mikudagur 29. mai 2019síða 38

VINNUBLAÐIÐ HJÁ MIÐLAHÚSINUM 14 mai 2019 31 MBM HEVUR MENT SEG, SÍÐANI FYRITØKAN VAR SETT Á STOVN Í OKTOBER 1977 Árni Gregersen Yað var nógv tos millum bøndur í sjeyti árunum um at fáa gjørt eina skipaða mjólkaframleiðslu í Føroyum. Viðurskiftini vóru vánalig, bæði hjá brúkar­ un­um og hjá teimum bøndum, sum høvdu mjólkneyt. Tí tóku nakrir seg saman og settu á stovn Mjólkavirki Búnaðarmanna. Alment kom hetta fram í einum landbúnaðartátti í útvarpinum, har Fritleif Joensen, bóndi í Fuglafirði, greiddi frá, at nú var ætlanin at gera Føroyar sjálvforsýnandi við mjólk. Tað vóru helst nógvir skeptikarar, sum ikki trúðu at tað fór at lata seg gera at fáa bøndur til at samarbeiða um eina slíka verkætlan, men longu í 1980 stóð virki klárt í Hoyvík at taka ímóti mjólk. Í veruleikanum var talan um eina kollvelting innan føroyska matframleiðslu. Meðan mjólk í stóran stíl var innflutt, sum longlife mjólk ella sum mjólkapulvur, bar nú til hvønn dag at keypa mjólk í handlunum. Eitt luksus, sum føroyingar ikki høvdu kent til í fleiri ár. Í einum 25 ára minnisriti verður sagt: Í dag er MBM ein vælrikin fyritøka. Bygn­ að­urin gevur starvsfólkunum rúmar ræsur og greiðar karmar at arbeiða undir og deildirnar eru meira sum sjálvstøðugar eindir undir meg­ in­felagnum og stjórnini í MBM. Lutafelagsformurin gevur eigarum og deild­ um ávísar fyrimunir og virkisbygnaðurin eggj­ar til samsstarv og kappingarhuga millum deild­ irnar. Harumframt er tileggjanin frá eigarunum, sum oftast bæði eru veitarar og keyparar, sera gagnlig. Framleiða nógv 50 fólk og nøkur leysari tilknýtt arbeiða í dag á MBM í Hoyvík. Umframt framleiðåslu og mót­ tøku av mjólk, so selir virkið fóður og har er isini ein handil við øllum, sum skal brúkast í land­búnaðinum. Virkið stendur sjálvt fyri innheintingini av mjólk­ini frá teimum 22 veitarunum kring landið, men út­koyringin til handlar er útveitt. Sjálv goymslan hjá felagnum av framleiððu produktunum er í einari høll hjá PM-heilsøluni. Tað er tó sleiðis, at tey fólkini, sum starvast í goymsluhøllini eru lønarlistanum hjá MBM. Tað sama er bilførarin, sum syrgir fyri, at vørean kemur úr framleiðsluhøllini í Hoyvík og oman á goymsluna. 7,5 milljónir litrar av mjólk tekur virkið ímóti hvørt ár. Fólk við serútbúgving Tey 50 fólkini, sum arbeiða á MBM, hava í stór­ an mun viðkomandi útbúgvingar innan land­ bún­aðin. Har eru sjálvandi eisini fólk við tøkni­ lig­um útbúgvingum, tí nógv í framleiðsluni verð­ur gjørt gjøgnum teldur, robottar og ný­ mót­ans tøkni. -Vit eru sera heppin við tí starvsfólkahópi, sum vit hava. Flestu hava viðkomandi útbúgv­ ingar, men tað eru eisini onnur, sum hava seerligan áhuga í júst tí, sum vit fáast við, sigur Hákun Steingrimsson, stjóri. Ein trupuleiki, sum á øðrum økjum eis­ini raka smá lond, sum Føroyar, er, at tær mask­ in­ur, sum verða brúktar til at gera pakning og pakka mjólkina, eru so ómetaliga dýrar og hava ómetaliga stóran kapacitet. Til dømis kostar maskinan, sum ger pakk­ ar­nar einar 10 milljónir. - Tá ið vit spurdu Tetra Pak um teir ikki høvdu okkurt minni til okkum søgdu tey nei og vístu til, at tey júst høvdu selt 104 maskinur av somu stødd sum okkara til Kina, sigur stjórin við einum smíli. Frá mjólkavirki til eina fyritøku