mánadagur 29. apríl 2019síða 3

3 Mánadagur 29. apríl 2019 · Nr. 48 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 MAGNI ÆTLAR SÆR UPP Í FRAMSÓKN FAKTA Magni Laksafoss í politikki  Løgtingsvalið 2002 upstillaður fyri Sambandsflokkin. Fekk ov fáar atkvøður til at verða valdur.  Løgtingsvalið 2004 aftur uppstillaður fyri Sambandsflokkin. Fekk ov fáar atkvøður til at verða valdur.  15. mai 2007 gjørdist Magni Laksáfoss landsstýrismaður í fíggjarmálum – hann loysti Bárð Nielsen av.  Á løgtingsvalinum 19. Januar 2008 fekk Magni Laksáfoss flestar atkvøður á Sambandslistanum og triðflestar atkvøður yvirhøvur – 979 – har Høgni Hoydal fekk 1262 og Jóannes Eidesgaard 1094. Men hann helt ikki fram í landsstýrissessi.  Løgtingsvalið 2011 stillaði Magni Laksáfoss ikki upp.  Løgtingsvalið 2015 stillaði hann aftur upp fyri Sambandsflokkin. Hesaferð fekk Magni Laksáfoss 374 atkvøður; tað rakk til eitt sættapláss á listanum og fekk hann akkurát inn um tinggáttina. Hann gerst síðani næstformaður í flokkinum.  Mars 2018 tekur Magni Laksáfoss seg úr Sambandsflokkinum.  7. desember 2018 gera Magni Laksáfoss og formenninir í samgonguflokkunum eina politiska semju um samstarv, sum verður niðurfeld í 5 síður langt skjal. Semjan er í 7 punktum, har tey týdningarmestu punktini eru um orkupolitikk, veiðigjald og fíggjarlóg fyri 2019. Markanti uttan­ flokk­a­ting­ mað­ur­in Magni Laksafoss sigur við Sosialin í dag, at hann ætlar sær upp í Framsókn og tekur undir við kósini hjá sitandi samgongu Jógvan Mørkøre Magni Laksáfoss hevur síð­ ani hann kom upp í poli­tikk verið ein markantur pol­iti­ kari, ið ongantíð hev­ur fýrt fyri at ganga egnar leiðir. Kaj Leo Holm Jo­hann­e­sen, ið var formaður í Sam­bands­flokk­i­ num, tá ið Bárður Niel­sen í 2007 fór frá sum lands­stýr­ is­maður og úr tinginum fyri at halga sær stjórastarv í verk­ætl­anini Stóru Tjørn, bað Magna Laksáfoss taka við sessinum sum fíggj­ar­ mál­a­ráð­harri. Hann tók av og boð­aði beinanvegin frá, at nú skuldu “tey bleytu virðini takast fram um asfalt og betong”. Hann tókt­ist at fáa undirtøku fyri hesi kós millum veljarar, tí hann fekk flestar atkvøður á Sam­ bandslistanum á tí eft­ir­fylgj­ andi løgtingsvalinum. Men øll vóru kanska ikki so fegin um nýggju opinskáraðu stjørn­una innan sjálvan flok­ kin, tí hann kom ikki upp á tal til landsstýrissess 8 mánaðir seinni, tá ið ABC-samgongan varð umskipað. Magni Laks­ á­foss tók sær seinni ein steðg frá 2011 til 2015 frá løg­tings­ar­beið­num, men kom aftur­í­aftur, tá ið nýggj fiski­vinn­u­skipan skuldi gerast. Í hesum arbeiðnum gekk hann á odda í Sam­ bands­flokkinum at vera við til at gera eina skipan við breið­ari undirtøku. Men tá ið av­tornaði valdi leiðslan í flokk­inum ikki at vera við í eini semju við samgonguna. Nakr­ir mánaðir seinni, í mars 2018, tók Magni Laksáfoss seg úr Sambandsflokkinum. Men viljin at vera við til at fáa politikk í lag, í hans­ara føri kanska serliga hjart­ a­barnið orkupolitikkur, fekk hann at kasta saman við minn­i­luta­sam­gong­ una, tá ið Kristin Mich­el­sen varð koyrdur úr Javn­að­ar­ flokkinum. Eitt semju­skjal varð undirskrivað við formenninar í sam­gong­ u­flokk­u­num, har høvuðs­ inn­i­hald­ið í stuttum var, at Magni Laks­áfoss skuldi atkvøða fyri løg­tings­fíggj­ arl­ógi­ni og uppskotinum hjá sam­gonguni til áseting av veið­i­gjaldið; afturfyri skuldi lands­stýrið síggja til at ein liberalisering varð framd av fram­leiðslu- og sølusíðuni í el­framleiðsluni. Fíggjarlógin varð samtykt sum avtalað. Men nú frættist, at tinglimir í sam­gonguni ikki eru sinn­ aðir at atkvøða fyri lóg­ar­upp­ skoti hjá Magna Laksáfoss, ið hev­ur ligið í vinnunevndini. So av­talan, ið skuldi tryggja veið­igjaldið, sum eisini er av­ gerandi fyri, at fíggjarlógin kann halda, er deyð, nú Magni Laksáfoss ikki fær tað, ið varð lovað honum í semj­uni frá desember. Ein fløkj­a­slig støða, ið kann enda