hósdagur 3. mai 2018síða 8
‹ fyrra síða allar 32 síður næsta síða ›
Tekstur á síðuni
FRÍGGJADAGUR 4. MAI 2018
SOSIALURIN 50
8
Róðin hevði bara verið á sjúkra
húsinum á Tvøroyri í heilt fáar
dagar, tá hann gjørdi starvsfólk
unum greitt, at hann vildi heim
at sova um náttina. Tey øtaðust,
men Róin fekk sín vilja kortini og
fór heim í rullistóli. Hvønn dag frá
mánadegi til fríggjadag møtti hann
á sjúkrahúsinum til uppvenjingar
í nógvar tímar, og tað gjørdi hann
í fleiri mánaðir.
Tá hann kom upp aftur at
ganga, fekk hann ein stól at styðja
seg niðurá. Hann brúkti tann stólin
í nakrar heilt fáar dagar, so vildi
hann ikki meira.
– Albogarnir verða lagdir niður
á stólin, og tí verður vekt tikin av
beinunum. Tað vildi eg ikki. Eg vildi
hava alla vektina á beinunum, tí
venjingin verður harðari tá. Ístaðin
fekk eg eitt gangistativ, sum eg
kundi halda í fyri ikki at missa bal
ansuna. Balansan varð ávirkað av
skaðanum, sum eg fekk í høvdið,
og eg mátti hava okkurt at halda
meg afturat.
Róðin gjørdist betur og betur
fyri, og fekk í boði at brúka eina
høkju, tá hann gekk. Tað gjørdi
hann eina tíð, men so vildi hann
heldur ikki tað meira.
– Eg helt, at eg sá so sjúkur út
við einari høkju. Og tað vildi eg
ikki. So eg legði høkjuna frá mær
og fór til gongu. Eg havi umhugsað
at fáa mær ein stav bara fyri at
halda balansuni, men tað havi eg
ikki gjørt enn, sigur treiski sumb
ingurin, sum ikki ivast í, at einasta
orsøkin til, at hann gongur uttan
hjálp, er, at hann er so tvørur.
Ongantíð arbeiðsførur
aftur
Hóast Róðin Hentze er komin sera
væl aftur fyri seg eftir blóðtøppin
og heilabløðingina, so verður
hann ongantíð førur fyri at fara til
arbeiðis aftur. Hann hevur fingið
staðfest , at hann er 100 prosent
avlamin.
Hann sigur, at høgra bein hevur
hug at detta undan honum, men
leggur skemtandi afturat, at enn er
hann ongantíð dottin. Høgri armur
er heldur ikki í lagi.
– Eg kann stýra høgra armi við
eygunum. Um eg hyggi eftir einum
luti, so kann eg taka hann við
høgru hond. Men um onkur leggur
okkurt í høgru hond, so dugi eg ikki
at siga, hvat tað er, tí eg føli tað ikki,
sigur hann.
Hann hevur eisini lyndi til at
brenna hondina, tá hann viðhvørt
roynir at matgera.
– Tað gongur ein løta, áðrenn
heilin finnur útav, at eg havi tikið
í eina heita grýtu. Eg føli tað ikki
sjálvur, so tað kemur fyri, at eg
brenni meg, greiðir Róðin frá.
Róðin hevur lært seg at brúka
vinstru hond, men tað hevur
heldur ikki verið lætt. Hann greiðir
frá, at nú dugir hann at skriva for
navnið og eftirnavnið við vinstru
hond, men at tað er illa lesiligt.
Eisini hevur hann trupulleikar
við balansuni.
Skaðin, sum Róðin fekk í heilan,
hevur ikki tikið stríðsandan og
treisknið frá honum. Men kortini
er okkurt broytt, ásannar hann.
– Eg verði so ótrúliga lætt
rørdur. Tað skal einki til. Eg fari at
gráta alla tíðina, og eg veit ikki, um
tað er tí, at eg eri glaður ella keddur,
sigur hann. Hann leggur afturat, at
hann veit, at tað er ikki óvanligt,
at tey, sum fáa skaða í høvdið, eru
skjót at gráta.
Stúrir ikki fyri
nýggjum tilburði
Róðin sigur seg als ikki hugsa um
ella stúra fyri, at hann kanska fær
blóðtøpp ella heilabløðing aftur.
– Tað havi eg ongantíð stúrt
fyri. Eg havi yvirhøvur ikki hugsað
tann tankan, sigur Róðin, sum ikki
hevur lagt kostin um, eftir at hann
gjørdist sjúkur.
– Eg eri uppvaksin í bóndahúsum
og havi livað av kjøti alt mítt lív. Eg
havi ikki lagt lívsstílin um, tá talan
er um mat. Eg vil liva væl, meðan
eg eri her, sigur Róðin, sum ikki vil
síggja grønmeti.
