týsdagur 10. desember 2019síða 2

Mikudagur 11. desember 2019 · Nr. 143 MIKUDAGSBLAÐIÐ Oddagrein Dagsins redaktørur: Eirikur Lindenskov Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Mikudagsblaðið verður borið ókeypis til hvørt húsarhald í Føroyum! Tórshavn Tórsgøta 1, 100 Tórshavn tel. 341800, post@sosialurin.fo Suðuroy tel. 375364, tel. 228814, aki@sosialurin.fo, dagfinn@sosialurin.fo Haldarar, sum ikki hava fingið blaðið, kunnu ringja tel. 341818 frá kl. 8.00 til 20.00 og boða frá. Ella senda teldupost til klaga@ sosialurin.fo Útgevari: Sp/f Sosialurin Uppseting: Sosialurin Avgreiðsla: mán - frí kl. 08.00 - 16.00 Tel. 341800 www.sosialurin.fo Ábyrgdarblaðstjóri: Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Fyritaksstjóri Jonhard Hammer jonhard@sosialurin.fo Marknaðardeild lysing@sosialurin.fo Stovnaður: 1927 Prent: Prentmiðstøðin Sum væntað verður seinur dag­ur, áðr­e­nn Kringvarpið sleppur at for­ telja okkum, hvat løgmaður, utt­an­ rík­is­ráðharri og fíggj­ar­mála­ráð­harri okkara hava tos­að við kin­es­iska sendimannin í Keyp­manna­havn um. Eyðvitað kemur tað illa við, at ein lands­stýr­is­maður og ein aðal­stjóri for­tala seg. Men tað merk­ir ikki tað sam sum, at Kring­varp­ið hev­ur fo­r­ brotið seg fyri tað, um ein mikr­o­fon uppi á lands­stýris­mann­i­num var tendrað. Líkamikið. Kringvarpið hevur upp­lýs­ing­ar­nar og kundi valt at brúkt tær heldur enn at fáa eitt fúta­ bann í høvdið. Sambært innliti frá Løg­mans­ skriv­sto­vuni, sum Sosialurin hevur fing­ið, so snúði fundurin seg um »hand­ils­við­ur­skift­ini millum Før­ oyar og Kina«. Føroyingar hava ynski um at fáa frí­hand­ils­av­talu við Kina, sum aftur hev­ur áhuga í, at Føroya Tele keypir 5G tøkni frá felagnum hjá kinesiska stat­i­num, Huawei. So skal ikki so nógv fantasi til at rokna út, at »heimildin« hjá send­ i­harr­a­num, sum eisini er umrødd í inn­liti­num, snúði seg um at lova før­oy­ing­um bestu treytir – og at all­ ar hurð­ar stana opnar, UM so verð­ ur, at lands­stýrið ikki leggur seg út í, um Føroya Tele keypir út­gerð frá Hua­wei ella onkrum vest­ur­lendsk­ um veitara, sum USA lýkar bet­ur. Tað sum verri er, og sum er ein trup­ ulleiki hjá landsstýrinum er hótt­ anin, sum eisini hevur verið á lofti: At um landsstýrið fer at forða Før­ oya Tele at keypa Huawei, so er als ikki vist, at kinesarar yvirhøvur fara at keypa nakað sum helst frá før­oy­ ing­um. Vit vita øll, at Kina er eitt to­ ta­l­i­tert einaræði. Tað er heimsins størsta einaræði. Vit vita, at mann­ a­rætt­indi ikki verða vird, og at land­ ið als ikki livir upp til tað, sum vit krevja av einum fólkaræði. Men hjá okkara landsstýri, sum hjá so mong­um øðrum stjórnum, so hava vit ikki ráð til prinsippini um fólka­ræði og vird mannarættindi, tá so nógv stend­ur upp á spæl, sum tær 643 milliónirnar, vit seldu til Kina fyri í fjør – og alt tað vit kunnu sleppa at selja, um vit fingu eina frí­ hand­ils­avtalu. Hetta er politikkur fyri vaks­in fólk, og so skal eingin sjálv­há­tíð­ar­lig­ur journalistur í Kring­varpinum koma og siga nakað, sum »órógvar við­urskifti Føroya við onn­ur lond«, tykist hugsanin vera mill­um pol­it­ik­arar. Tað riggar ikki rættiliga bara at siga, at vit hava ikki ráð at brokka okk­um yvir fyri Kina um, at landið ikki virðir mannarættindini. Tí skal slíkt fara fram handan stongdar dyr og sløktar mikrofonir, so eingin ann­ar veit, hvusu tað gongur fyri seg. Men hví skal landsstýrið verja umboð fyri eitt einaræði, sum kemur her at hótta okkara útflutning? Fjølmiðlar skulu ikki blanda seg í ting teir ikki hava skil