leygardagur 27. november 1999síða 20

Nýtt fóroyskt tónlistaverk TONLEIKUR. Sunleif Rasmussen er fegin, tí hann hevur fingið bilegging år Føroyum um eitt tónleikaverk, og hetta er rár hending. Í farnu viku byrjaði Sunleif Rasmussen uppá eina nýggjársouverturu við teksti eftir Jørgen- Í. OR Frantz Jacobsen. Hugvekjandi er, at arbeiðið byrjaði í Heinesenshúsum. Upprunin er, at Urd Johannesen settist at lesa í bókini Dyrmæta Liv, har brøvini, ið Jørgen Frantz sendi Williami Heinsen eru savnað. Hon fekk hugskot um at seta tónleik til bræv við yvirskriftini Nýggjársouvertura. Hetta fyri at heiðra skaldið. ø DE sum komandi ár hevði fylt 100 ár. Sunnudagin skrivaðu Urd og Sunleif undir sáttmálan um bíleggingina av tónleikaverkinum, sum Sunleif skal skriva tónleikin til komandi árið ; Ni 5 » ; bilir i 5 frættakendu byrjan 5 gleðilig tíðindi inn »rovsk er lív. Eitt nýtt Skt verk sær dagsins ljós. Eitt Sunleif Rasmussen Umframt blaðmann og mynda ann, er eisini ein kvinna i svørt- um frakka, Urd Johannesen. Hon er tann, ið hevur fingið alt á glið, og Urd og Sunleif hava júst skrivað undir sáttmála og Sunleif er nú á veg heim, - niður aftur til Danmark- ar. Men teir næstu 30 minuttirnar, áðrenn bussurin til flogvøllin Urd og Sunleif hava júst skrivað undir sáttmála og er hann nú á veg heim, -niður aftur til Danmarkar Men teir næstu 30 minuttirnar, áðrenn bussurin til flogvøllin kemur, hava tey bæði sett av til myndamann og blaðmann. kemur. hava tey bæði sett av til myndamann og blaðmann Ørandi hugskot 1 ári síðani setti Urd seg VI Det Dyrebare Lin Hetta eru brøv, ið Jørgen-Frantz sendi vinmanninum Heinesen. Teir báðir vinmenninir høvdu ikki bert alsk tl skrivingina, men eisini til tónleikin. I brøvum sínum til Willi- am, hevur Jørgen-Frantz ofta nytt yvirskriftir år tónleikaverðini fyri at lýsa hugløg. Soleiðis nevnst ein yvirskriftin nyggjårsouvertura. Aðrar eru td. Rondo Allegro, Grave og Andante. Nýggjársouverturan og tað, at Jørgen-Frantz hevði fylt 100 ár 29. november ár 2000, setti hugsanir í gongd, og Urd fekk stórfingin og ørandi hugskot. Hon settist at gera verkætlan um eitt tónleikaverk til tekstin hjá Lovsongur til Jørgen-Frantz. Í umsókn orðar Urd upprunan til ætlanina soleiðis: >...eitthvort átti at verðið gjørt fyri at heiðra henda mann, ið hevur glett okkum føroyingar við sínum skaldskapi og vísdómsorðum, og hevur sett Føroyar á heimskortið. Í bókini, sum Christian Matras hevur umsett, er eitt bræv, ið ber heitið "Nýggjárs- ouvertura”, og tað er skrivað á ein slíkan hátt, at ein nærum hoyrir tónleikin ímillum linjurnar<. Sunleif Hon hevði nógvar og stórar ætlanir og fleiri tónasmiðir í huganum, men at enda ringdi hon til Sunleif Rasm- ussen. - Eg var eitt sindur fjálturstung- in. Men Sunleif bað hana faxa tekst- in. Og 5 minuttir seinni ringdi hann aftur og segði, at hann tók uppgáv- una, sigur Urd. Síðani hevur Urd starvast við at fáa fígging til ætlanina, sum kemur at kosta einar 690.000 