leygardagur 20. november 1999síða 2

Ábyr gdarblaðstjóri: Marknaðardeild: Jan Møller Jonhard Hammer | bjørt S. H Blaðstjóri: | Dagbjort:S- Hanson Eirikur Lindenskov | Blaðfólk: Aki Bertholdsen, John Johannessen Sveinur Tróndarson Eyðun Klakkstein | Hegni Mohr Niclas Johannesen Yngd: Jákup Mørk | Dagfinn Olsen | Samhaldsfesti ella ikki Oddagrein Spell, at vit ikki hava fingið eitt veruligt orða- skifti um, hvussu vit fáa ta bestu eftirlonar- skipanina, umframt fólkapensjónina. Sum nú er, verður lagt eftir hvorjum oðrum, og neyv- an fer nakað konstruktivt at spyrjast burtur úr tí. Men sjálvandi, kjak er áhugavert. Grundleggjandi hava Tjóðveldisflokkurin og Javnaðarflokkurin verið samdir um, at vit skuldu hava eina samhaldsfasta eftirlon. Hesir flokkar samtyktu lógina um samhalds- fasta beiðsmarknaðar-eftirlonargrunnin, jsfast sta, saman við Sjálvstýrisflokki- um Gn innurin skuldi vaksa seg so stóran, t honum gjørdist nógv størri enn art amnaia FS: t útgjaldið í tann fólkapensjónin. Men Samhaldsfasti fekk ikki ta viðferð, sum lógin legði upp til. Inn- gjaldið varð ikki hækkað og arbeiðsgevara- parturin kom ikki uppí. Av somu orsøkum var útgjaldið heldur ikki sett í verk, tá tað skuldi Samhaldsfasti varð stovnaður, tí flokkar å- sannaðu, at fólkapensjónin var ov lítil, og at samfelagið fór ikki at hava orku til hana við alsamt fleiri pensjónistum. Endamálið við Samhaldsfasta var og er, at oll arbeiðandi gjalda ávísan prosentpart í grunnin, men oll fáa sama útgjald. V.0.0. byggir hann á soli- dariska, samhaldsfasta, prinsippið. Fólka- flokkurin hevur sjálvandi verið ímóti Samhaldsfasta, tí hann byggir á solidaritet - grundsjónarmiðið hjá arbeiðararorsluni. Fyri nekrum árum síðani kom Fólkaflokkurin tí við einum mótuppskotið um Fólkatrygging. Tankin byggir á tankan, at tryggingin er per- sónlig. Hevur tú goldið nógv inn, fært tú nógv út. V.0.0. einki samhaldsfesti. Tá landsstýriskvinnan í almannamálum svar- aði einum fyrispurningi á tingi í vár, varð sagt, at eftirlonarætlan landsstyrisins bygdi á eina tvungna persónliga trygging. Og lógv- abrestur hoyrdist frá ávísum floksformann á hograveingi. Seinri komu so sjóforkláringar frá Tjóðveldisflokkinum um, at Fólkapensjón- in skuldi vera samhaldsfasti tátturin, og aftur- at tí skuldi koma ein tvungin, persónlig ar- beiðsmarknaðareftirlon. Hetta er ikki í samsvar við tað samhalds- fasta prinsippið, sum lá til grund fyri Sam- haldsfasta. At koyra stovnsfæið í honum í ein fólkapensjónsgrunn, og skipa eina nýggja tvungna eftirlonargrunnin er at fara yvir um ánna eftir vatni. Um vit hækkaðu inngjaldið munandi og fingu arbeiðagevarar uppí, so gjørdist Samhaldsfasti so sterkur og rindaði so mikið nógv, at vit sluppu undan teimum nógvu persónligu eftirlonartryggingunum, sum fólk og fakfelog tekna seg fyri ídag. Rætt hevur ein tjóðveldistingmaður í, at hetta skapar ójavna, men ójavnin verður ikki minni við tí tvungnu, persónligu eftirlonini, sum landsstýriskvinnan í almannamálum ætlar at leggja uppskot fram um í næstum. Ætlanin er bara eitt domi um, hvussu nógv vald Fólkaflokkurin hevur á Tjóðveldisflokkinum. Sosialurin Turid Kjølbro Viðmerking: Myndamenn: Postadr: Postsmoga 76, Jens Kristian Vang 110 Tórshavn Álvur Haraldsen Telefon: 311820 Útgevari, uppseting: Telefax. 