hósdagur 20. august 2020síða 7

FRÍGGJADAGUR 20. AUGUST 2020 SOSIALURIN 62 7 Føroyar býttar sundur í politiskar tvíningar Seinasta veljarakanningin staðfestir enn einaferð, at Føroyar eru býttar í tveir politiskar partar ÁRNI GREGERSEN G REINING: Tað hevur verið at sæð í fleiri veljarakanningum og í seinastu valunum, at Føroyar eru býttar politiskt í tveir partar. Í summum kanningum hevur annar parturin 17 tinglimir og í øðrum kanningum er tað so hin parturin, sum hevur ein tingmann meira. Næstseinast løgtingsval var, skipaðu vinstraflokkarnir Javnaðarflokkurin og Tjóð­veldisflokkurin samgongu saman við Framsókn, men eftir seinasta val broytt­ist støðan til, at høgraflokkarnir Fólkaflokkurin og Sambandsflokkurin gjørdu samgongu saman við Miðflokkinum. Nýggjast veljarakanningin, sum spyr. fo gjørdi fyrr í hesum mánaðinum vísir, at hevði val verið nú, so hevði fyrrverandi sam­ gongan aftur fingið meirluta í Løgtinginum, Havast skal tó í huga, at óvissan í eini slíkari kanning er millum trý og fýra pro­ sent. Vi øðrum orðum, so eru Føroyar í tveim­ um pørtum politiskt, verður hugt at sein­ astu veljarakanningini. Javnaðarflokkurin og Fólkaflokkurin Veljarakanningin vísir, at hevði val verið nú, so hevði Javnaðarflokkurin verið størstur, meðan Fólkaflokkurin er beint í hølunum. Í politiska mynstrinum í Føroyum er Javn­aðaflokkurin vinstrahallur og sam­ ríkis­flokkur, meðan Fólkaflokkurin er borg­ar­ligur og sjálvstýrisflokkur. Aksel V. Johannesen, formaður í Javn­ aðarflokkinum, hevur ferð eftir ferð sagt, at Javnaðarflokkurin fer ikki í samgongu við Fólkaflokkin. Við øðrum orðum er ein sam­gonga, har báðir hesir partarnir eru við, ikki ein møguleiki. Í politikki vísir tað seg ofta, at tá ið flokk­ ar velja hvør sína síðu, so gerst ein polar­is­ ering, sum dregur veljararnar til sín. Tað er ein av forkláringunum uppá, hví heswir báðir klára seg so væl. Fólka­flokk­ urin er samgonguflokkur, meðan Javn­ aðarflokkurin situr í andstøðu. Í samgongu vísir tað seg ofta, at Fólka­ flokkujrin fær sín vilja. Í hesi sam­gong­uni hevur flokkurin fingið broytt fiski­vinnu­ pol­itikkin, meðan høv­uðs­val­lyftið hjá Sam­bandinum, við­gerð­ar­trygdin, enn ikki er gjøgn­umførd. Javnaðarflokkurin hevur duga at reka andstøðupolitikk. Ein stórur partur av tí er at duga bara at vera ímóti fyri at vera ímóti, men taka undir við tí, sum flokkurin heldur er skilagott, hóast samgongan kemur við uppskotinum. Sambandið og Tjóðveldið Hinir báðir mótpolarnir hava verið á hvør sín­um veingi, síðani Tjóðveldi var sett á stovn. Sambandsflokkurin er samríkisflokkurin burtur av og er liberalur, meðan Tjóðveldi er loysingaflokkur og á vinstraveinginum. Onkuntíð verður sagt, at hesir báðir flokk­arnir eru livibreyð, hvør hjá øðrum. Ofta er tað so, at tá ið spurningar um sam­ band/loysing taka seg upp, so veksur velj­ araundirtøkan hjá hesum báðum flokk­un­ um. Sambandsflokkurin hevur størstu aft­ur­ gongdina. Flokkurin er løgmans­flokkurin og kanska er tað tí, at veljarin heldur, at tá ið Sam­bandsflokkurin og Fólkaflokkurin eru sam­an, so er Fólkaflokkurin tann sterkari og fær gjøgnumført meira av sínum pol­it­ ikki enn Sambandsflokkurin Tjóðveldi er í andstøðu. Í fleiri førum hev­ur flokkurin lagt uppskot fram um yvir­tøkur. Mál, sum veljarin kanska heldur flokk­urin átti at hava yvirtikið, tá ið hann fyri einum ári síðani sat í samgongu. Av andstøðuflokkunum gongur Fram­ sókn fram.Hetta hóast formaðurin og stovn­arin Poul Michelsen ikki longur er virk­in í Løgtinginum. Ein ábending um, at Fram­sókn er eitt politiskt projekt, sum er annað ennn fyrrverandi formaðurin. Sjálvstýri er í andstøðu, men fær lítla undirtøku. Tað er ikki óvanligt, at flokk­ur­ in ikki vinnur upp um tinggáttina í velj­ara­ kanningunum, men kortini kemur inn tá ið val er. Hvussu verður til komandi val er ilt at meta um, tí viðurskiftini rundan um flokkin eru munandi broytt og at ein fyrrverandi Javnaðartingmaður nú er einasti tinglimur hjá flokkinum. Seinasti samgonguflokkurin, sum eisini er ein av minnu flokkunum, Miðflokkurin. Gongur eitt vet aftur. Miðflokkurin umsitur stór mál í landsstýrinum – og hóast afturgongd, so varðveitir hann tingsessirnar. Javnvág Veljarakanningin hjá spyr.fo bendir enn einaferð á, at Føroyar eru politiskt tvíbýttar. Talan er um blokkpolitikk hesi seinastu árini. Tað kann gera, at veljarin lættari kann velja síðu, men hinvegin kann hetta hava stórar samfelagsligar broytingar við sær, tá ið skiftini henda. Vit sóu tað, tá ið seinasta samgonan tók við. Vit fingu ein nýggjan fiski­vinnu­pol­ itikk, men hann var longu broyttur aftur, stutt eftir at núverandi samgonga tók við í september í fjør. Val verður aftur í Føroyum í seinasta lagi í 2023. Bárður á Steig Nielsen er formaður í Sambandsflokkinum Aksel V. Johannesen er formaður í Javnaðarflokkinum. Høgni Hoydal er formaður í Tjóðveldi Jørgen Niclassen er formaður í Fólkaflokkinum