hósdagur 3. mai 2018síða 10

FRÍGGJADAGUR 5. MAI 2018 SOSIALURIN 50 10 Sjúkrahús og álit TEMA: Sjúkrahús og álit HALLUR AV RANA HALLUR@SOSIALURIN.FO T á ið ein álvarsom sjúka rak­ar okkum ella ein av okkara nærmastu, so seta vit okkara álit á sjúkra­hús­verkið. At sjúkrahúsini mann­að við hundraðtals lækn­ um, sjúkrarøktarfrøðingum, heilsu­røktarum, serfrøðingum og øðrum starvsfólkum vita, hvat skal gerast og kunnu geva heilsu­ bót. Sum skattaborgarar rinda vit eisini fyri at hava eitt heilsuverk, ið skal kunna lofta okkum, tá ið vit eru veik. Føroyska sjúkrahúsverkið er tó av­markað, og er tað vanlig siðvenja, at føroyskir sjúklingar, tá viðgerðin ikki finst í Føroyum, verða sendir aðra­staðni. Í allar flestu førum, um­ leið 94 prosent av førunum, verða sjúklingarnir sendir til Danmarkar til víðari viðgerðar ella útgreining. Tað, at ein føroyskur sjúk­ling­ur og hansara avvarðandi gjøgn­um sjúkuleguna kunnu fáa roynd­ir frá fleiri sjúkrahúsum í ymiskum londum, skapar eitt sam­met­ ingargrundarlag millum sjúkrahús í Føroyum, Danmark og aðrastaðni. Føroyski sjúklingurin er í eini sjáld­ samari støðu, har hann kann viga og vekta, hvussu ymiskar við­gerðir, starvsfólk og samskifti eru á og millum tey ymisku sjúkra­húsini. Størri álit á útlendskum sjúkrahúsum Tað er júst tað sam­met­ingar­grund­ ar­lagið, ið Fríði í Geil Jensen, Marie Lund­by Spanggård og Sophie Amalie Lykke Poulsen hava nýtt til eina kanning, ið hevur til enda­ máls at finna útav, hvat før­oy­ skir sjúklingar, sum verða send­ir uttanlands til serviðgerðar, halda um føroysku sjúkrahúsini, aftur ímóti teimum útlendsku sjúkra­ hús­unum, teir verða sendir til við­ gerðar á. Kanningin bleiv viðgjørd í Sosiali­num 26. mars 2018 og í tema­ num hyggja vit nærri at, hvussu Krabba­meinsfelagið, ið er størsta sjúk­lingafelag í landinum, upplivir støðuna og spyrja avvarðandi myndug­leikar um úrslitið av kann­ ing­ini. Kanningin er gjørd í sambandi við eina serritgerð í sosial­vís­indum hjá Fríða í Geil Jen­sen, Marie Lundby Spanggård og Sophie Amalie Lykke Poulsen og hava 478 før­oyskir sjúklingar, ið hava verið uttan­lands í samband við viðgerð, lut­tikið í kanningini. Útlendsku sjúkrahúsini framum Sum heild er talan um góðan lestur fyri føroyska heilsuverkið, tí flestu sjúklingarnir eru væl nøgdir við føroysku sjúkrahúsini. 38 prosent hava stórt álit á føroysku sjúkra­ húsunum, meðan 30 prosent hava álit á teimum. Men tá samanborið verður við út­lendsku sjúkrahúsini, sæst ein onn­ur mynd, tí heili 73 prosent av teimum spurdu hava stórt álit á útlendsku sjúkrahúsunum, meðan 24 prosent hava álit á útlendsku sjúkra­húsunum. Merkisvert er eisini, at meðan ein­ans 2 prosent siga, at tey einki ella lítið álit hava á útlendsumk sjúkra­húsum, so er samsvarandi tal­ið fyri føroysk sjúkrahús 24 pro­sent. Sostatt kunna tey trý staðfesta í niðurstøðuni í kanningini, at før­ oy­ingar, ið verða sendir uttan­lands í viðgerð, hava munandi størri álit á teimum útlendsku sjúkra­hús­unum enn teimum føroysku. FØROYINGAR HAVA STØRRI ÁLIT Á ÚTLENDSKUM SJÚKRAHÚSUM Merkisvert er eisini, at meðan einans 2 prosent siga, at tey einki ella lítið álit hava á útlendskum sjúkrahúsum, so er samsvarandi talið fyri føroysk sjúkrahús 24 prosent. Tað vísir ein kanning av, hvat føroyskir sjúklingar, ið verða sendir uttanlands til viðgerðar, halda um føroysku sjúkrahúsini samanborið við útlendsk sjúkrahús