hósdagur 28. juni 2018síða 7

FRÍGGJADAGUR 29. JUNI 2018 SOSIALURIN 73 7 Mandlurnar vórðu tiknar og kann­aðar og staðfest varð, at Magn­us hevði krabbamein. Tað var í februar mánaði í 1996. At byrja við hildu læknarnir, at Magnus hevði krabbamein í hálsinum og onga aðrastaðni. Men á Ríkissjúkrahúsinum varð stað­ fest, at krabbin hevði breitt seg til lungu og nýru. – Burkitt lymfom er ein øgiliga aggressiv krabbasjúka, men hon er kortini góð at hava við at gera, og viðgerðin riggaði sera væl. Eg fekk kemoviðgerð beinleiðis inn í merg­ in og varð lagdur í narkosu hvørja ferð, greiðir Magnus frá. Hann minnist einki til, at hann var bangin, hvørki tá hann var sjúkur, ella tá kann skuldi til kann­ ing­ar árini eftir, at hann var blivin frískur. – Eg haldi, at tað er ein fyri­mun­ ur at vera barn í einari sovorðnari sjúkugongd. Ein hugsar ikki so langt og er bara í tí. Eg havi kanska hildið, at tá ein er heimkomin, so er ein bara frískur. Eg havi als ikki verið bangin. – Eg minnist heldur einki til, at eg tók tað serliga tungt, at eg misti hárið, sigur Magnus, sum var í viðgerð á Ríkissjúkrahúsinum í eitt hálvt ár. Mamman var hjá Magnusi alla tíðina í Danmark. Tvey yngri systkin hjá honum vóru hjá familju og vinfólki í Føroyum, og pápin sigldi úti. Eldra systirin búði í Dan­mark. Magnus og mamman vóru ongantíð í Føroyum hetta hálva árið, men pápin og yngru systk­ini hjá Magnusi vóru á vitjan í Danmark. – Eg rokni við, at tað var øgiliga hart hjá mammu. Tað hevur nokk verið harðari enn hjá mær, heldur Magnus, sum sigur, at mamman er framvegis sera eym um hann. – Um eg verði sjúkur ella havi ilt onkustaðni, so hevur hon hug til at gera tað til meira enn eg. Tað liggur helst har í bakhøvdinum, sigur Magnus og leggur afturat, at hagtølini eisini vísa, at tey, sum hava havt krabbamein sum børn, eru í størri vanda enn onnur fyri at fáa krabbamein aftur. Hóast Magnus sjálvur ikki gong­ur og stúrir fyri at gerast sjúk­ ur aftur, so ásannar hann, at hann fylgir betur við, enn onkur annar kanska hevði gjørt, um hann til dømis fær eitt nýtt móðurmerki. Troystaði sær bara ræstan fisk Magnus minnist ikki so nógvar smá­lutir frá tíðini, hann var í við­ gerð á ríkissjúkrahúsinum. Men hann minnist týðiliga, at hann vildi ikki vera á sjúklingahotellinum. – Eg veit ikki hví, eg ikki vildi vera har. Eg treivst bara ikki, sigur Magnus, sum saman við mammuni flutti í eina íbúð, sum ein í familjuni hjá teimum hevði í Danmark. Har vóru tey, tá Magnus ikki var í kemo­viðgerð á sjúkrahúsinum. Magnus minnist ikki týðiliga, hvussu hann hevði tað, men hann minnist, at tað var strævið og tungt. Eitt, sum hann minnist væl, er, at hann spýði illa, og at alt smakkaði illa. Tað einasta, sum gagnaðist hon­um, var føroyskur matur so sum ræstur fiskur og garnatálg, kókað vomb, speril og nýru. – Fastir mín sendi okkum mat. Í felagskøkinum á Ríkis­sjúkra­hús­ in­um gjørdi mamma mær millum annað ræstan fisk, og eg minnist einki til, at nakar gramdi seg um tað, sigur Magnus, sum eisini altíð hev­ur dámt ómetaliga væl kókaða vomb. – Tað dámar mær framvegis væl, og eg seti als ikki yndismatin hjá mær í samband við nakað ringt, leggur hann afturat. Eitt annað minni, sum hann hevur frá tíðini á Ríkis­sjúkra­hús­ in­um, er ein plakat, sum hann fekk send­andi frá floksfeløgunum í Før­ oy­um. – Tað var eitt pappark við út­ klipp­um. Plakatin var alt annað enn vøkur, sigur Magnus, sum kort­ini hevur goymt plakatina. – Hon hongur uppi enn, so hon hevur nakað at týða fyri meg. Kanska tað, at tey hugsaðu um meg tá. Tað fløvar, sigur Magnus, sum varð húð og bein, tá hann kom aftur til Føroya í september í 1996. Kom skjótt fyri seg – Eg havi altíð verið klænur, men tá bar av. Ein verður so veikur av