mánadagur 4. juni 2018síða 6

Mánadagur 4. juni 2018 · Nr. 62 6 Sosialurin JÁKUP DAHL FØDDUR OG DEYÐUR 5. JUNI Dagurin 5. juni fylgdi Jákupi Dahl, prósti. Hann varð føddur hendan dagin í 1878. Hann var læarari, prestur og tá A. C. Evensen doyði í 1918 tók hann eisini við sum Føroya Próstur. Tá Jákup Dahl doyði í 1944 var tað eisini 5. juni, á sínum 66 ára føðingardegi. KVINNUR SLUPPU EISINI AT ATKVØÐA Eisini í 1915 var grundlógardagur 5. juni. Hendan dagin samtykti Fólkatingið við 111 atkvøðum fyri, at geva kvinnum í danska kongaríkinum atkvøðurætt. Seinni hendan sama dagin skrivar Kristian 10. kongur undir nýggju grundlógina. 29 ár síðani blóð­ baðið á Himmal­ frið­a­r­torginum Tá lesandi í Beijing kravdu fólkaræði og pressufrælsi Í dag eru 29 ár síðani stud­entar gjørdu upp­ reistur ímóti komm­un­ ist­iska stýrinum í Kina á Himm­al­friðartorginum í Beij­ing. Harðenda stýrið sendi herðin at basa upp­reistr­i­num á Tien an Men torginum sam­ stund­is við, at pans­ar­ vogn­ar koyrdu beinleiðis inn í mann­amúgvurnar. Umleið 1.000 fólk doyðu og yvir 10.000 vóru særd í hóp­dráp­u­ num, sum varð framt um nátt­ina. Síðani síðst í mai hetta árið hevði Himm­ al­frið­ar­torgið verið høv­uðs­støð hjá millum 2.000 og 3.000 lesandi í verk­falli, sum kravdu fólk­a­ræði, pressufrælsi og enda á umfatandi mutr­i­num. At kalla allur heim­ urin fordømdi hóp­dráp­ ið. NØVN Send hugskot, myndir, greinar ella annað til novn@sos.fo Svenn Jacobsen deyður 92 ára gamal Svenn arbeiddi hjá Phil og Søn, Danberg og hjá kommununi, men longst var hann í starvi hjá Lands­verk, har hann var, til hann fór frá fyri aldur Týsmorgunin bórust deyðs­ boð­ini av Svenn Jacobsen í Tór­fins­gøtu 29 í Havn. Svenn var 92 ára gamal, nú hann andaðist, mettur av døg­um. Svenn var ættaður úr Hvalvík, sonur Jógvan Jac­ ob­sen og Elisabeth Iversen. Tey vóru seks í systkin, og var Svend nummar tvey í røð­ini. Tey vóru fimm beiggj­ar og ein systir: Jó­ annes, Svend, Knút, Lilly og tvíburðarnir Jógvan Elias og Hans. Jóannes andaðist í 2002 og Jógvan Elias í 2011. Derhard Jógvansson, prestur, greiddi frá í gravtaluni í Vesturkirkjuni í gjár um Svenn Jacobsen: »At barnaárini í Hvalvík vóru góð, men at tað merkti Svend, systkinini og pápan, tá ið mamman gjørdist álv­ ars­liga sjúk og andaðist bert 44 ára gomul. Svend fór til Kirkjubøar at tæna stutt eftir hetta og fór síðani til Íslands at ar­ beiða á tveimum ymiskum bónda­gørð­um sum seytjan ára gamal. Hetta var undir kríg­num og var hann sostatt í Ís­landi í hálvt fimta ár. Eftir tíð­ina í Íslandi flutti Svend heim aftur til Føroyar, har hann fór á háskúla. Seinni hitti hann Krist­i­ onnu, ættað av Húsum, sum var flutt til Havnar við fam­ iljuni. Í seinnu helvt av 50’u­ num fóru tey saman til Ís­ lands. Svend róði út frá Vest­manna­oyggjunum og Krist­i­anna arbeiddi á fiska­ virki. Tey giftust í 1959, bú­settust á Torfinsgøtu og fingu børnini Jógvan og Elsbu. Seinni fingu tey ommu- og abbabarnið Rannvu. Svend gavst við at sigla, tá ið børnini vóru smá og fór ístaðin at arbeiða sum ar­ beiðs­mað­ur. Hann arbeiddi hjá Phil og Søn, Danberg og hjá