við einum vali í næstum. Magni kemur upp í politikk Afturkomin úr Grønlandi, har Magni Laksáfoss hevði búð í nøkur ár, valdi hann at stuðla Sambandsflokkin og still­aði upp fyri hann í 2002 og aftur í 2004, men uttan at verða valdur. Men eftir at hava verið landsstýrismaður í fíggjarmálum í gott hálvt ár bragdaði, og hann gjørd­ist nýggja stjørnan hjá flokk­i­ num sum toppskorari á løg­ tings­val­i­num januar 2007. Spurdur hví júst Sam­ bands­flokkin, svarar hann, at hann kundi ikki góð­taka ætlanina hjá full­veld­is­ sam­gonguni at taka burtur blokk­stuðulin úr Danmark. Tað er eitt svar, ið krevur nær­ri frágreiðing. Magni Laks­á­foss hevur í øðrum sam­bandi nevnt, at hann kundi væl taka undir við at niðu­r­laga blokkin. Og nú røk­ ist alt fyri, at hann leitar sær upp í Framsókn, sum er ein sjálvstýrisflokkur, ið vil hava full­veldi. Men Magni greiðir sinniliga frá, at hann frá sín­ um arbeiði við Hvítu Bók hjá full­veldissamgonguni, var kom­in til ta niðurstøðu, at tað varð farið ov harðliga fram, tá ið ein triðingur varð skor­in burtur, og at fylgjan gjørdist 10 ár við stagnatión. Hann­ samanbar arbeiðið við Hvítu­bók við eitt líknandi ar­beiði, hann var partur av í Grønlandi um somu tíð, Prin­c­ipbetænkningen, men har løgdu tey dent á at skapa vøkstur sum for­ treyt fyri at skerja blokk­ stu­ð­uli­n. Men støðan er so øðr­vísi nú, føroyingar eru ríkari enn danir. Flestu sam­bandsfólk hava sín stolt­leika, so tey eru fleiri bæði í Sambandsflokkinum og millum veljararnar, ið eru ósamd við leiðsluni, at blokk­urin skal vaksa aft­ur. Magni Laksáfoss sær einki skeivt í eini varligari niðu­r­ laging í verandi støðu. Tvørt­ urímóti­, so vil ein øking av blokkstuðlinum gera bú­ skap­i­num skaða. Eins og full­veld­issamgongan skaddi búskapin, tá ið hon skar ov ógv­us­liga. Tá helt hann Sam­bands­ flok­kin vera hin rætta flokk­ in; tað heldur hann ikki long­ur. Og Magni Laksáfoss sær ongar trupulleikar við at leita sær til dømis upp í Framsókn í dag. Støðan hjá Laksafoss til samgonguna Tá ið Magni verður Sam­ band­s­flokkurin átti grund­ ar­stein­in undir. Men okk­urt kundi verið øðrvísi. M. a. er hann ikki fegin um upp­ boðssøluna, sum hon bleiv, og so slettis ikki økis­menn­ ing­a­r­kvoturnar – ”Hatta hev­ur einki við menning at gera”, sigur spurdur um, hvørja samgongu hann helst sær til at fremja tey mál, ið liggja hansara hjarta nær, m.a. ein grønan orkupolitikk, so ivast hann ikki: ”Tað er sitandi samgonga”. Og her greiðir hann frá, at hann legði doyin á, meðan hann var næstformaður í Sam­ bands­flokkinum, at flokk­ urin átti at vera nógv meira proaktivur sam­an við samgonguni at fáa ein skilagóðan fiski­vinn­u­pol­i­ tikk eins og spæla við, tá ið pen­sjón­s­nýskip­an­in varð gjørd. Hann heldur err­in fyri, at tað sum kom í­gjøgn­ um var 90-95 % eitt úrs­lit, ið ein arbeiðsbólkur í hann avgjørdur. Hann hevur líknandi fyri pen­sjóns­skip­ anina, har hann hevði ynskt, at upp­spari­nga­rparturin ­hevði verið størri, og um­ fordeilingin umvegis sam­ halds­føstu skipanini minni. Spurdur, um hann ætlar, at broy­t­ingar í hesum báðum skip­an­unum skulu vera høvuðs­tema til komandi løgtingsval. Sigur hann av­ gjørdur nei. Her er talan um justeringar, ið tað ber til at gera seinni. Hann heldur held­ur at temaini eiga at vera grøna orkuskipanin, at fáa tamarhald á ógvusliga út­reiðsl­u­vøkstrinum hjá tí al­menna, serliga innan heilsu- og almannamál og so at styrkja Fróðskaparsetrið. Men eisini her metir hann, at sitandi samgonga er hin frægasta. – Og so viðgongur hann, at tað er ein keðilig støða, at avtalan ikki helt, og at hon skal noyðast frá or­ sak­að av tí. – Men tað fær ikki ver­ið øðrvísi. ”Avtalur mugu hald­a­st”. Magni Laksafoss trein brádliga upp á politiska pallin, tá hann 15. mai í 2007 gjørdist landsstýrismaður í fíggjarmálum, efitr at Bárður Nielsen legði frá sær fyri at gerast stjóri í Stórutjørn