týsdagur 23. juli 2019síða 32
‹ fyrra síða allar 64 síður næsta síða ›
Tekstur á síðuni
juli
32
Ólavsøkan 2019
Dagfinn Olsen
Í ár er tað Jens Morten Mortensen,
prestur í Hvalba, sum skal halda
ólavsøkuprædikuna í dómkirkjuni.
Hann gleðir seg, men vil ikki bein
leiðis siga, at hann hervið fær ein
serstakan pall.
- Men tó er hetta øðrvísi, tí
løgtingið kemur saman, fólk koma
saman, og tað er tjóðarhátíð. Før
oyingum dámar væl at koma
saman, at hittast og koma burtur frá
gerandisdegnum, sigur Jens Mortan
Mortensen.
- At ganga úti á ólavsøku er ser
ligt. Ein hittir tilvildarlig fólk, men tó
er tað ikki so tilvildarligt, tí í veru
leikanum kennast vit. Guðstænastan
er ein týdningarmikil siðvenja, og
vit eiga at markera, at vit eru eitt
serstakt fólk við egnari mentan. Vit
hava tað gott, og í fluttari merking
kann ein siga, at vit fáa bæði sól og
regn, sigur Jens Mortan Mortensen.
Siðbundin ólavsøka
- Vit fara altíð til ólavsøkusetanina,
tað er ein hátíðarlig byrjan uppá
ólavsøkuna. Eisini fara vit altíð á
fólkafund á Føroya Fólkaháskúla,
ið bæði er upplýsandi, mentanarligt
og hugnarligt, og har hittir ein fólk,
eisini fólk, ein kendi, tá ein var yngri
og lesandi. Vit plaga eisini at eisini
at vitja í Listaskálanum, og at fara
til kabarett. Fyrr var tivoli eisini á
skránni, men børnini eru størri nú, og
tað er broytt. Vit vitja familju og fólk
annars, so sum heild er hjá okkum
talan um eina siðbundna ólavsøku,
sigur hvalbiarprestur. Bæði konan
og eg hava systkin í Havn, so vit
kenna okkum sum heima í vakra
høvuðsstaði okkara. Tá ein býr á
bygd er altíð gott at koma til Havnar.
Prestur og urguleikari
Jens Mortan Mortensen byrjaði at
lesa guðfrøði í Havn. Síðani lá leiðin
til Århus, saman við t.d. Una Næs,
dómpróvsti.
- Eg byrjaði so eisini at lesa tón
leik, og hevði eisini starv sum kirkju
sangari. Tað var eitt starv við síðuna av
lesnaðinum. Tá eg var liðugur at lesa
guðfrøði, tók eg urguleikaraprógv.
Tað við tónleikinum kom líkasum
av sær sjálvum, sigur Jens Mortan
Mortensen, sum kemur úr einu
barnaheimi við tónleiki, og beiggin
er urguleikari í dómkirkjuni, og syst
urin spælir urgu á Argjum.
Sjálvur spældi Jens Mortan
Mortensen eisini urgu í Vesturkirkjuni
í Havn á yngri árum.
- Eg fekk starv sum urguleikari
í Norðursælandi, og hevði eisini
gentukór í fleiri ár. Tá búði eg í
Keypmannahavn. Síðani gekk leiðin
til Grønlands í tvey ár, og eisini
har hevði eg kirkjukór, greiðir Jens
Mortan Mortensen frá.
- Í 1998 kom eg til Suðuroyar, fekk
starv sum urguleikari og undirvísti
eisini, og í 2012 gjørdist eg prestur,
sigur Jens Mortan Mortensen.
Jens Mortan Mortensen hevur verið
formaður í urguleikarafelagnum,
hevur undirvíst nógv, og fyri stuttum
gjørdi hann, í samstarvi við Nám, eitt
nótakoyrikort. Umframt skrivar hann
eisini tónleik.
Trúarjáttan við nýggjum lag
Í morgunlestrum í útvarpinum hevur
Jens Mortan Mortensen verið frammi
við nýggjum lagi til trúarjáttanina.
Og hann hevur fingið í lag, at á ólav
søku í ár verður nýggja lagið nýtt til
trúarjáttanina.
- Eg helt, at tað kundi verið
stuttligt og hóskandi, um vit fingu
føroyskt lag, men eitt slíkt lag má
ikki fara ov langt frá tí, sum er
frammanundan. Hetta hevur eisini
við kenslur at gera, og tí eru slíkar
broytingar als ikki lættar at fremja,
sigur Jens Mortan Mortensen.
- Eg gjørdi lagið í 2013. Hugskotið
kom, tá eg koyrdi gjøgnum tunnilin
til Hvalbiar. Eg havi upplivað tað
áður. Eg veitt ikki um tað er okkurt
sinnisligt, ið hendir, tá ein fer inn í
eitt myrkt hol, fyri síðani at koma
út aftur í ljósið hinumegin í øllum
góðum. Hetta ávirkar sinnið, sigur
hvalbiarprestur, sum vónar, at nýggja
lagið eisini kann kennast savnandi.
At savna
- Um vit venda aftur til ólavsøku
prædikuna, so er kanska rætt, at
talan er um eitt slag av serstøkum
palli. Ein má í øllum førum gera sær
ómak, tí sigur ein okkurt av týdningi,
so hoyra fólk tað. Vit eru eitt lítið
oyggjasamfelag, vit eru ymisk, men
kann guðstænastan kennast savn
andi, so er tað gott, sigur Jens Mortan
Mortensen.
- Kann guðstænastan við tónleiki,
sálmasangi, liturgi og prædiku savna
fólk, so tey kenna felagsskap í kirkju
rúminum, so eri eg fegin, sigur Jens
Mortan Mortensen.
- Vit liva í eini tíð, har fólk tosa um
innihaldið í lívinum og umrøða lívs
virðini. Fólk fara pílagrímsferðir og
hugsa um børnini, skúlan, náttúru
vernd og so framvegis. Kanska
skuldu vit nýtt enn meira tíð og orku
uppá hesi viðurskifti. Tíðirnar eru
góðar, men tað kann skjótt broytast,
sigur Jens Mortan Mortensen.
Enn er ólavsøkuprædikan ikki
liðug.
VIT EIGA AT FEVNA
HVØNN ANNAN
SUM TEY VIT ERU
Menniskju kunnu ikki vera onnur, enn tey sum tey eru, metir Jens Morten Mortensen, prestur í Hvalba. I ár skal hann
halda ólavsøkuprædikuna, og hann hevur fingið í lag, at trúarjáttanin verður sungin við nýggjum lagi, sum hann sjálvur
hevur skrivað. Hann sigur, at tað týdningarmesta við guðstænastuni á ólavsøku er, at hon skal vera savnandi.
- Kann guðstænastan við tónleiki, sálmasangi, liturgi og prædiku savna fólk, so tey kenna
felagsskap í kirkjurúminum, so eri eg fegin, sigur Jens Mortan Mortensen
Nýggja lagið til trúarjáttanina, sum Jens Mortan Mortensen
hevur skrivað. Lagið er eisini at finna á youtube