314720 | Sp. Sosialurin e-mail: post Q sosialurin.fo Bústaður: i ýsingarr lysingQ sosialurin.fo Argjavegur 26, Argir Prent: Sosialurin Eftirlýsing: Ein farri av sømiligheit Tað er gott, at vit eru polit- iskt ósamd. Hetta er grund- arlagið fyri fólkaræðinum. Tad er eisini í fínasta lagt, at funnist verður harðliga at fullveldisætlan samgongu- nnar — tað skuldi verið løg ið annað. I einum sjálvstoð- ugum Føroyum, fara vit sjálvsagt framvegis at vera politiskt ósamd um, hvussu samfelagið skal skipast. Onki ger tað heldur, at per- sónlig álop verða brúkt, tá tey politisku argumentint eru uppi. Sovorðið mugu vit politikarar tola, hóast tað ikki skapar nakað skilagott Meira betonkiligt er tað, tá ósannindir verða brúkt í jagstranini eftir flokspolit- iskum ella persónligum vinningi. At leggja flokkar og persónar undir ymiskt, sum onki hald hevur í veru- leikanum, førkar mørkini fyri sømiligum samskifti og fólkaræðisligum atburði. Samhaldsføst pensiónsskipan Tey feskastu dømini eru, at oddagreinir í Sosialinum ferð eftir ferð leggja Tjóð- veldisflokkin = undir at sleppa samhaldsfestinum í pensiónsmálinum. Hetta hevur onki hald í veruleik- anum Tjóðveldisflokkurin hev- ur langt síðani alment boðað frå, at vit skulu hava grund- lógartryggjað øllum føroy- ingum eina virðiliga fólka- pensión - og fólkapenstónin verður hækkað munandi frá 1. januar 2000 Hartil skulu vit áleggja pørtunum á arbeiðsmarkn- aðinum at gera penstóns- skipanir fyri allar løntakarar eins og nógv fakfeløg longu hava í dag. Tey, sum hava eina góða pensións- skipan á arbeiðsmarknaði- num, skulu so ikki hava út- goldid eins nógv í fólkapen- sion, sum tann, ið hevur eina minni pensión á ar- beiðsmarknaðinum — ella onga. Flakakvinnur og landsstýrismenn So alt eftir, hvussu nógv tú hevur í pensión fra arbeiðs- marknaðinum, fært tú út- goldið í følkapension. Hetta er nógv meiri samhaldsfast enn núverandi skipan, har flakakvinnan fær tað sama í fólkapensión sum lands- stýrismaðurin. Hon skal sjálvsagt hava meira í fólk- apensión, tí hon hevur ikki landsstýrismannapenstón. Samhaldsfesti merkir, at vit ata eftir evni og njóta eftir tørvi. Tí er tað beinleiðis skeivt, at leggja tjóðveldis- flokkin undir at sleppa sam naldsfestinum. Og á einum tíðindablaði hevði tað jú »orid til at vidgjørt hetta rofessionelt og etiskt — tildømis við at spyrja tjóð- veldisflokkin, hvat hann meinar. Ella við at lesa, hvat umboð floksins hava sagt alment, eisini í Sostalinum. Ikki sett nakran útum Í fimmaranum í Utvarpi Føroya mikudagin, varð aft- ur farið út um tað sømiliga markið. Formaður javnað- arfloksins legði aftur sam- gonguna undir at vilja kuta og kvetta — uttan at møgu- leiki var hjá samgonguni at svara aftur. Hann førdi sam- stundis fram, at tjóðveldis- flokkurin skuldi h javnaðarflokkin samgonguna í samráðingu ava sett uttaniyri num eftir valið. Hetta er beinleiðis ósatt, eins og javnaðarflokkurin væl veit Tjóðveldisflokkurin mælti til eina breiða samgongu, bæði undan og eftir valið. Um ætlanin