fríggjadagur 12. november 2004síða 2

2 Nr. 217 - 12. november 2004 Nr. 217 - 12. november 2004 3 Eldraøkið ein ov stórur biti Heini O. Heinesen varð afturvaldur í Kunoyar bygdarráð. Hann hevur sitið har seinastu 28 árini, og hann heldur ikki nógv um ætlaninar hjá landinum at leggja eldraøkið út til kommunurnar at um- sita. Hann heldur, at tað er ein hóttan móti lægru inntøkunum KOMMUNUVAL 04 Solby A. Eliasen solby@sosialurin.fo Kunoy: Borgarstjórin í Kunoyar kommunu seinastu 28 árini, Heini O. Heinesen, heldur lítið um, at ov nógv øki verða flutt yvir til kommunurnar at umsita. – Tað er alt í lagi at leggja barnaansingina til komm- unurnar, men eldraøkið, haldi eg, er ein ov stórur biti, so har eri eg samdur við landsstýrismanninum, sigur Heini O. Heinesen. Hann heldur, at hetta er tað sama sum at leggja eftir miðalinntøkunum, tí tær verða harðast raktar av kommunuskattinum. Kommunuskattapro- sentið í Kunoyar kommunu er 15 % og samstundis tað lægsta í landinum. Komm- unan er væl fyri fíggjarliga og hevur onga skuld. Heini greiðir frá, at íløgurnar í kommununi í ár liggja um tvær milliónir krónur. – Sitandi bygdarráð fer helst at hava einar tveir fundir afturat, væntar hann. Skatturin fer at hækka Heini heldur, at eitt tað fyrsta, sum hendir, um kom- munurnar fara at fáa eldra- økið, verður, at skatturin hækkar, og harvið verða miðalinntøkurnar hart raktar. – Tá nyttar lítið at tosa um at lækka landsskattin, sigur fyrrverandi løgtings- limurin og sitandi borgar- stjóri í Kunoy. Heini sigur, at hann sjálvandi vil hava greiðar linjur millum kommunur og land, men hann er sann- førdur um, at tað verður ov nógv at leggja eldraøkið út til kommunurnar. Og vísir samstundis á, at tá er ikki nógv eftir hjá løgtinginum. 28. árið Heini O. Heinesen hevur verið borgarstjóri í Kunoy- ar kommunu í 28 ár tann 1. januar komandi ár. Fyrr í ár umhugsaði hann ikki at stilla uppaftur, tí hansara áhugi fyri lands- politikki var nakað størri. Men hann varð ikki aftur- valdur til seinasta løgtings- val, og tá hann so varð bið- in um at stilla upp aftur til hetta kommunuvalið, játt- aði hann. – Man er sjálvandi góður við tað, sum man hevur verið við til at barst fyri nógvu seinastu árini, men í aðra mátar skal eg við- ganga, at áhugin fyri lands- politikki var blivin nakað størri, sigur Heini, sum ynskir at takka øllum teim- um, ið valdu hann. Tvær bygdir eru á Kun- oynni, Haraldsund og Kunoy. Til hetta valið fekk Haraldsund trý umboð í bygdarráðið og Kunoy tvey. Sostatt verður tað úr Har- aldsundi í ár, at fundarboð- ini um at skipa bygdarráðið koma. – Man er sjálvandi góður við tað, sum man hevur verið við til at barst fyri nógvu seinastu árini, men í aðra mátar skal eg viðganga, at áhugin fyri landspolitikki var blivin nakað størri, sigur Heini O. Heinesen Væl blandað í singer/songwriter – Eg veit slettis ikki, hvat eg skal siga. Hetta hevði eg als ikki væntað, segði Eyðgunn Samuelsen, sum við 201 atkvøð- um fekk eitt ordans herðaklapp frá borg- arunum í Klaksvíkar kommunu BÝRÁÐSVAL 04 Solby A. Eliasen solby@sosialurin.fo Klaksvík: Vanligt er, at valevnini koma í valhølini