mikudagur 3. november 1999síða 4

4 tíðindablaðið nýr Nr. 209 - 3. november 1999 Bispur viðhald í øllum kærunum Atta vóru kærurnar móti Hans Jacob Joensen, bispi, men Kirkjumálaráðið metir í ongum føri skuldsetingarnar vera grundaðar JOHN JOHANNESSEN Eftir drúgva viðgerð er Kirkjumálaráðið komið til eina niðurstøðu í øllum teimum átta kærunum, tað í vár fekk móti Hans Jacob Joensen, bispi Nidurstødan í øllum átta førunum er greið. Bispur hevur ikki forbrotið seg Allar kærurnar eru væl vidgjørdar áðrenn komið er fram til nakra niðurstøðu. og eisini er bispur sloppin at gera skrivligar viðmerk- ingar til hvorja einstaka kæru. Kirkjumálaráðið helt tað nevniliga vera neyðugt, at báðir partar sluppu at lýsa síni sjónarmið áðrenn nøkur stóða varð tikin. Og eftir drúgva viðgerð kann Kirkj- umálaráðið nú geva svar til hvorja einstaka kæru. Rættur próstsins Fyrsta kæran, vidgjørd verður í svarinum frá Kirkjumálaráðnum, er frå Andreasi Andreasen, fyrr- verandi sóknarpresti í Hval- ba. Hann kærir í brævi frá 15. april í år um, at Bjarni Bæk, démprøstur, førir roknskap vid virki hansara sum prestur Svarið frå Kirkjumåla- ráðnum er, at ein próstur ikki kann geva einum presti bindandi ávísingar til prest- sins boðan. Men haraftur- ímóti kann ein próstur væl geva boð um, hvussu prest- sins virki fyrisitingarliga skal fyriskipast. Kirkju- málaráðið vísir á, at ein próstur leiðir og leggur til rættis arbeiðið fyri prest- arnar í prostadøminum, og fevnir hetta eisini um fyri- skipanina av skylduni at vera tøkir. Tá Andreas Adreasen skrivaði kæruna var eingin prestur í Vági, og var An- dreas Andreasen tískil noyddur at røkja embætið í Suduroyar Sunnara presta- Allan Skaalum, sum hev- ur røkt stjórastarvið á Ar- beidsloysisskipanini síð- ani desember 1997, fer í annað starv frå 1. januar 2000. Hann hevur ti boð- að stýrinum fyri Arbeiðs- loysisskipanini frá, at hann sigur seg úr starvi við gildi frá ársenda 1999. Arbeiðsloysisskipanin fer í næstum at søkja eftir nýggjum stjóra. Allan Skaalum hevur hesi tvey árini saman við starvsfólkunum loyst mong trupul mál, sam- Allan Skaalum fer frá ALS søkir eftir nýggjum stjóra gjaldi samstundis, sum hann røkti sitt egna. Men hann kærdi, ti honum tóktist, at dómprósturin i alt ov stóran mun helt eyga við arbeiði hansara og kom við ábendingum um, at hann ikki røkti sítt starv nóg væl, hóast hann tá røkti tvey prestastørv. Men svarid ur Kirkju- málaráðnum sigur, at tað i hesari søk ikki finnur grund til at átala dómpróstin ella bispin fyri eftirlitið. Prestagarðurin ikki misrektur Í sama brævi til Kirkjumála- ráðið kærir Andreas Andre- asen um, at prestagarðurin í Hvalba er í ógvuliga ring- um standi. Tískil søkti hann um eykajáttan til at betra um prestagarðin og eisini um at fáa húsaleiguna niðursetta. Kirkjumálaráðið vísir til frásøgn frá bispi og stað- festir, at fyrisitingartarligi myndugleikin fyri víðlíka- haldi av føroysku presta- gørðunum liggur hjá Foroya Suftstjorn. Kirkjumálaráðið vísir somuleiðis á, at tað ikki heldur nakra orsøk vera til at halda, at viðlíkahaldið av prestagarðinum í Hvalba verður fyriskipað á annan hátt, enn víðlíkahaldið av øðrum prestagørdum í Før- oyum. Tískil heldur Kirkju- málaráðið onga orsøk vera fyri at gera nakað meira við hesa kæruna. Heldur ikki vil Kirkju- málaráðið blanda seg í, hvussu nógv prestar skulu gjalda í leigu, fyri at búgva í prestagarðinum í Leirum í Hvalba. Kirkjumálaráðið vísir prestinum til at søkja myndugleikarnir i bispa- døminum um at gera eina endurmeting av leiguni fyri prestagarðin. Kirkjumála- ráðið sigur í hesum sam- bandi, at um leigan eftir hesa meting verður sett nið- stundis sum starvsfólka- útreiðslurnar eru minkað- ar við 25% frá 1997 til 1998. Arbeiðsloysisskipanin er í dag ein væl virkandi og væl rikin stovnur. Styr- ið takkar fyri gott sam- starv. Vit harmast, at All- an Skaalum fer, og ynskja honum góða eydnu í nýggja starvinum. Á nýggjárinum byrjar Allan Skaalum í starvi sum stjóri hjá Repro-Z, sum er eitt virki í Havn, sum ger prentlutir ur, kann talan gerast um at broyta leiguna við aftur- virkandi megi, til tann dagin biðið varð um endurskoðan, men longur aftur eigur ikki at verða farið. Ikki brotið tagnarskylduna Í brævi dagfest 16 apríl 1999 kærdi Peter O. K. Olofson bisp fyri at hava brotið tagnarskyldu sýna, tá hann í samrødu i Sosiali- num stutt fyri hetta tosaði um gongdina, tá Olofson á sinni varð settur í starv sum prestur í Fuglafirði. Men