kommununi, men longst var hann í starvi hjá Lands­ verk, har hann var, til hann fór frá fyri aldur. Svend var ein still og ró­lig typa. Hann hvíldi í sær sjálv­um. Kundi brúka nógva tíð við at lesa bøkur. Serliga dámdi honum at lesa um bygd­ir í Føroyum. Seinnu árini var tað tó bert tann eina bókin, hann læs: Bíbliuna. Eisini dámdi hon­um væl at tosa um slekt og fam­ilju. Var onkur og vitj­ aði heima hjá teimum, kom mangan fyri, at Svend spurdi eftir uppruna og eft­i­rnavni, fyri at finna útav, um sam­ band mundi vera við teirra fam­ilju. Hann dugdi sera væl at siga frá sínum egna upp­runa og at ramsa sínar for­fedrar upp. Hann var raskur og var virk­in, eisini eftir at hann fór frá á ar­beiðs­markn­að­i­ num. Hon­um dámdi væl at velta epl­ir og velti ikki bert fyri seg og síni, men eisini fyri fleiri onnur við. Abbadóttirin minnist, hvussu abbin velti á Ternu­ ryggi, meðan hon og vin­kon­ ur­nar spældu í bønum. Hann var ein góður pápi og abbi og kundi brúka tíð at spæla við tey, tá ið tey vóru smá. Tá ið dótt­ir­in og abbadóttirin búðu í Danmark, vitjaði hann einaferð og súkklaði tá við abba­dóttrini. Kristianna andaðist í 1999 og merkti hetta sjálvandi Svend. Men hann dugdi væl at halda fram við at liva. Hó­ ast aldurin byrjaði at gera um seg, var hann virkin og rask­ur. Honum dámdi væl at ganga túrar dagliga og vitjaði týtt systir sína, sum búði beint við á Fugloyarvegi. Mettur av døgum, and­að­ ist Svend í heiminum týs­dag­ in 92 ára gamal. Eftir sita Jógvan, Elsba, Rannvá, systkinini, fam­ilja, vinir og øll onnur av­varð­ andi. Harrin fylgi tykkum í sorg og sakni tykkara.« 50 ár síðani Robert Kennedy var skotin Í dag eru 50 ár síðani Ro­ b­ert Kennedy (20. nov­ em­ber 1925 – 6. juni 1968) var skot­in og myrdur. Hann var yngri bróð­ ir John F. Kennedy, for­ seta, sum varð myrdur í 1963. Robert Kennedy ætl­ aði sær at gerast for­ set­a­valevni hjá Dem­o­ krat­iska flokkinum til for­set­a­val­ið í 1968. 4. juni í 1968 vann hann undanvalið í Kali­ forn­ia. Eftir sigurin helt hann røðu fyri við­halds­ fólki á einum hotelli í Los Angeles. Á veg út av hotellinum varð hann skotin fýra ferðir. Dráps­mað­urin var ein pal­estinskur innflytari, nevnd­ur Sirhan Sirhan. Bobby Kennedy doyði 26 tím­ar eftir skottilburðin. Tá Svenn og Kristianna Jacobsen seinast í fimmtiárunum bygdu húsini í Tórfinsgøtu 29, vóru tey ovastu húsini í gøtuni Vónbjørt Vang fyribils býar­bóka­vørður Í sambandi við at Arn­bjørn Ó. Dalsgarð, bý­ar­bók­a­vørð­ur á Býar­bóka­savn­inum, hevur sagt seg úr starvi, tekur Vón­ bjørt Vang nú miku­dagin 6. juni 2018 við sum virkandi býar­bók­a­vørð­ur­/leið­ari á Býar­bóka­savn­i­num. Vónbjørt Vang er út­búgv­ in bókavørður og cand.mag í bók­menta­frøði og sam­tíð­ar­ ment­an frá Lærda Há­skúl­a­ num í Keyp­manna­havn og hev­ur starv­ast á Bý­ar­bóka­ savn­i­num síð­an á sumri 2013. Fyrst sum bókavørður og síð­an á sumri 2014 sum 1. bók­a­vørð­ur og var­a­leið­ari á Bý­ar­bóka­savn­i­num og eitt tíð­ar­skeið í 2016 eisini sum virk­andi bý­ar­bóka­vørð­ur. Starvið sum bý­ar­bók­avørð­ur verður lýst leyst í næstum, verður sagt av býráðnum í Havn.