at fylgja við uppteljingini, og spenningurin plagar at vera rættiliga stórur. Tað var hann eisini í ár, men á borðinum hjá Javnaðar- listanum var ikki so øgiligur spenningur um, hvør mundi fara at fáa flestu atkvøðurnar. Bunk- in hjá Eyðgunn Samuel- sen var nógv størstur. Við knapt 100 atkvøðum fleiri enn Thorleif Sigurðsson, sum varð næstvaldur á listanum, bleiv Eyðgunn nummar tvey á toppskor- aralistanum fyri valinum - aftan fyri Steinbjørn. – Eg eri fullkomuliga ovfarin av hesum, hetta hevði eg als ikki varhugan av, segði ein fegin Eyð- gunn Samuelsen beint aftaná, at endaliga úrslitið frá valinum í Klaksvík var greitt. Eyðgunn segði, at hon hevði kortini fingið ta fat- anina, at hon fór at klára tað, teir seinastu dagarnar áðrenn valið, men hon legði dent á, at so nógvum atkvøðum hevði hon ikki roknað við. Persónliga var Eyðgunn avbera vælnøgd, og hon fekk eisini nógvar heilsan- ir við á vegnum, tá hon fór úr valhølunum og heim til eitt fult hús av gestum. Onkur helt fyri, at tað var serstakliga flott av henni, serliga tá hugsað verður um, at Eyðgunn er tilflytari. Hesum flenti afturvaldi býráðslimurin úr Vágunum bert at. Mótstøðumaðurin hjá Róki Jacobsen í finaluni skal finnast millum fýra ógvuliga ymiskar luttakarar leygarkvøldið í Sing- er/songwriter 2004 TÌÐINDASKRIV Hotel Hafnia Seinasta vikuskiftið byrjaði singer/songwriter 2004 við einum braki í Hafnia Lounge. Hølini vóru stúgv- andi full av fólki, og áhoyr- arnir tóku frálíka væl ímóti góðu góðskuni av lítla pall- inum. Ì kappingini er tað ikki pláss fyri teimum heilt stóru armsveiggjunum. Tað er tónleikurin, sum er í hásæti. Hetta er aðru fer, at Hotel Hafnia fyriskipar kapping- ina. Í ár er tað í samstarvi við Heineken. Stuðul er At- lantic Airways. Útvarp Føroya tekur upp, og brot frá kappingini verða send í útvarpinum seinni í vikuni. Leygarkvøldið eru fýra luttakarar í kappingini at røkka finaluni. Kappingin leygarkvøldið byrjar kl. 21.30. Yngri Sum nevnt umboða luttak- ararnir leygarkvøldið eina rættiliga stóra breidd. Teir báðir yngru luttakararnir leygkarkvøldið eru 18 ára gamli Jóannes Lamhauge úr Havn og 24 ára gamli fuglfirðingurin Jógvan Arnfinn Jacbosen. Hetta er aðru ferð, at Jógvan A. Jacobsen luttek- ur í Singer/songwriter. Um- framt at vera eitt ár eldri enn í fjør, er Jógvan eisini vorðin pápi, og hetta gjørdi tað neyðugt at flyta til Havnar. Tónleikastílurin er eisini vorðin meira main- stream, metir Jógvan, sum roynir at nýta tær fríløtur- nar hann kann til at spæla tónleik. Leygarkvøldið fer hann at spæla ein fosturlandssang, ein politiskan sang og eitt coverlag. Jóannes Lamhauge kenna fólk best frá sann- leikinum um Jósef og tað ótrúliga litfagra dreyma- kotið, har hann hevði høvuðsleiklutin. – Eg eri bangin fyri, at fólk fara at síggja meg sum Josef. Eg vil gjarna vísa fleiri síður av sær sjálvum. Hann fer í Hafnia Lounge leygarkvøldið at borðreiða við millum ann- að tveimum kærleikssang- um, sum eru djúpari enn bara tað. Jóannes hevur fleirfald- aðar listagávur, og hann hevur ikki ta nógvu tíðina til tónleik, tá hann eisini fæst við skúla, list og ítrótt. Jóannes er