leygardagur 2. oktober 1999síða 10

10 tíðindablaðið Nr. 187 - 2. oktober 1999 Viðmerking: Sátt og semja, meðan ákærurnar okkum lemja í Øsing í fólkinum Eg spurdi einaferð eldri mann, hvussu stødan var i hansara bygd undan fólka- atkvødun: 14. sept. 1946. Hann svaraði, at tað av gjørt var ein tíð, hann seint fór at gloyma og sanniliga ikki ynskti at uppliva aftur. Fyri tað fyrsta, so var hond ikki tíkin í nakað, eingin fór til arbeiðis, eingin fór til út- róðurs ella til annað arbeiði. A hvørjum húsahorni stóðu menn og umrøddu hesa góðu folkaatkvødu, verða skuldi. Men tað mest 6- hugnaliga, segði hann, var, at menn, sum frá barnsbeini høvdu verið vinmenn nú knappliga gjørdist arvafígg- indar. Politikkurin og teirra støda til loysingina skilti teir at fyri lívið. Eitt annað, sami maður hevði bitið merkið i, var, at menn, sum annars vóru hampamenn, knapp- liga skiftu ham og gjørdist sum vargar. Hóast vit enn ikki hava tikið nøkur nevnuverd pol- tisk stig mótvegis einari loysing ella fullveldi, ella hvat teir velja at kalla barn- ið, so síggja vit longu eina atferð, sum minnir ikki heilt einki um tað, sum heimild- armaður mín greiddi frá. Hetta er sum beint áðrenn kórið fer at syngja. Kórleið- arin skal finna rætta tónan og geva kórinum hann. Tónin er sligin ann. Men hóast kórið enn bíðar eftir kórleiðaranum, so hoyra vit nakrar djúpar og dekkar bassrøddir. Ein av Sandi og flein år Havn Landasvikjarar, quis- lingar og blóðpengar Tj6dveldisflokkurin hevur seinastu tíðina rættiliga vist Føroya fólki á hverjum stødi, vit skulu rokna vid, at ordaskiftid hereftir skal verða. ”Landasvikjarar”, "qusilingar" og javnaðar- menn og "blóðpengar" hetta er nakað av tí orðavali, sum Tjóðveldisflokkurin hevur lagt til brots við, nú nakrar fáar dagar fyri aðalorða- skiftið. Eg havi neyvan nakrantíð lisið greinar, sum hevur ver- ið so gjøgnumsurgadar av hatri, sum tær, sum ting- menn hjá Tjóðveldisflokki- num hava skrivað seinastu dagarnar. Eitt er, at vit ting- menn verða ákærdir fyri bæði líkt og ólíkt, tí vit kunnu hóast alt royna at verja okkum, men verri er, at politikkarar, sum eru farnir frá hesum heimi fyri meira enn 30 árum síðani, kanska áðrenn greinskriv- arin var føddur, verða lagdir undir tær mest alvorssomu ákærur, hugsast kunnu. Tað kann eg siga tær, Páll á Reynatúgvu, at tað er sera ivasamt, um tú hevði verið verdur at bundið tveingjur- nar hjá honum, sum tú nú ikki vil lata hvíla í friði undir grónum flagi. Hann kom forrestin eisini úr Sandoynni. Men gamalt er at siga, at munur er á monn- um. Eru tit tingmenn úr Tjóð- veldisflokkinum greiðir yvir, hvussu tungar ákærur um landasvik eru? Eru tit greiðir yvir, at eitt samfelag, har aðrar hugsanir enn hjá teimum ráðandi ikki verða góðtiknar, er eitt vandamik- ið samfelag? Kenna tit samfeløg aftur, har oll tey, sum ikki vóru samd við teimum ráðandi, vórðu skírd fyri svíkjarar og skaðilig? Annars hevði tað einasta rætta verið, at Javnaðar- flokkurin stevndi tykkum fyri ærumeiding, men tad er fyri tað fyrsta at tilleggja tykkum ov nógvan týdning, og harnæst hava vit stórar politiskar uppgåvur, vit skulu bæði brúka tíð og kreftir uppá. Vit leggja teimum orðini í munnin Javnaðarflokkurin innflytur danskar poltikkarar fyri at forða fullveldistilgongdina, siga teir, og so leggur Javn- aðarflokkurin og kanska serliga formaðurin teimum orðini í munnin. Hann for- telur teimum, hvat