Hann greiðir frá, at tá hann etur
haru, plagar hann at siga, at haran
hevur etið tað grøna, sum Róðin
skal hava. Grønmeti skoytir hann
ikki um, men hann roynir at eta
minni søtt.
Hann var stórroykjari, áðrenn
hann gjørdist sjúkur. Hann plagdi
at roykja einar 40 sigarettir um
dagin. Hann roykir ikki longur og
greiðir frá, at tá hann raknaði við
aftur á Ríkissjúkrahúsinum, hevði
hann gloymt, at hann nakrantíð
hevði roykt.
– So tað var ikki torført hjá mær
at leggja av at roykja, sigur Róðin
skemtandi.
Byrða og ónytta
Tað er tungt hjá Róðini at vita, at
hann ongantíð kann fara aftur til
arbeiðis. Hann hevur altíð verið ar
beiðssamur og hevur arbeitt hvønn
dag, síðani hann fór úr skúlanum
sum 14 ára gamal. Hann hevur eitt
nú arbeitt á flakavirki og verið til
skips, og hann hevði starvast hjá
Landsverki í umleið átta ár, tá
hann brádliga gjørdist sjúkur.
– Eg havi tað ikki gott. Eg føli
meg sum eina ónyttu og eina
byrðu. Eg byrjaði at arbeiða, tá
eg var konfirmeraður. Í 35 ár havi
eg arbeitt, men so er alt brádliga
liðugt. Tað er ómetaliga tungt, sigur
hann.
– Eg kann heldur ikki halda í
einari sag, einum hamara ella ein
ari klíputong. Tað er ræðuligt. Mín
einasta vón er, at eg komi í gjøgn
um tað og kann treiskast ímóti.
Hann hevur umhugsað at spyrja
seg fyri hjá Landsverki, um hann
ikki kann møta til arbeiðis, og um
ikki annað bara rætta hinum am
boðini, sum teir skulu brúka.
– So hevði eg havt okkurt at farið
upp til um morgunin og komið út
millum fólk, sigur Róðin, sum eisini
kennir seg sum eina byrðu, tí hann
koyrir ikki bil longur.
– Eg havi koyrikortið enn, men
eg tori ikki at koyra. Og tað er øgi
liga bundisligt at noyðast at plága
onnur at koyra meg, sigur hann.
Glaður fyri lívið
Tað hevur altíð verið sagt um Róð
in, at hann er so glaður.
– Tað eri eg eisini. Eg eri glaður.
Eg havi altíð havt tað sinnalagið,
at eg eri glaður og tvørur, og tað
havi eg ikki mist. Tað kann eg ikki
missa, tí so er einki eftir, sigur
Róðin Hentze.
– Eg eri sjálvandi keddur um
støðuna og um, at eg ikki kann ar
beiða. Eg eri øgiliga viðbrekin og
fari skjótt at gráta. Men eg eri glað
ur fyri at vera á lívi. Hetta hevur
verið ein ómetaliga hørð tíð, men
eg kann ikki gera annað enn at
stríðast, sigur hann.
– Hetta hevur kostað mær nógv
tár. Men eg havi sett mær fyri, at
mín partur skal ikki liggja eftir. Eg
haldi sjálvur, at eg eri komin øgiliga
langt, og eg veit ikki, um eg klári at
koma longri. Men eg ætli mær at
blíva við og við fyri at vita, hvussu
langt eg kann koma, sigur Róðin
Hentze, sum framvegis venur tvær
ferðir um vikuna á sjúkrahúsinum
á Tvøroyri.
Hann leggur áherðslu á, at tað
einasta, sum er gera, tá ein kemur
í slíka støðu, sum hann kom í, er
at vera treiskur og stríðast. Hann
leggur afturat, at tað hevur eisini
hjálpt honum væl, at hann altíð
hevur verið kropsliga sterkur.
– Læknarnir halda, at tað er
ótrúligt, at eg eri komin so væl
fyri meg aftur. Eg veit um onnur,
sum hava fingið minni skaða í
sama stað í heilanum sum eg, ið
ikki eru komin upp aftur at ganga.
Tey hava givið upp. Tað kann ein
ikki gera. Tað einasta, sum heldur
einum uppi, og sum ger mun, er at
treiskast í móti og berjast, sigur
Róðin Hentze.
PERSÓNSØGA
– Eg eri sjálvandi keddur um støðuna
og um, at eg ikki kann arbeiða. Eg
eri øgiliga viðbrekin og fari skjótt at
gráta. Men eg eri glaður fyri at vera á
lívi. Hetta hevur verið ein ómetaliga
hørð tíð, men eg kann ikki gera annað enn at
stríðast.
– Hetta hevur kostað mær nógv tár.
Men eg havi sett mær fyri, at mín
partur skal ikki liggja eftir. Eg haldi
sjálvur, at eg eri komin øgiliga langt,
og eg veit ikki, um eg klári at koma
longri. Men eg ætli mær at blíva við og við fyri at
vita, hvussu langt eg kann koma.