yngsti luttak- arin í kappingini, men hann hevur góðar vónir og gleðir seg at sleppa at royna seg við sínum egnu løgum á pallinum. Eldri Teir báðir eitt sindur eldri tónleikararnir á pallinum leygarkvøldið eru Kári Páll Nolsøe og Ragnar í Vík. Meðan tey flestu mestur kennast við navnið hjá Ragnari í Vík, so er Kári Páll Nolsøe ikki heilt óroyndur innan tónleik, hóast hann kanska ikki hev- ur verið eins nógv frammi í miðlunum. Hann hevur spælt tónleik í tólv ár. Millum annað hevur hann verið at hoyrt á Prix Føroyum við bólkin- um Pínadoyð. Kári Páll Nolsøe er úr Havn, og hann sigur seg eiga eitt hav av sangum liggjandi. Buruturúr hesari rúgvuni sleppa áhoyrarnir leygar- kvøldið at hoyra ein sang til jørðina, ein sang til eina damu, og í tí eina sanginum syngur hann um eina damu, sum ikki kemur. Ragnar í Vík er í teirri øðrvísi støðu í mun til hinar luttakararnar, at hann hevur givið tvær fløgur út. Hann hevur eisini verið á ferð í sjálvum høvuðs- staðnum fyri country tón- leik, Nashville, fyri at sleppa longur út í heim við sínum spæli. Seinasta stigið á hesari leiðini er, at hann hevur fingið sær ein man- ager í Norra, sum hevur góð sambond til millum annað Nashville. Ragnar sigur, at tað bert er til stuttleika, at hann hevur meldað seg til kapp- ingina. Sangirnir hjá hon- um leygarkvøldið siga hvør sína søgu um hansara fyrra og seinna lív og tíðarskeið- ið millum lívini. Eyðgunn fekk eitt herðaklapp Eyðgunn Samuelsen úr Javnaðarflokkinum fekk eitt sera gott val. Hon fekk 201 persónligar atkvøður og var nummar tvey á toppskoraralistanum í Klaksvíkar kommunu Tá ið 22 ára gamla Bjarta Berg varð biðin um at stilla upp til bygdaráðsvalið í Hvalba, tók hon tað ikki í álvara í fyrst- uni. Men tað nyttar heldur onki, at øll bera seg undan, sigur hon KOMMUNUVAL Áki Bertholdsen aki@sosialurin.fo Hvalba: – Hetta hevði eg avgjørt ikki væntað. Bjarta Berg í Nesi í Hvalba var heilt óvfarin, tá ið úrslitið av bygdaráðsval- inum í Hvalba varð talt upp. Hon var eitt av val-evn- unum á lista A og tá ið av- tornaði hevði hon fingið 36 atkvøður. Og tað var nóg mikið til ein sess í nývalda bygda- ráðnum. Hetta var eitt úrslit, sum kom fullkomiliga óvart á hana, serliga tí hon hevur onki gjørt fyri at føra val- stríð og hon hevur avgjørt ikki fylt bløðini við val- greinum. Tók tað ikki í álvara Leikluturin sum bygdaráðs- limur er ikki ein leiklutur, sum hon hevði fyrireikað seg til. – Tá ið eg varð spurd um at stilla upp, tók eg tað ikki í álvara í fyrstuni. Men eftir at hava hugsað meg um, gjørdi eg kortini av at taka av. – Tað er trupult at fáa fólk at stilla upp, men tað verður mangan grenja um, at onki verður gjørt. Eg haldi, at tað er skeivt, at øll bera seg undan fyri síðani at fýlast á, og tí gjørdi eg av at játta at stilla upp. Hon dylir ikki fyri, at hon er sera fegin um úrslitið og nú hon er vald, er hon eisini til reiðar at fara til verka. Men hon ger samstundis greitt, at hon kann ikki lova nakað sum helst – uttan at gera sítt besta. – Tá ið fólk spurdu meg um eina góða grund fyri at seta krossin við meg, svar- aði eg, at eg kundi ikki lova teimum nakað, uttan at