fyri... IKKI RÁÐ TIL MANNARÆTTINDI Bjarni Jøkladal til minnis NØVN SÍÐA 12 Úr­ mælingur ella bandittur? ARCHIBALD BLACK KJAK SÍÐA 41 Tíðindaskriv Nú fæst uppslagið “Hvat eit­ur alt á mær?” til keyps í bóka­ búð­u­num kring landið og á Tjóð­savninum. Upp­slagið lýsir heitini á mann­a­kroppinum, og er tað fyrst og fremst ætlað børn­ um og ungum, so tey lætt­ari kunnu læra at kenna hesi heiti. Uppslagið hevur A3- stødd og hevur tískil hósk­andi stødd til t.d. at heingja upp í barnakømrum. Upp­slagið er lagt við bleðli, so tað tol­ir at verða handfarið. Eisini vaksin, ið ikki kenna øll heitini, kunnu fáa stórt gagn av uppslagnum, ikki minst tey, ið hava tørv á heit­ u­num í teirra starvi. Á uppslagnum eru genta og drongur, og ávísir krops­part­ ar eru teknaðir neyvari, t.e. hond, fótur, høvur, eyga, oyra, munnur og tenn. Miðað hevur verið eft­ir at gera uppslagið so náms­frøð­ i­ligt sum møguligt, so tað er lætt hjá børnum at skilja og læra. Hetta uppslag hevur støði í ein­um størri uppslagi, 50 x 70 cm, ið varð gjørt í sam­bandi við eina verkætlan frá 2017, ið fevndi um, at allir barn­a­ garð­ar, frítíðarskúlar, skúl­ ar og frískúlar í Tórs­havn­ar kommunu fingu slíkt upp­slag. Heitini til upprunaliga upp­slag­ið vórðu ásett í sam­ ráð við Málstovuna og Nám. Harumframt varð leitað til heim­ild­arfólk úti um landið. Eisini veitti Jóhan Hendrik W. Poul­sen ráð, tá ið ivamál tóku seg upp. – Nøkur heiti eru sett afturat til hetta minna upp­slagið. Um­framt at spyrja heim­ild­ar­fólk hev­ur An­finn­ur Johansen, mál­frøð­ing­ur, verið tikin við upp á ráð. Uppslagið byggir sostatt á hald­gott støði og er góðkent und­ir­vís­ing­ar­tilfar hjá skúl­ um, frí­tíð­ar­skúlum og barn­a­ gørð­um.Stigtakari er Marjun A. Sim­on­sen, málfrøðingur, ið hev­ur virkið Orðafragd. Tekn­ að tær sera góðu og neyvu myndirnar hevur roynda listakvinnan, Astrid Andr­e­ asen. Stuðlað útgávuni hevur Ment­a­málaráðið.Uppslagið er í A3-stødd. Før­oya­prent hevur sett upp og prentað. – Uppslagið er ein góð jólagáva. Ein fyri­mun­ur er eisini, at uppslagið ikki vigar nógv og tí er lætt at senda við posti. Kostnaðurin er kr. 100 Nú kunnu øll læra heitini á mannakroppinum Aftur í ár verður skipað fyri jóla­ kon­sert­ini »Bach í kert­u­ljósi« í kirkjuni í Kirkj­u­ bø 12. desember klokkan 19:30 Í desember á hvørjum ári er til­tak í St. Martin In the Fi­ elds kirkjuni í London, sum er kon­sert, nevnd Bach in Candle Light, og á sama hátt verður gjørt í Kirkjubø, nú triðja árið á rað. Konsertin fer fram á tann hátt, at fólk sita í tøgn í ein tíma og njóta Bach. Tá kon­sert­in er liðug, syngja øll sam­an »Gelðilig Jól«. Tað verður Meinhard Bjarta­líð, prestur, sum er ein av fremstu Bach-ser­frøð­ing­ um í Føroyum, sum bæði byrj­ ar og endar kvøldið í kirkj­uni. Og í kirkjuni verður ljós­ið ikki tendrað, har vera bara kertuljós tendrað. Tað er Jón Festirsgtein, sum skipar fyri. Sjálvur spæl­ ir hann bratsj, maestro. Sopr­ an­ur verur Cinthia Par­ada, operasangarinna úr Kili, sum býr á Strondum. Sámal Pet­ ersen, violin. Ragnar Andr­e­ asen, violin. Tóri R Jac­obsen, Cello. Dávur Birg­ir­s­son, Guitar. Aftan á konsertina verður sum vant ein hugnaløta í Stokka­stovuni. Stuðlað til­ tak­i­num hava Føroya Stifts­ stjórn, Tórshavnar Býráð og Før­oya Bjór. Alt tiltakið er ó­keypis, og rúm er fyri um­leið 120 fólkum í kirkjuni. Bach í kertu í Kirkjubø Marjun og Astrid avmyndaðar við uppslagnum í Müllers pakk­ húsi. Uppslagið hevur A3-stødd og sýnir gentu og drong, og harumframt eru ávísir kropspartar teknaðir neyvari (mynd: Lív Arge Simonsen)