teir skulu siga. Eg havi verið á lands- fundi hjá Javnaðarflokki- num seinastu 20 árini. Tað hevur aloftast verið soleiðis, at gestir frá hinum norður- lensku javnaðarflokkunum hava verið við. Javnaðar- hugsjónin er ikki ein dunn- uhyljahugsjón. Hon livir á altjóðastøði, og ti er tað fyri okkum púra náttúrligt eisini at samskifta við aðrar um okkara og teirra hugsjónir. Hetta hevur verið ein fastur táttur á okkara landsfund- um. Av gestum úr Danmark seinastu árini kann eg nevna Poul Nyrup Rasmussen, Svend Auken, Ole Stavad (hevur verið fleiri ferðir), Sonja Mikkelsen og Hans Jørgen Jensen. Men vit hava eisini av og á havt gestir úr Svøriki, Noregi og úr Is- landi. Fyri okkum er hetta púra náttúrligt. Men fyri paranoidar tjóðveldismenn við skýklappum er her bein- avegin talan um trojanskar hestar. Sambandsflokkurin hev- ur eisini altid gestir ur Vinstra, tå teir halda lands- fund, og hvat skeivt er i ti? Vit ætla okkum at halda fram vid hesum uttan mun til, hvat dunnuhyljapolitikk- urin hjá Tjóveldisflokkinum annars sigur. Og meina tit veruliga, at danskir politikkarar, sum hava vunnið sær ráðharra- sess ella framstandandi leiklut í flokkinum, lata sær siga, hvat teir skulu siga? Hvussu leingi yvirlivir tú, um tú bert tekur uppaftur tað, sum aðrir siga. Tað kunnu tit kanska best greiða frá. Hví ræðast sannleikan? Er tað at skaða fullveldi- verkætlanina, at nøkur facts koma á borðið. Høgni Hoy- dal vildi vera við á fundi á Læraraskúlanum, at hetta var at leggja seg út í før- oyskan politikk. Vit aðrir og eisini buskaparfrødingar skuldu ikki siga tingini við teirra rætta navni, tí tað vildi eisini skaða møguleikarnar. Tað er eins og vit skulu lata fólkið liva í eini trúgv. Vit skulu fyrigikla teimum eitt "Shangrila". Tað er ein ótrúligur veik- leiki at renna undan sann- leikanum. Eg havi stóra virðing fyri teimum tjóðveldismonnum, sum vilja hava loysing og samstundis gjalda tann neyðuga prísin. Tað er ein erlig søk. Men eg kann ikki foreina meg við teir, sum vilja hava loysing og sam- stundis royna at billa ollum øðrum inn, at tað ongan prís hevur. Skiftistíðin Hví skulu danskir politikk- arar ikki úttala seg um skift- istíðina? Hon er væl saktans minst líka viðkomandi fyri teir sum fyri okkum. Teir koma jú at gjalda blokkin í skiftistíðini. Tí dugi eg ikki at síggja nakað forgjørt i, at teir hava eina meining um hetta. Og hana duga teir at hava, uttan at eg skal siga teimum tað. Hvat skuldi annars mítt motiv verið fyri, at skiftis- tíðin gjørdist so stutt sum gjørligt? Og er tað ikki at tilleggja mær evnir, sum eg ikki havi? Skuldi eg møguliga havt ávirkan á danskar javnað- armenn (kanska sum takk fyri valið av Bithe Weiss í fjør), hví skuldi eg so eisini havt ávirkan á aðrar danskar politikkarar. Stavad er sann- iliga ikki tann einasti, sum hevur givið til kennar, at talan ikki verður um eina skiftistíð upp á 15 til 20 ár. Tað hava aðrir eisini nevnt m. a. Poul Nyrup Rasmus- sen (S), Anders Fog Ras- mussen (V), Poul Nødgård (DF), Peter Skårup (DF), Margrethe Auken (SF), Henning Grove (KF). Landsstyrismadurin — i sjålvstyrismålum hevur nú lagt taktikkin um. Nú sigur hann, at hann ætlar ikki at loysa, og tað hevur hann ongantíð ætlað. Í einari samrødu við Sosialurin ljóðar hann næstan sum um, at hann ætlar at søkja lima- skap í Sambandsflokkinum. So nú hevur hann rættiliga ørkymlad veljaran. Vanliga hevur