arbeiða eftir bestu sannfør- ing og at gera mítt besta. Tað ber jú ikki til at gera nakað einsamøll, tí tað krevur ein meiriluti í bygdaráðnumfyri at fáa eitt mál ígjøgnum. – Tað einasta, at kann lova, er, at eg fari at viðgera tey mál eftir besta føri- muni, sum verða løgd fyri bygdaráðið. Men hon heldur kortini, at tað eru nógv viðurskifti í Hvalba, sum treingja til eina bøtandi hond. Millum annað heldur hon, at kommunan eigur at leggja stóran dent á at røkja bygd- ina væl, so at hon verður eitt prýði. Annars heldur hon, at kommunan er reiðiliga væl fyri, bæði hvat eldraøkin- um og dagrøktarøkinum viðvíkur. Kortini hevur hon ymsar hugsanir um nøkur viður- skifti í bygdini, sum hon sigur, at enn er alt so leyst, at hon vil ikki siga meiri um tað enn. Men hon heldur eisini, at tá ið nakað verður gjørt, sum kostar kommununi pening, er tað sera umráð- andi, at tað er varandi og ikki bara eitt upplop, sum dettur niðurfyri aftur bein- anvegin, tí so hevur komm- nan brúkt pening til onga nyttu. – Tað er ikki óvanligt, at ymisk tiltøk fáa stóra undir- tøku í fyrstuni, men so fjarðar áhugin burtur aftur, so at alt dettur niðurfyri aftur. Tað heldur hon, at kommunan eigur at tryggja seg so frægt ímóti sum hon kann, so at peningurin ikki verður brúktur nyttuleyst. Av tí at hon er spildur- nýggj í politikki, hevur hon ikki so nógvan kunnleika til kommunupolitikk og hon sigur, at tann fyrsta tíðin skal eisini brúkast til at fáa royndir. – Men hetta er ein ógvu- liga spennandi avbjóðing, sum eg gleði meg nógv til at fara í holt við. Sum nýggj í kommunupolitikki, veit eg ikki, hvørjá avirkan eg fái, men hetta er ikki ein uppgáva, sum eg stúri fyri, sigur hon. – Og eg eri øgiliga spent at sleppa til verka, leggur hon afturat. Skúlin vakti áhugan Bjarta Berg tók students- prógv í fjør. Síðani hevur hon havt fyrifallandi ar- beiði í Havn, men nú hevur hon fingið lærupláss í Før- oya Banka á Tvøroyri. Og tað var á studenta- skúlanum í Vági at áhugin fyri politikki kyknaði. – Vit høvdu nógv um politikk á skúlanum, serliga í sambandi við løgtings- valið, sum vit gjørdu nógv burturúr, bæði í søgu og í samfelagsfrøði. Samstundis høvdu eisini lærarar, sum vóru sera áhugaðir í polit- ikki og tað smittaði alt sam- alt. Men um hetta so er startskotið til eina politiska karrieru, veit hon ikki. Ikki tí, áhugin fyri polit- ikki er avgjørt til staðar. Hinvegin heldur hon ikki, at ein skal fara upp í polit- ikk, sum ikki hevur stundir og vilja til at røkja tað starvið væl og virðiliga og tað er kanska ikki so lætt at vit,a hvørjar raðfestingarn- ar verða seinni í lívinum. – Ein skal ikki vera uppi í politikki, bara fyri at vera uppi í politikki, heldur Bjarta Berg. Í skrivandi løtu er alt sum bendir á, at tíðarskeiðið við Jógvani Krosslá á ovastu rók í Vági, er liðugt. Hinvegin kunnu vágbingar fáa sín fyrsta, kvinnuliga borgarstjóra KOMMUNUVAL Áki Bertholdsen aki@sosialurin.fo Alt bendir á, at Jógvan Krosslá er liðugur sum borgarstjóri í Vági eftir 12 ár í starvinum. Tjóð- veldisflokkurin misti ein lim í býráðnum til sam- bandsflokkin og tað kann koma at kosta flokkinum