Kirkjumálaráðið heldur ikki, at bispur í hes- um føri hevur brotið tagnar- skyldu sína. Deknaguðstænasta er ikki guðstænasta Í brævi dagfest 11. mars 1999 kærdu Andreas Andre- asen, Bergur Debes Joen- sen, Sverri Steinholm, Niels Pauli Danielsen og Hans Eiler Hammer um, at Kirkjumálaráðið í brøvum frá 23. desember 1991 og 21. apríl 1992 hevur sagt, at deknaguðstænastur eru leikmannaguðstænastur, og tí kunnu tær ikki roknast sum vanligar guðstænastur. Kirkjumálaráðið vísir aft- ur til frágreiðingar frá bispi. Tað tekur undir við sjónar- miðunum í hesum frágreið- ingum og vísir til tað, sum verður sagt um deknaguðs- tænastur í brøvum frá 23. desember 1991 og 21. apríl 1992. Eingin mismunur Í sama brævi kæra somu fimm prestar um, at bispur í sambandi við konfir- matión ger mun á Peter O. K. Olofson og øðrum prest- um í Føroyum. Talan er í hesum føri um, at eftir fyrispurning frå Olofson, hevur bispur nokt- að Olofson at konfirmera eina gentu, ið var undir kon- firmatiónsaldur. Í hesum føri verður vist til frágreiðing frá bispi, har hann greiðir frá um rætt sín til at sýta Olofson at kon- firmera ov ungar konfir- mantar. Í ollum átta kærunum verður víst til frágreiðingarnar hjá bispi. Hetta er Peter O. K. Olofson ónógdur við Bispur rætt at senda annan prest I brævi dagfest 14. april 1999 spyr Niels Pauli Dan- ielsen, um bispur sambært norsku lóg hevur óavmark- aðan rætt at senda einhvønn prest inn í prestagjaldið hjá ðrum prestum. Kirkjumálaráðið vísir til svar frá bispi og sigur, at norska lóg má tulkast sam- an við øðrum nýggjari lóg- um. Víst verður á, at í sam- bært lógini kunnu ein ella fleiri í sóknini søkja um at fáa annan prest at prædika ella halda meti, enn vanliga sóknarprestin. Treytin er tó, at sóknarpresturin gevur loyvi til tess. Men ger hann tað ikki, kunnu sóknarbern- ini kæra til bisp ella Kirkju- málaráðið, og verður tað tá teirra avgerð, ið verður galdandi. Og sum Kirkju- málaráðið skilur, hevur bispur í nevnda føri jåtta kirkjufólkunum, at annar prestur skal prædika. Lestrarbókin O.K. Í brævi 9. apríl 1999 kærdi Peter O. K. Olofson fyri aðru ferð til Kirkjumálaráð- ið um lestrarbókina >Lívið spratt av kærleiks rót<. Hann kærdi fyrstu ferð um hesa bók 14. mars 1996. Olofson kærdi um, at bispur eftir umbøn frá kirk- juráðnum í Elduvík, hevur givið loyvi til at nýta hesa lestrarbók) í Elduvíkar kirk- ju. Olfson heldur hesa bók stríða ímóti grundarlagi fólkakirkjurnar. Tiltakið at fáa allar føroy- ingar at skriva dagbók er ein roynd at skriva fjøl- broytta søgu. At savna keldur til okkara eftirkom- arar at nýta um 100 ár, keldur sum vísa gerandis- lív og gerandistankar. Iblåsturin til tiltakið er úr hinum norðanlondum. Tá ið dagbókardagur varð hildin í Sveríki í 1991 komu meiri enn 10.000 dagbøkur inn, og í Dagbókardagurin Danmark har tey skrivaðu 2. september í 1992 komu 50.000 dagbøkur inn, tað vil siga, at meiri enn ein av hundrað fólkum skriv- aði. Um vit í Føroyum skulu seta met, skulu vit hava einar 500 dagbøkur inn. Hetta halda vit vera møgu- ligt, tí at øll í Føroyum og føroyingar uttanlands hava frætt um tiltakid. Faldari er farin í hvert hús, og Myndaviðgerð: Álvurt Haraldsen Kirkjumálaráðið sigur í svarinum, at tað ikki er lutur Petur O. K. Olofsons at av- gera, hvørjar bøkur kunnu nýtast til deknaguðstænast- ur. Tað er nevniliga kirkju- ráðið, ið hevur heimild, tá tað snýr seg um deknaguðs- tænastur. Bispur fullan rætt Seinasta kæran í rødini er frá Elsu Jacobsen, trúboð- ara, og øðrum. Tey kæra um, at bispur tekur Olofson av ræði í Fuglafjarðar Prestagjaldi, og biða tey Kirkjumálaráðið um at trað- ka til og broyta hesi viður- skifti. Men Kirkjumálaráðið vísir til norsku lóg, og held- ur tað ikki vera neyðugt at gera nakað við málið. plakatir eru settar upp. Samarbeiðið við dag- blødini og útvarp Føroya hevur verið stak gott: um- røda og stórar lýsingar hava verið at sæd í blød- unum, og útvarpið hevur havt evnid á skránni í fleiri morgunsendingum. Fornminnissavnið upp- lýsir, at higartil eru komnar yvir 400 dagbøkur inn, men freistin er ikki út fyrr enn 1. november, so um tú ikki hevur skrivað enn ella hevur ikki skrivað heilt lið- ugt, so er bert at taka penn- ing, blýantin ella músina og vera við at seta metið. Um tú ert burturi í øðrum londum ella umborð á skipi og hevur posttrupul- leikar ella teldutrupulleik- ar, so er bert at senda kort- ini, tí eisini dagbøkur, sum koma í seinna lagi sleppa upp í part.