annars verið at hoyrt, at eingin veit, hvat Javnað- arflokkurin vil, men nú má sigast, at fáur veit, kanska ikki teir sjálvir, hvat tað er, sum Tjóðveldiflokkurin vil? Man tað veruliga vera semju, tit vilja hava? Men lat tað fara fyri fyrst. Annars leggur Høgni Hoy- dal nú upp til ta breiðu semjuna. Skilagott, sjálvt um hetta átti at verið gjørt fyri langari tíð síðan. Hann leggur upp til breiða semju í Uttanlandnevndini, og tað er eisini skilagott, hóast vit av ringum royndum vita, hvat tað merkir, tá loysing- amenn leggja ráð saman. Tað kostaði andstøduni for- mansskapin í nevndini á sinni. Men eg má erliga siga, at eg haldi íkki, at tingmenn Tjóðveldisfloksins og aðrir við hava lagt upp til kon- struktivt samstarv. Tit hava lagt grundarlag- ið. Tit hava sligið tónan ann. Og skuldsetingar sum ”landasvikjarar” og "quis- lingar", og at vit hava fingið ”bl6dpengar”, er ikki nakað serliga gott utgangstødi fyri hvorki aðalorðaskifti ella breiðum semjum. Keypmannahavn 1. okt. 1999 Jóannes Eidesgaard Høgni er fyrsti KT-vørdurin í ríkinum KT: A eini lítlari samkomu seinnapartin hósdagin fekk Høgni Hammer handað prøgv sum fyrsti KT-vórður i ríkinum SVEINUR TRÓNDARSON Talið og slagið av útbúgv ing g so hvort sum tok nennir samfelagið Og vidhvørt hendir tað seg k K a 10 5 H Ha € in KK SÍ et k | 1 K I hur g? i o ( ut tað ikk k; Kann sonnum sigast at hann varð fyrstur. Lært hjá Formula Xerox Lærutiðina hevur Høgni Hammer staðið hjá Formula Xerox, har Pauli Jacobsen hevur verið lærumeistari. Hetta er fyrstu ferð, at For- mula Xerox hevur havt lær- ling, og ti var dagurin ser- ligur fyri fyritøkuna eins væl og hann var fyri lærl- ingin Høgni progv sitt Hammer fekk handað á eini samkomu seinnapartin hós- dagin, har nýútnevndi stjór in Oli Hansen ynskti honum tillukku við lærubrævinum Afturvid ynskjunum og blómum fekk hann boðið Star hjá FYritókunt SIN, Byrjadi sum datamekanikari m KT-vørdur hósdagin, so var tað ikki í hesi út búgving hann byrjaði fyri tveimum og einum hálvum ári síðani Fá fór hann undir eina fimm ára útbúgving, sum verður kallað datamekanik- ara. Men sum hjá so mong- um, so helt hann at tað var í meira lagi at taka í einum, og tí setti hann seg í sam- band við Læruráðið, sum tá enn var til, fyri at fáa loyvi til at skifta til KT-vorð í- staðin Hetta var í lagi, hóast hann, sum ein av teimum fáu, fekk settar treytir frá formanninum. Hann legði unga manninum eina við, at halda fram við datamekan ikarautbugvingini tå hann var liðugur við KT-vorðin Hetta játtaði ungi mað urin, men tað var nokk ikki tí. at tað var formaðurin í Læruráðnum segði tað, nokk heldur tí at formaðurin táverandi Læruráðnum æt Jogvan Hammer, og er pápi Høgna Fer at halda fram Sum tann skilagóði ungi maðurin Høgni er, so hevur hann longu nú avgjørt, at hann fer at halda fram við útbúgvingini til datamekan- ikara, eins og hann lovaði pápa sínum. Hann skal sambært treyt- unum, sum hann gekk undir fyri at kunna flyta til KT- Høgni Hammer gjørdist hósdagin fyrsti KT-vørdurin yvirhøvur í danska kongaríkinum. Tað var Pauli Jacobsen frá Formula Xerox, sum handaði honum lærubrævi, á eini samkomu seinnapartin hósdagin vørð, bíða í eitt håvlt ár, áðrenn hann fer undir aftur útbúgvingina, og tað ætlar hann sær so at gera. Í fyrsta umfari ætlar Høgni sær at arbeiða hjá Formula Xerox, har hann nú er í fullum føstum starvi, og tað gleðir hann seg til.