dýrt. Uttanflokkalistin, sam- bandslistin og javnaðar- listin hava sostatt seks býráðslimir av teimum níggju í Vági og sostatt er tað munandi lættari at skipa meiriluta uttanum tjóðveldisflokkin, enn tað var í hesum val- skeiðnum, nú tjóðveldis- flokkurin hevur fýra býráðslimir. Og tað er júst tað, sum hendir. Uttanflokkalistin, sambandslistin og javn- aðarlistin samtyktu mikukvøldið at skipa samgongu. Men tey býttu ikki nevndarsessir ella settu navn á formansskapin í tí fundinum. Men fyrst valdir av limunum í nýggju sam- gonguni, er Kirstin Strøm Bech úr javnaðar- flokkinum, sum fekk 74 atkvøður. Og tað hevur verið mett at vera nokk so sannlíkt, at hon fór at taka av møguleikanum. Sostatt hava útlit verið til, at vágbingar fóru at fáa sín fyrsta, kvinnuliga borgarstjóra. Tað er alt sum bendur á, at Kristin Michel- sen heldur fram sum borgarstjóri á Tvøroyri KOMMUNUVAL Áki Bertholdsen aki@sosialurin.fo Tað kann næstan sigast við fullari vissu, at Kristin Michelsen heldur fram sum borgarstjóri á Tvøroyri. Hann hevur verið borgar- stjóri hesi bæði seinastu árini og hevði eitt satt kanónval týsdagin, har hann fekk næstan tríggjar ferðir so nógvar atkvøður, enn næsti maður á javnað- arlistanum. Hann fekk heil- ar 225 atkvøður og næsti maður, Pauli Einarsson, fekk 87. Samstundis dróg hann javnaðarflokkin upp á fýra býráðslimir í næsta val- skeiði, eftir at teir hava havt tríggjar býráðslimir í hes- um valskeiðnum. Við fýra býráðslimum í næsta valskeiði, hava javn- aðarmenn sostatt meiriluta einsamallir í býráðnum. Tí taka teir sær eisini tað tíð, sum tað skal taka at skipa nýggja samgongu, tí teir vita, at ongin kann stjala borgarstjóran frá teimum ímeðan teir liggja í fasta svøvni, eins og tað hendir í Havn, har borgar- stjórin skiftir hvørja nátt. Og tað er ikki óvanligt, at tann, sum fær flestar at- kvøður, verður borgarstjóri, hóast frávik eru gjørd, meiri enn so. Men hesuferð tykist tað greitt, at Kristin fer at halda fram, siga keldur, sum standa býráðnum á Tvør- oyri nær. Annars hevur tað verið víst til, at Kristin Michel- sen er kendur tjóðveldis- maður, sum akkurát er komin upp í javnaðarflokk- in og tað hóvar ikki øllum javnaðarfólki so væl at velja hann lúkst til borgar- stjóra, nakrar vikur eftir at hann er komin upp í flokk- in. Men tað skilst, at hetta fær onga ávirkan, tí veljarin hevur talað, er hugburðurin á Tvøroyri. Tað ljóðar eisini, at ætl- anin er at bjóða sambands- flokkinum og samgongu- listanum upp í eitt sam- starv, men tað veldst um, hvørjar treytir, partarnir kunnu tosa seg til rættis um. Eg eri øgiliga spent Bjarta Berg í Nesi í Hvalba tók tey flestu á bóli á bygdaráðsvalinum týsdagin. Eg kann onki lova, uttan at gera mítt besta og arbeiða eftir bestu sannføring, sigur hon Vágbingar fáa kanska kvinnuligan borgarstjóra Tað hevur verið mett nokk so sannlíkt, at Kirstin Strøm Bech verður fyrsti, kvinnuligi borgmeistari í Vági Kristin Michelsen heldur fram á Tvøroyri Týsdagin settu heili 225 tvørafólk krossin við borgarstjóran, Kristin Michelsen, so hann verður ómetaliga ringur at dribla rundanum, tá ið borgarsatjórin skal veljast C M Y K 3 2