kemo­viðgerðini, at bara tað at fáa sopp í munnin var nóg ringt. Tað hevði kanska ikki so nógv upp á seg, men tað kendist sum nógv, minn­ist Magnus, sum longdist illa, meðan tey vóru í Danmark. Tað gekk kortini skjótt rætta veg­in, tá hann kom heimaftur. Hann byrjaði næstan beinanvegin aftur í skúlanum, og tað gekk held­ ur ikki long tíð, til hann fór á fjall aftur og byrjaði at sparka fótbólt. Hann hevði tað gott, og hugsaði ikki nógv um, at hann hevði verið sjúkur. Hann hevur heldur ong­an­ tíð stúrt fyri úrslitunum av teim­ um mongu skanningunum og blóð­royndunum, sum hann tikið í sam­bandi við eftirlitskanningar í nógv ár, eftir at hann var blivin frískur. Hann greiðir frá, at hann minn­ ist bara kensluna av, hvussu tað var, tá hann var sjúkur. Kortini rakar tað hann øgiliga meint, tá hann hoyrir um onnur, sum fáa krabbamein. – Sjálvt um eg bara minnist kensl­una av at vera sjúkur, so veit eg sjálvandi, at tað var øgiliga hart. Tað er helst tí, at eg verið so meint raktur, tá eg frætti um onnur, sum fáa krabbamein. Serliga, um tað er eitt barn, greiðir ungi kvívíkingurin frá. Ikki súkklað í næstan 20 ár Tá Magnus á heysti í fjør fekk boð um, at hann var sloppin á før­oyska Rynkeby-liðið, keypti hann bein­ an­vegin súkkluna hjá einum, sum súkklaði við Rynkeby í fjør. – Eg skinklaði nakað illa at byrja við. Og at súkkla skjótt og tætt saman fekk sveittan fram, sig­ur Magnus, sum ikki hevði sitið á einari súkklu, síðani hann var 12 ára gamal, og heldur ongantíð legði nakað í at hava flotta súkklu sum smádrongur. – At súkkla á vegnum, meðan bilar, sum ikki allir eru so raskir at halda frástøðu, súsa framvið, og at sleppa bremsunum í undanbrekku, er ikki so tespiligt. Men eftir eina tíð, so verður kapping um at súkkla skjótast í undanbrekku, og ein verður púra bitin av tí, sigur Magnus, sum eisini heldur, at sam­ an­haldið millum súkklararnar er so einastandandi gott. – Sjálvt tað at ganga til spinning verður stuttligt, tí samanhaldið er so ótrúliga gott, sigur Magnus, sum als ikki hevði væntað, at hann fór at tíma at súkkla, tá hann byrjaði at venja við Rynkeby. – Men eg eri blivin fullkomiliga bitin av tí, sigur Magnus, sum hó­ ast hann ikki enn hevur roynt at súkkla til París, longu hevur avgjørt, at hann fer at søkja um at sleppa við aftur næsta ár. Verður ikki niðurlagt Hann er eisini púra avgjørdur um, at hann fer at halda fram at súkkla, sama um hann sleppur við aftur á Rynkeby-liðið næsta ár. – Hetta verður ikki niðurlagt. Sleppi eg ikki við aftur, so fari eg at súkkla sjálvur, sigur Magnus, sum heldur, at tað besta við súkklingini er, at meðan hann súkklar, hugsar hann ikki um nakað annað. – Eg kann brúka fleiri tímar til at súkkla. Eg fari einsmallur avstað tíðliga um morgunin og súkkli í einar fýra-fimm tímar. Tá hugsi eg einki, og høvdið er púra tømt. Tað er hasari kensluni av, at ein ikki hugsar, sum ein verður bundin av, sigur Magnus, sum eisini dámar sera væl at súkkla saman við hin­ um súkklarunum. – At súkkla saman við hinum er minst líka so gott sum at súkkla einsamallur. Tað er bara heilt hvør sítt, greiðir hann frá og leggur aft­ urat, at millum luttakararnar á føroyska Rynkeby-liðnum í ár er Kathrina Lindenskov Holm, sum var sjúkrasystir á Ríkis­sjúkra­hús­ inum, tá hann var innlagdur har. – Hon arbeiddi á krabba­meins­ deild­ini, har eg var innlagdur í 1996, og vit vóru nógv saman tá, sigur Magnus, sum er sera spentur, nú ferð­in til París er byrjað, og eisini ætlar sær við aftur næsta ár. Umsóknin um at koma á liðið í 2019 er ikki skrivað enn, men hon er ávegis. – Eg skal kanska fyrst koma til París. Men um tað stendur til mín, so er hetta ikki síðstu ferð, at eg súkkli við Rynkeby, sigur 31 ára gamli kvívíkingurin Magnus F. Joensen.