mánadagur 9. juli 2018síða 6

Mánadagur 9. juli 2018 · Nr. 77 6 Sosialurin Alex Bærendsen – ein fólkaogn Næstseinasta hósdag, 21. juni, vórðu mong tikin á bóli, tá tað brádliga hoyrdist, at sangarin og tónleikarin, Alex Bærendsen, var deyður í eini arbeiðsvanlukku. Tíðindini fóru sum skóg­ ar­eldu­r um allar Føroyar - tí Alex Bærendsen var fólkaogn! Hesa støðu hevði hann vunn­ið sær, uttan at hava ætl­að tað sjálvur, við sínum vakra sangi, sum hann so meist­ar­liga, í fylgi við sín­um guitara, bar fram við síni serstøku og mildu country­ rødd og sínum vinnandi eyð­mjúka smíli, sum hevði við sær, at fólk streymaðu til møt­ini ella konsertirnar, tá tað spurdist, at Alex Bær­ end­sen skuldi syngja – Alex hev­ur sung­ið tann anda­ liga boð­skap­in inn í mong hjørtu! Poul Færø tók soleiðis til und­ir jarð­ar­ferðini: “Harrin gav Alexi nógvar ríkar náði­ gáv­ur, og vit takka Gudi fyri hes­ar náðigávur hann gav Alexi.” BARNAHEIMIÐ Alex Bærendsen vaks upp inni í Trongisvági á Tvør­ oyri, har hann hevði for­ fedr­ar, sum gingu und­an við eini góðari fyri­mynd, og sum leiddu hann í sunn­u­dags­ skúla í samkomuni í Sal­em á Tvøroyri. Seinni gjørd­ist hann trúfastur møt­i­gangari saman við sín­um vin­monn­ um í somu samkomu. Systir Alex, Rak­ul Bær­end­sen, sum fleiri ferðir hevur sung­ið saman við beiggja sín­um, sigur við Kristiligu Tíð­ind­ a­send­ing­ina, at barnaheim teirra í Trong­isvági var kent fyri tann nógva ungdómin, sum savnaðist har og tann nógva and­a­liga sangin - tí var tað ikki so løgið, at Alex valdi sær guitarin og tón­ leik­in sum sína andaligu tæn­astu! Tað var í samkomuni Sal­em á Tvøroyri, at Al­ex, saman við sínum vin­monn­ um, tók tey fyrstu almennu guitargrebini, líti hugsandi, at henda lítla og beskedna byrj­anin skuldi føra hann upp á hægstu tónleika- og coun­try­tind­ar innan gosp­ el­tón­leik í Føroyum. OYGGJATÍÐINDI UM ALEX Fríðálvur Jensen skrivar í Oyggj­a­tíðindi um røddina hjá Alexi, nú hann er farin um sýn­una: “Tá eg fyrstu ferð hoyrdi Alex, fekk eg eina góða kenslu av eini djúpari av­vig­aðari rødd, sum av­speglaði persónligheitina, sum onkursvegna boraði seg inn í okkum, sum fing­ust við tónleik í sjeyti- og átta­t­ i­ár­u­num. Tad er ikki at taka munn­in ov fullan at siga, at rødd­in var millum tær all­ar­ bestu innan coun­try­sjangr­ una, tí ikki bara hevði hann røddina, men júst hesin vilj­ in at hava ein boðskap, gav øll­um eina djúpa tekstliga og mus­i­kalska dýpd.” ELVIS PRESLEY OG ALEX Tá Elvis Presley byrjaði at syngja og spæla við sínum guit­ara í samkomu- og kirkj­u­lig­um høpi í heimbýi sín­um, Menphis Tennessee í USA, tá varnaðust fleiri, at drong­ur­in hevði nakað ó­kent og nýtt í síni sang- og tón­leik­a­framførslu, ið summi ikki dámdu, meðan sum onn­ur tóku til sín. Soleiðis eisini við Alex Bær­end­sen. Man legði skjótt til merkis, at ungi guit­ar­ spæl­arin og sangarin á Tvør­ oyri hevði nakað, sum aðrir ikki høvdu, og sum nøkur tóku av­stand frá, meðan tey all­ar flestu tóku nýggja stíl­in hjá Alexi til sín, bæði innan samkomuhøpi og utt­ an fyri samkomuhøpi. Alex hevði ikki einans evn­ini at syngja og spæla, men hann hevði eisini evnini at yrkja og at skriva løg, sum hann gjørdi nógv av. Av sang­um og løgum, sum Alex hev­ur gjørt kunnu vit nevna Barn­a­minnir og Mín móðir, sum eru sannar perlur, ið liggja eftir Alex í dag. ÚTGÁVUR Alex var eisini ein virk­sam­ ur útgevari, tí ikki færri enn sjey kasettu- og