framhaldandi er við ósannindum at leggja fólk og flokkar undir líkt og ólíkt, so vildi eg mælt til at givist við tí. Um tað ikki ber til, so vildi eg mælt til, at hetta verður gjørt undir slík- um viðurskiftum, at mót- parturin fær høvi at rætta skeivleikarnar. Tá hevði í hvussu er ein farri av sómi- ligheit verið at hóma. Høgni Hoydal Løgreglumenn i 25 år Tann 1. november 1999 rt politistarnir Jón Carlson, Levi Danielsen og Poul M. Poulsen starvast í politinum í 25 ár. Jón Carlson er vaktleiðari á politistødini í Havn. Levi Danielsen starvast á politi- Tá ið boðini komu um at Lydia var deyð brádliga, var tað eins og ein ikki fekk tað at bera til, hon var jú altíð frísk og ferð ug, lívsmegin strálaði út av henni, so tað kom sum ein hvøkkur, tá ið boðini komu. Tað var líkasum veruleikafjart, at hon var farin. Her í bygdin,i har hon livdi ævi sína, var hon sera nógv avhildin. Hennara yrki var mest at standa í handli, og var hon sera væl egnað til tað, við sínum ljósa lyndi og brosandi atferð, har man bleiv smittaður av hennara góða hýri, sum hevði stórt árin á kundar, ið blivu tæntir av henni. Sum ekspeditrisa dróg hon nógvar kundar til (Lydia stødini í Runavík, Poul M. Poulsen á politistødini á Tvøroyri. Dagurin vard hildin vid stuttari samkomu å skriv- stovu fútans. Lydia Hansen á Marknagarði) f. 25.8.1953 — d. 15.9.1999 handlarnar, hon tænti í. Eg kom at kenna Lyd iu, meðan hon var ung genta. Tá stoð hon í handli tætt hjá okkum, har man kom tíðum inn at keypa eitt og annað og fekk ofta eitt hugnaprát við Lydiu. Lydia var uppkallað eftir mostur síni, ið varð fyri tí ræðuligu vanlagnu at brenna seg so illa, at hon doyði. Tað var ein sorgarleikur, ið fór sum ein kaldur gjóstur í gjøgnum bygdina. Lydia var elst av sjey systkjum, og barnaheim hennara var å Markna- garði á Glyvrum. Påpi hennara var sjómaður so leingi hann var førur til tess, og mamman helt hús og heim eftir ti góða Broytt leiðsla í Miðvági Sýslumaðurin í Vágum komandi hálvtannað árið verður Reðin Leonsson. Broytingin kemur av, at setti sýslumaðurin, Regin Jesp- ersen, hetta tíðarskeiðið gamla håtti, at børnini skuldu fáa bestu umsorg- an og allan tann trygg- leika, ið ein mamma kann geva børnum sínum. Lydia hevði eisini á- litisstørv, millum annað heyði hon reiðinskapin hjá NSI og fimleikarfel- agnum Støkk, umframt bókhaldið hjá arbeiðs- mannafelagnum Hæddini, eftir at hava arbeitt í Keypssamtøkuni fyrra- part av degnum. So tað má sigast, at hon var arbeiðssom og evnarik, tí hon helt har- umframt einum fyri- myndarligum heimi uppi. Tað sár, ið svíður í hjørtum tykkara, kunnu vit bert hugsa okkum til. Tað er størsti missur í einum heimi, tå id kona burtur av tekur sær av yms- um tilbúgvingararbeiði. Medan Redin Leonsson virkar sum sýslumaður, røkir John Kruse, politistur, uppgávurnar sum varaleiðari hjá politinum í Miðvági og mamma verður rykt burtur og enntá so snøgg- liga, at eingin varnast, fyrr enn tað er hent. Eg vóni, at tit øll, bæði tú Jonhard og døturnar og tit øll har inni á Marknagarði mega finna troyst og linna í sorg tykkara frá Honum, ið kann troysta og styrkja har, ið sorgin er komin á gátt. Ein vinur