hósdagur 29. oktober 2020síða 31

FRÍGGJADAGUR 30. OKTOBER 2020 SOSIALURIN 76 31 Leiðarin í varðhaldinum vísir í hesum sambandi eisini á, at heilsustøðan hjá teimum flestu, ið sita í varðhaldinum, er ikki eins góð sum hjá føroyingum flest, og tí kann skjótt vera brúk fyri læknahjálp. Men hana høvdu vit ikki møgu­leika fyri at fáa tá, og var ófriður, so hevði løgreglan heldur ikki havt møguleika fyri at koma niðan. So tá er tað ikki for­svarligt, sigur Heðin Askham. Trupult hjá avvarandi Teir, sum sita í Mjørkadali, hava møguleika fyri at fáa vitj­ an tvær ferðir um vikuna. Eina vitjan mitt í viku og eina í viku­ skiftinum. Tað er ikki altíð líka lætt hjá teimum at koma á vitjan. Nógvir av teimum, sum sita her, hava eitt bakland, sum kanska ikki er so væl fyri, og tí hava tey til døm­is ikki bil. So tey kunnu ikki koyra niðan, og her er heldur eing­ in bussleið. So tað má vera við hýruvogni, og tað kostar nógvar pengar. Vit hava eisini til dømis eisini upplivað, at ein eldri kona um tey áttati, sum hevði ein son sitandi her, valdi at ganga oman aftur, tí hon hevði ikki ráð til hýruvogn báðar vegir, greiðir Elkin Klettheyggj frá. Vilja veita fleiri tilboð Hjá Kriminalforsorgini høvdu tey ynskt at kunna veita fleiri til­boð til fangarnar, tí um­støð­ur­ nar í Mjørkadali eru ikki til tað. Her eru nøkur tilboð. Teir kunnu gera onkrar arbeiðs­ upp­gávur, so sum at rippa húk­ ar, mála ella arbeiða í ein­um træverkstað. Og so hava vit eitt lítið sindur av skúla­gongd, um­ framt bókasavn, venj­ing­ar­høli og annað. Men vit kundu hugsað okkum fleiri tilboð, sigur Heðin Askham. Hann sigur, at tað tí er ynskiligt við einum nýggjum fongsli, sum er rúmligari og hevur fleiri tilboð til fangarnar. Føroyingar vilja sita í Føroyum Sum støðan er í løtuni, fara flestu fangar, sum skal sita dóm í meiri enn eitt ár, til Dan­ markar at sita dómin, men hjá Kriminalforsorgini ynskja tey, at man kann hava rúm fyri teimum í Føroyum við einum nýggjum fongsli. Teir allarflestu føroyingar, ið sita niðri, vilja nógv heldur sleppa at sita í Føroyum. Tað er ein tryggleiki fyri teir at sita í Føroyum, og so hava teir eisini lættari við at fáa vitjan av sínum nærmastu, sigur Elkin Klett­ heyggj. Hon hevur sjálv eisini arbeitt innan øki í Danmark í nógv ár, og hon sær ein greiðan mun á viður­skiftunum í Føroyum og í Dan­mark. Í Danmark hevur tú nógv fleiri møguleikar við tilboðum til fang­arnar, og tú hevur bæði opin fongsul og fongsul, har eftirlitið er sera strangt og alt er væl og virðiliga stongt. Her í Føroyum hava vit bara hetta eina tilboði, sum vit mugu skrúva saman, so tað nøktar tørvin hjá øllum sum frægast. Men í Føroyum er hinvegin eitt heilt annað sam­band millum starvsfólk og fangar, enn tað er í Danmark, og tað er bæði stuttligt og hugaligt at síggja, hvussu gott sambandið er teirra millum. Hevur man sitið niðri áður og kemur her at sita, so er tað ein stór broyting, tí um­ hvørvið í fongslinum her er eitt heilt annað, sigur hon. Her leggur Heðin Askham afturat, at tað gleðiliga er hent, at man hevur fingið tilgongd av fleiri yngri og nýggjum før­ oyskum fangavørðum. Vit hava øgiliga góð starvs­fólk, og tað jaliga, sum er hent, er at vit hava havt nokk so nógva tilgongd av ungum og sera væl egnaðum fangavørðum seinastu árini. Her er lutvíst farið eitt ættarliðsskifti fram millum fangavørðarnar, greiðir hann frá. Merkja vælvild frá politisku skipanini Tað er einki at ivast í, at í Kriminalforsorgini, sum jú er ein donsk skipan, eru Føroyar bert ein lítil brikkur, og tí fylla vit kanska ikki so nógv í huga­ heiminum hjá teimum, sum ráða fyri borgum á hesum øki. Júst tí hevur tað stóran týdning, at politiska skipanin í Føroyum brúkar orku uppá at varpa ljós á fongsulsumstøðurnar í Før­oyum. Tann føroyski politiski myndug­leikin kann vera gull verdur, um hann leggur trýst á. Vit merkja eisini vælvild og áhuga frá politisku skipanini í Føroyum, og eitt einmælt løg­ ting hevur samtykt at betra um umstøðurnar hjá fangum í Føroyum, siga tey bæði Elkin Klett­heyggj og Heðin Askham. Tey vísa í hesum sambandi eisini á, at løgmaður hevur bjóðað danska løgmálaráðharranum til Føroya á vitjan. Vitjanin hevur verið seinkað vegna korona, men vit vænta, at hann kemur skjótt, og tá kann hann síggja umstøðurnar her, og so mugu vit leggja trýst á úr Før­oyum, sigur Heðin Askham. TERJI@SOSIALURIN.FO Tað er ikki nøkur varandi loysn at hava arresthús í Mjørkadali. Umstøðurnar eru ikki nøktandi fyri hvørki starvsfólk ella fangar, og tí má eitt nýtt fongsul byggjast, siga Elkin Klettheyggj og Heðin Askham Mynd: Álvur Haraldsen Teir allarflestu føroyingar, ið sita niðri, vilja nógv heldur sleppa at sita í Føroyum. Tað er ein tryggleiki fyri teir at sita í Føroyum, og so hava teir eisini lættari við at fáa vitjan av sínum nærmastu, sigur Elkin Klettheyggj Tað hevur verið ein avbjóðing at húsast her uppi, men vit hava so roynt at funnið loysnir fyri at gera tað so brúkiligt sum gjørligt, sigur Heðin Askham, dagligur leiðari í varðhaldinum. Mynd: Álvur Haraldsen