fløg­u­út­gáv­ ur liggja eftir hann, sum vit vilja nevna í hesum sam­ bandi: LÍVIÐ FÆR VIRÐI, sum kom út í 1985, og var hans­ara fyrsta útgáva. JÓLA­GLEÐIN, sum kom út í 1988 – ENN EG MINNIST í 1990 – MY HOME TOWN í 1992 – PROUD MARY í 1995 – LIVANDI BOÐSKAPUR í 1996 og so DÝRABAR MINNI, sum kom út í 2011, og sum er hansara seinasta út­gáva. Afturat egnu út­ gávunum, so hev­ur hann luttikið í fleiri útgávum hjá øðrum tón­leik­arum, sum t.d. á tveimum út­gáv­um hjá MC Restorff. . EYKAFLOG TIL GOMLU SÁLMARNAR Tað, sum Alex megnaði so ó­met­a­liga væl, var at taka teir gomlu og høgt elsk­aðu klassisku sam­komu­sálm­ar­ nar, sum hava verið sungnir á møt­um og Gudstænastum í eina heila øld, og geva teim­ um eitt eykað flog uttan tó at gera seg inn á lagið. Tað, sum Alex megnaði var hetta, at hann við hesum nýggju tón­um og nýggju rytmum, gav gomlu sálmunum og sang­u­num eitt eyka flog við einum dyggiligum í­kasti av fólksligari coun­try­at­mos­ feru. Her kunnu vit nevna sálmar sum tann hjá Norð­a­ dal­s­bónd­a­num Óla Reinert: Sum ein roykur í stilli man standa, gamli sálmurin hjá Fanny Crosby: Lívsæla vissa og sang­ur­in Eigur tú ei vinir kend­ar? At Alex megnaði at geva gomlu sálmunum eitt eyka flog, gjørdi, at yngra ætt­ ar­lið­ið, sum er vaksið upp í tón­leik­a­rev­o­lutiónini, hóast alt er kom­ið at halda av og elska gomlu klassikararnar so­leiðis, at tey eisini syngja hes­ar sangir og sálmar á teirra ungdómsmøtum í dag. 20 ÁR Í DANMARK Seinastu 20 árini hevur Alex búleikast í Danmark, og før­ oyingar hava ikki hoyrt og sæð so nógv til hann her á landi, sum man ann­ars gjørdi ígjøgnum tey góðu sjeyti- og áttatiárini og nak­ að inn í nítiárini. Tað hev­ur ikki altið gingið júst so, sum Alex upprunaliga ynskti tað, og hesi seinastu ár­ini hevur hann drigist við heil­s­ u­veikleika, so mikið, at hann út­trykti fyri sínum nærm­ astu, at hann hevði kanska ikki so langa tíð eftir. Men øll hesi fýra ára­tígg­ ir, bæði í mótgongd og við­ gongd, ið Alex hevur fylgst við gu­i­tara sínum, he­v­ur tað ver­ið aðalmál hans­ara, at bæði sangur og tónleikur skal vera ein lýs­andi Viti, sum vís­ir menn­iskj­um leiðina til Himm­als – og soleiðis var eisini jarðarferð hansara sein­asta mik­u­dag í Bylgj­uni í Runavík - ein lov­sangur til tann Frels­ara, ið hann sum ungur tann­ áringur valdi sum sín per­ són­liga Frelsara! JARÐ-RFERÐIN Dótt­irin og sonurin, Kristina og Kári, høvdu ynskt, at páp­ in skuldi jarðast frá Í­trótt­ar­ høll­ini Bylgjan í Runavíkini, so­leiðis at so mong sum møg­u­ligt kundu koma til jarð­ar­ferðina og at øll skuldu kenna seg heima. Longu ein knapp­an tíma undan jarð­ ar­ferð­ini byrjaðu fólk at koma inn í høllina, meðan Jó­annes S. Hansen, sum er mamm­u­beiggi Kristinu og Kára, spældi kend løg sum bak­grunds­tónleik. Eitt sangblað var prentað við sjey sang­um, sum allir vóru sang­ir, ið Alex hevur sung­ið í mong ár bæði á møt­ um, konsertum og útgávum. Tað vóru Poul Færø og Svenn­ing av Lofti, sum præd­ik­aðu undir jarð­ar­ferð­ ini fyri fullsettari høll, har um­l­eið 700 fólk vóru til stað­ ar. Ein tónleikabólkur við kend­um og dugnaligum tón­ leik­ar­um, har ímillum Ják­up Zachariassen, Hans Tau­sen og Hallur Joensen, sum allir hava spælt saman við Alexi og Kristinu, spældu til fel­ ags­sang­in, sum gjørd­ist ein sang- og tón­leik­a­upp­liv­ing av teim­um heilt serligu, og heilt vist í andanum hjá Alexi. Kl. 14:59 inntóku tón­leik­ ar­a­rnir síni respektivu pláss á pallinum, sum var sett­ur upp til høvið og sera vak­ urt skrýddur. Presis kl. 15:00 ljóðaðu fyrstu tón­ar­nir til fyrsta sangin í sang­heft­i­ num, Sum ein roykur, í stilli man standa, og øll fjøldin, sum var komin at minnast og heiðra Alex Bærendsen, stemm­aði í av fullum hjarta. Tað kann ikki vera torført at tosa um ein persón sum Alex Bær­endsen. Svenning av Lofti segði m.a. í prædiku síni: “Alex sprongdi trongar tón­leik­a­karmar við sínum nýggja sangstíli. Hann lat seg ikki binda av meiningum hjá øðr­um, men fylgdi tí, sum hann sá var rætt at gera, og helt á at spæla við ein­um brosi á varrunum, og hann signaði tey, sum ikki skiltu hansara nýggja sang­ stíl so væl; tí eru vit so mong her í dag.” Meðan berararnir bóru kist­una út, hoyrdist røddin hjá Alexi í stóru og sterku há­tal­a­r­unum, sum fylti all­ an høll­ina, syngja sangin: Enn eg minnist fyrsta kvøld­ ið, tá eg bað til Gud, og tað var eyðsýnligt, at hetta var ein grípandi løta. Við hesum orðum vil Krist­iliga Tíðindasendingin lýsa sign­ing og frið Guds yvir minn­ið eftir tónleikaran og sang­ar­an Alex Bærendsen. SILD OG BRISLINGUR Á FLOKSMANNADEGNUM Á Floksmannadegnum í Fugloy leygardagin, og tá fólk komu troytt og svong omanav Eystfelli, stóð fyri teimum ein sera forvitnislig buffé, sum Gutti Winther og hansara úrvalslid høvdu staðið fyri. Millum annað varð fyri fyrstu ferð møguleiki at royna kryddsildina og brislingin sum Tavan framleiðir, og sum útlendskir keyparar eru sera væl nøgdir við. Sildina hevði Finnur Fríði veitt norðan fyri Føroyar, og brislingin hevði Katrin fingið á føroysku firðunum. Stór­fing­ in gosp­el­ kon­sert Stórfingin gosp­el­kon­ sert á Summar Festi­val­ iønum Fýra solistar fara at syngja kendar sang­ir á Vágsbø. Árs­ins Summ­ ar Fest­i­val­ur bjóð­ar stórfingn­a gosp­e­l­kon­sert á Vágsbø. Fýra føroyskir sol­istar fara at framføra kend­ar gospelsangir sam­ an við væl spælandi bólki. Sol­ist­arnir verða Vanja Carl­sen, Heine Lüt­zen, Fríðbjørg Jensen og Ólav­ ur á Váli Olsen. Hetta verður ein nost­ al­gisk gospelkonsert við kend­um sangarum, sum fara at syngja sangir, ið mong munnu kenna frá út­gávum og útvarpi. Vanja Carlsen fer at syngja nakrar av sang­ u­num, ið hon innspældi sum ung genta – eitt nú »Tað lítla ljós« og »Eyga oyra fótur«. Hetta vóru sang­ir, sum føroyingar veruliga tóku til sín. Heine Lützen var eitt skifti sangari í bólkinum Sam­sint, sum gav eina út­ gávu út. Heine fer á hesari kon­sert­ini at syngja sang­ ir hjá Samsint – til dømis »Vit vóru orsøk«. Fríðbjørg Jensen hev­ ur verið sera nógv spæld í før­oysk­um útvarpi, og nú kem­ur hon fyri fyrstu ferð á Summar Festivalin at syngja. Fríðbjørg fer at tríva í sangir sum »Góðir vinir« og »Sonur mín«. Ólavur á Váli Olsen fer á hes­ari konsert at tulka sangir, sum mammu­ beigg­in Ólavur á Váli, sáli, inn­spældi og var kend­ur fyri at syngja. Ólav­ur á Váli Olsen fer at syngja sangir sum »Mær er sagt um ein stað« og »Flyt­i­ fugl­ar­nir«. Solistarnir fara at fram­føra saman við bólki, sum verð­ur mannaður við hes­um tónleikarum: Henn­ing Nicodemussen (trumm­ur), Jónsvein Hein­e­sen (ljómborð og kór), Noe Chaparro (gitt­ ar), Kristoffur Mørkøre (bass), Laila Carlsen (kór) og Barbara Chaparro (kór). »Harrin gav Alexi nógvar ríkar náði­gáv­ ur, og vit takka Gudi fyri hes­ar náðigávur hann gav Alexi,« segði Poul Færø millum annað undir jarðarferðini hjá Alexi Bærendsen