mikudagur 23. juni 1999síða 7

6 tíðindablaðið SS nr NR. 116 - 23. JUNI 1999 Skjótari hjálp til krabbameinssjúklingar Tekur danski heilsumálaráðharrin tilmælið frá eini serfrødinganevnd til eftirtektar, verður góð hálv milliard krónur brúkt til nýggja krabbameinsútgerð. Hetta merkir ein skjótari og betri hjálp til danskar og fóroyskar krabbameinssjúklingar TURIÐ KJøLBRO Orsøkin til støðugt vaksandi deyðstíttleikan orsakað av krabbameini, er ikki, at fólk fara ov seint til lækna, men at tey verða noydd at bíða so leingi eftir at sleppa í viðgerð. Hetta segði før- oyski læknin, Jan Dalberg, ið hevur granskað krabba- meinstilburðir í Føroyum, í blaðnum í farnu viku. Danska sjúkrahúsverkið hevur seinastu nógvu árini hvorki havt orku ella um- Norðurlond fáa nýggjan hug- skotsbanka Vismannanevnd er sett at greina framtíðar avbjóðingar, Norðurlond eru í felag um Tur KJøLBRO Stjórnirnar í ymsu Nord- urlondunum vilja hava eitt boð uppá felags av- bjóðingarnar, sum Norð- urlond standa yvir fyri, nú ártúsundskiftið nærkast. Tí hava samstarvsráðharr- arnir í Norðurlondum á fundi í Reykjavík 15. juni heitt á Norðurlendska Ráðharraráðið um at seta niður eina vísmanna- nevnd, sum skal lýsa ein ella fleiri tættir, ið við- víkja norðurlendsku sam- feløgini í byrjanini av nýggja ártúsundskifti- num. Tað verður Jón Sigurds- son, stjóri í Íslandi. ið verður formaður í nevnd- imi. Hinir limirnir eru Britta Lejon, ríkisráð- skrivari úr Sveríki, Ole Norrback, sendiráðharri úr Finnlandi, Tove Bull, rektari úr Noregi, Lykke Friis, Ph.D. úr Danmark, Marianne Jensen, lands- tingslimur år Grønlandi, Jéannes Dalsgaard, deild- arstjóri i Mentamálastýr- inum í Føroyum, og And- ers Ingves, samskipari av Alandi. Vismannanevndin skal verða liðug við álitið 1. september næsta ár. Nið- urstóðurnar, ið vísmenni- nir koma fram til, verða settar á dagsskránna, tá ið Norðurlandaráðið kemur saman til fundar á heysti næsta ár. støður til at veita krabba- meinssjúklingum nóg góða og skjóta viðgerð. Men stendur tað til eina serfrødinganevnd undir danska heilsumálastýrinum, er ein góður bati á veg, skrivar danska blaðið Akt- uelt síðsta vikuskiftið. Nevndin mælir nevniliga til, at meiri enn 600 milliónir krónur verða brúktar til stríðið ímóti hesi herviligu sjúkuni komandi fimm ári- ni. I Danmark eru seks krabbameinsdeplar, og fylg- ir Carsten Koch, heilsumål- aráðharri, tilmælinum frå serfróðingunum, = kunnu hesir deplarnir veita 72.000 fleiri stráluviðgerðir um ár- ið, ella við øðrum orðum kunnu 2600 fleiri sjúklingar fáa stráluviðgerð enn í dag. Tað verða serliga kvinnur við krabbameini í bróstu- num og sjúklingar við ávís- um slagi av lungnakrabba, sum fáa gagn av hest íløg- uni. Kostnaðarmikið Verður tilráðingin tíkin til eftirtektar, fer hon umframt at verða ein skjótari hjálp til krabbameinssjúklingar, eisini at vera ein rokning til skattgjaldararnar á góða hálva milliard krónur. Bert íløgur í 14 nýggj tól kosta 392 milliónir krónur. Har- umframt skulu allar tær ver- andi 23 strálukanónirnar endurnýggjast, og tað kostar 227 milliónir krónur. Um- framt hesar 619 milliónirnar bara til útgerð, kemur rakst- urin. Mett verður, at hann kostar 83 milliónir krónur um árið, tá ið allar kanónir- nar eru í nýtslu. Serfrødingarnir vísa á, at tað ber til at gagnnýta tær verandi maskinurnar betur. Um tær verða brúktar long- ur um dagin í mun til í dag, verður tørvurin á nýggjum tólum minni. Hinvegin økj- ast rakstrarútreiðslurnar í flutningi av sjúklingum um kvøldið og somuleiðis løn til starvsfólk. Serfrødinganevndin mæl- ir somuleidis Carsten Koch til at brynja krabbameins- deplarnar hver sær betur út, og ikki gera iløgur í nýggjar. Grundgevingin fyri ikki at gera fleiri deplar er, at tað er stórur tørvur á kønum starvsfólki, sum dugir at handfara maskinurnar. Nevndin mælir eisini til at útbúgva fleiri krabbameins- læknar, serútbúnar sjúkra- systrar, radiografar, strálu- alisfrødingar og teknikk- arar. Komandi árini verður tørvur á umleið 40-50 nýggjum krabbameins- læknum umframt teir, sum eru undir útbúgving í løtuni. Alitið frá serfrødinga- neyndini um fleiri millióna íløguna í nýggja krabba- meinsútgerð verður fyrst al- mannakunngjørt í dag. Føroyar iblåstur fyri eyga og sinn Frá í morgin verð- ur høvi at síggja verk eftir Ingrid Møller í Smiðjuni í Lítluvík TURIÐ KJØLBRO Seinnapartin í morgin letur framsýning upp í Smiðjuni í Lítluvík upp við verkum eftir Ingrid Møller. Ingrid Møller er donsk og fødd í 1959. Hon er útbúgvin tekn- ari og grafikari á Skolen for Brugskunst í Keypmanna- havn. Umframt hevur hon gingið á Arhus Kunstaka- demi og Den Grafiske Skole í Arhus. Ingrid Møller hevur fleiri ferðir vitjað í Føroyum og seinast búði hon í eitt ár í Havn, har hon arbeiddi sum grafikari. Hon hevur sýnt list fram í Smiðjuni fyrr, somuleiðis í Føroyahusi- num í Keypmannahavn, og í Det Islandske Hus, um- framt í fleiri listafeløgum. Um seg sjálva sigur Ingr- id Møller: - Tað hevur leingi verið ein dreymur hjá mær at síggja vøkru oyggjarnar aft- ur, høgt ímóti norðri. Eitt stað eg ofta komi aftur til í huganum, og nú er dreym- Framsýningin hjá Ingrid Møller verður opin til 29. juni urin vorðin veruleiki. Fýra vikur á hesum vindblástu oyggjunum. Luftin, ljósið. havið og fjallið. Ein náttúra sum bergtekur og gevur í- blástur fyri eyga og sinn. Sterk inntrykk eg royni at vísa í nínum myndum. - Eg gleði meg at vitja kend stoð aftur og at síggja gamlar vinir aftur. Eg havi eina serliga tøkk til Guðrið Poulsen, sum hevur lænt mær sítt verkstað, so tað hevur verið mær møguligt at arbeiða. A framsýningini, sum eit- ur „Et gensyn", verður høvi at síggja, hvat er komið burtur úr vitjanini í Før- oyum hesa ferð. Framsýn- ingin fatar um akrylmáln- ingar, myndir úr silki, olju- kritsmyndir og vatnlits- myndir. Myndirnar eru lut- vist gjørdar í Føroyum og á verkstaði Ingridar í Dan- mark. Framsýningin verður op- in til 29. juni.