj størv innan orkuøkið. Samstundis hevur tað stóran týdning fyri út­flutn­ ings­vinnurnar, at tær kunnu siga, at teirra vørur eru fram­leiddar úr grønum og var­andi orkukeldum heldur enn olju. Spurningurin um liberali­ ser­ing av el-orkuøkinum er tí fyri meg ein spurningur um, hvat fyri samfelag vit ynskja at hava. Skulu vit hava frælsi og fríar vinnukarmar, har fyri­tøkurnar á orkuøkinum eru við til at skapa menning og vøkstur og flyta okkum móti einum grønari sam­ felag, ella skulu vit hava eitt samfelag við monopol á orkuøkinum har lítil og eing­in framgongd er móti tí grønu kósini. Eg ynski framburð, frælsi og menning og verulig fram­ stig móti einum grønari sam­ felag. El-marknaðurin skal liberaliserast fyri at seta ferð á grønu orkuna Steinbjørn O. Jacobsen, býrádslimur Hvussu sær framtíðin vid Nord­havnini í Ánunum út, er ein av spurningunum, vit eiga at taka upp til umrøðu og støðutakan sum skjótast, og hvussu vit á besta hátt víðka um hesa sera góðu og væl umtóktu Havn. Tað var av mongum sádd­ ur ivi um verkætlanina, at byggja altjóða havn í Ánun­um, hetta var ør­ skap­ur og burturspiltur skatta­pen­ingur. Men vit vórðu fleiri, sum trúdu uppá hesa stóru verkætlan, og við treysti fóru vit av álvara undir byggingina og lótu okkum ikki ræða av afturhaldskreftum Vit gjørdu gagn av gróti­num, sum kom úr Norð­oya­tunli­ num og bjóðaðu arbeiði út og hetta arbeiði gekk sera væl, og vit bygdu í fystu at­ løgu 200 metra atløgusídu vid 12 metra dýpi. Skjótt sást, at 200 metrar var alt ov lítið og tí bleiv avtala gjørd við partafelagid hjá Kristian í Grótinum og Klaks­vík­ar Kommunu í einum leasing­ sátt­mála at byggja 117 metrar aftur­at verandi havn, har Klaks­víkar Kommuna hevdi ræðis­rættin og fær allar inn­ tøkur, sum havnin gevur. Sigast má, at henda verkætlan hevur verid og er ein sólskinssøga, sum hevur givið Klaksvíkar kommunu stórar inntøkur, og av mongu skipunum, hava tey har­ afturat givið nógv arbeiði til avløgdu vinnuna, og vit síggja støðugt, at plásstrot er har nordi, tí nógv stór skip liggja har. Vinnan og Klaksvíkar kommu­na mugu ganga hond í hond at fremja menn­ andi átøk, økinum til góða, tí mugu enn betri og rúmk­ að­ir karmar gerast um okk­ ara høvuðsvinnu og tí er neyðugt, sum skjótast, at taka lógvatak fyri at fremja áhaldandi útbyggjan og her hugsi eg serliga um at út­býggja Norðhavnina, og besti háttur at fremja hetta, er at gera ein frystitunnil undir Ánavegin og gera brúk av grótinum til at fylla norðureftri sum gevur grundar­lag fyri størri atløgu. Tað tykist, sum vinnu og teknisk mál ikki fáa stórstu ræð­festing, men nú mugu vit leggja alla orku í, at fáa framt útbyggingina í Ánunum, so fjøl­broyttar útbyggingar kun­nu gerast, bæði við kaj síðu og byggilendi á landi. Við vón um, at gongd aft­ ur kemur á útbyggingina av Norðhavnini, vil heita á vinnuna og myndug­leik­ar­ nar um, at gera eina felags­ loysn. Tað hava vit megna fyri, hví so ikki eisini í hesum sera týdningarmikla málið. Norðhavnin eigur at víðkast saman við ger av frystitunli DREYMASTARVIÐ FINNUR TÚ Á