hósdagur 2. august 2018síða 10

FRÍGGJADAGUR 3. AUGUST 2018 SOSIALURIN 88 10 HALLUR AV RANA I nnan altjóða politikk hevur man í nógv ár sett fokus á hvussu Kina keypir sær ávirkan og vald í øðrum lond­um gjøgnum íløgur og verk­ ætlanir, og verða fleiri lond í Afrika og Stillahavinum brúkt sum ræðudømi, um hvussu Kina fær alsamt meira at siga í al­heims­ sam­felagnum. Tí fylgir man eisini væl við virk­seminum hjá kinesiskum fyri­ tøkum í altjóða samfelagnum og fóru ávaringarlúðrarnir eisini at ýla, tá almenna kinesiska fyri­tøkan China Communications Con­struc­ tion Company var millum tær seks fyritøkurnar, ið grønlendska lands­ stýrið undangóðkendi til at vera millum fyritøkurnar, ið kundu bjóða upp á at byggja tríggjar nýggjar flogvallir í Grønlandi. Tað gjørdist eitt av teimum heilt stórt politiskum málunum í grønlendska valstríðnum og elvdi til eina smærri kreppu í Ríkisfelagsskapinum, tá dansk­ ir myndugleikar og politik­ar­ ar talaðu at. Endin var, at Lars Løkke Rasmussen, for­sætis­mála­ ráð­harri, og Kim Kielsen, lands­ stýrisformaður, viðgjørdu málið á hægsta politiska stigi á Ríkis­ fundinum, ið bleiv hildin í Føroyum í summar. Eina slíka uppíblanding hevur Poul Michelsen, landsstýrismaður í Vinnu- og Uttanríkismálum ikki upplivað, hóast Føroya Tele sein­astu árini hevur knýtt tætt sam­band við kinesisku tøkni­fyri­ tøku­na Huawei, ið amerikanskir, kanadiskir og avstralskir myndugleikar stúra fyri kunna njósnast fyri kinesisku stjórnina. - Í danska ríkinum hevur man sett fokus á kinesiskar íløgur, so sum man hevur sæð í Grønlandi, har danska stjórnin vísti sína ónøgd við, at eitt kinesiskt felag kundi bjóða upp á flogvøllirnar. Eg veit man eisini roynir at finna út av í Føroyum, um tað er nakað, ið vit skulu hava fokus á, men higartil vita vit einki ítøkiligt um, at nøkur íløgu, ið kinesarar hava gjørt í Før­oyum, hevur slíkan áhuga. Vit hava ongan fráboðan fingið frá dønum, sigur Poul Michelsen, tá ið hann verður spurdur, um hann hevur hoyrt nakað frá donsk­ um myndugleikum um før­oyska samstarvið við kinesisku fyri­ tøkuna. Landsstýrismaðurin vísir eisini á, at ein av orsøkunum til, at dan­ir ikki blanda seg í samstarvið mill­ um Føroya Tele og Huawei kann vera, at TDC, ið er størsta danska telefyritøkan, eisini brúkar Huawei í menningini av sínum 5G neti. Hevur kannað málið Landsstýrismaðurin er væl vitandi um ákærurnar, ið myndugleikar í øðrum londum hava reist móti kinesisku fyritøkuni, og hevur eisini kannað málið í Føroyum. - Hetta er aktuelt, tí Huawei veit­ir alla ta útgerð til Føroya Tele, ið verður grundarlag fyri fram­ tíðar samskiftitøkni og 5G í Før­ oy­um. So eg havi eisini spurt meg fyri hjá Føroya Tele, bæði hjá Jan Ziskasen, stjóra, og Ómar Svavars­ son, nevndarformanni, um tað er nakar vandi í tí, at útgerð verður keypt frá Huawei, sigur lands­ stýrismaðurin. Harumframt hevur hann eisini spurt til fíggjarligu partarnir í av­ taluni fyri at tryggja, at kinesiska fyri­tøkan ikki keypir sær ávirkan. Í báðum førum hevur hann fingið at vita, at tað er einki at stúra fyri. - Eingin hevur upp á nakað tíðs­ punkt sett ivi við, um útgerðing frá Huawei hjá teimum á nakran hátt er hóttandi. Eg havi fingið upplýst, at Huawei eigur einki í útgerðini og eingi fíggjarlig bond eru millum Føroya Tele og Huawei, sigur Poul Michelsen og leggur afturat. - Eg havi onga orsøk at óttast og eingin hevur á nakran hátt sagt nakað um nakran vanda. Eg veit, at man er eitt sindur skeptiskur frá danskari síðu um íløgurnar, ið kinesarar gera, og at teir á tann hátt koma at eiga og stýra fyritøkum, men tað ger seg ikki galdandi her hjá okkum. HALLUR@SOSIALURIN.FO SAMSTARV: FT & Huawei Eingin hevur upp á nakað tíðspunkt sett ivi við, um út­gerð­ ing frá Huawei hjá teimum á nakran hátt er hóttandi. Eg havi fingið upplýst, at Huawei eigur einki í útgerðini og eingi fíggjar­lig bond eru millum Før­oya Tele og Huawei - EG HAVI ONGA ORSØK AT ÓTTAST - Eg havi onga orsøk at óttast og eingin hevur á nakran hátt sagt nakað um nakran vanda. Men eg veit, at man er eitt sindur skeptiskur frá danskari síðu um íløgurnar, ið kinesarar gera, og at teir á tann hátt koma at eiga og stýra fyritøkum, men tað ger seg ikki galdandi her hjá okkum. Tað sigur Poul Michelsen, landsstýrismaður í Vinnu- og Uttanríkismálum