krónur. Hon hevur fingið okkurt um 1/3 av hesum til vega og har eru Tórs- havnar byråd, Norðurlandahúsið. Undirvisingar- og Mentamålasty; 3 og Mentanargrunnur — Føroa Løgtings við í myndini. Urd hevur sett seg í samband v;3' Poul Jákup Thomsen frá Fero; a Symfoniorkestri og tey eru kom:n ásamt um, at verkið frumframført sum partur av Vá: konsertini hjá Symfoniorkestrinum 31. mars og 1. apríl ár 2001. Luttakandi kór verða Havnarkó-- ið og Kór Langholtskirkju úr Reykjavík. Sunleif um verkið Sunleif er blíðskortaður, tá vit sita í bilinum við bussplássið á Signabø og práta. Hann dylir ikki, at hann er fegin um at fáa bilegging úr Foro um, tí tað hendir ikki ofta. Sunleif metir, at hetta verður e:t! oratorium uppá einar 40-45 minu! ir. Hann vantar at verða liðugur við oratoriið á heysti ár 2000. So kann næsta hálva árið nýtast til venjing hjá luttakarunum. Tað verður skr að fyri kór, orkestur og solistar Hetta er fyrsta ferðin hann roynir OD TRRU SESAR verður! pt ), hóast hann áður hevur skrivað ri øll hesi, men ongantíð í einum sama verki. Ljósið leksturin er fyltur við tónleiki. ð snýr seg um ljósið, komandi sið. Teksturin er næstan ein lov- ngur til komandi ljósið og er ivadur á nýggjárinum, tá tað jar at lýsna, sigur Sunleif. Sjálv bókin er jú sera áhuga- d og har er nógvur tónleikur. llum annað er eitt tema, sum jørgen-Frantz hoyrir, tá vindurin esur í ein krana. Hetta er eitt tema i Schubert og hetta hevur hann rivad niður. Hetta verður tikið við kompositiénina, sigur Sunleif, n tykist hugtikin av høvundinum. Hann lurtar eisini eftir Stra- isky. Hetta vísir, at hann er mmaliga og lurtar eftir nýggjasta leikinum. Hann skrivar til villiam í 1926, at honum dámar el Vároffurið hjá Stravinsky. rkið var frumframført í 1912, ir Sunleif. comandi ljósið Myndir: Jens Kristian Vang Metaforar lýsa sinnisstøduna Jørgen-Frantz var raktur av sjúku á ungum árum og lá nógv á sjúkra- húsi. Hann doyði ungur og fekk t.d. ikki sjálvur gjørt bók sína um Barbaru lidna. - Tá Jørgen-Frantz lýsir sína sinnisstødu, so hevur hann nógvar metaforar, sum hava samband til tónleikin. - Eg haldi tað er, tá hann byrjar uppá >Barbaru<, at hann sigur, at hugflogið er øgiligt, men líkamið ringt. Tá skrivar hann nakað soleið- is, at >sinnið er sum villir blásarar, í stedginum av syrgnum violinum«. Hetta er Kroppurin, sigur Sunleif. - Slikar myndir hava tydning fyri meg, tå eg skrivi, sigur Sunleif. Hann sigur, at føroyska tydingin hjå Christian Matras er sera g60 og er ikki langt frå danska uppruna- tekstinum. - Vit gera tad so, at verkid kann syngjast å bådum målum, føroysk- um og donskum, og hetta er væl gjørligt, sigur Sunleif. - Hetta er stórt verk, einar 45 minuttir, tí hetta er langur tekstur. Tað rímar ikki, men hetta liggur millum modernaða yrking og prosa, men talan er um tekst, ið er kjøl- festur í tónleikinum, sigur Sunleif. Nýhugsan Tá talan kemur til tónleikin, so metir Sunleif, at talan verður ikki um tað, ið vit vanliga kenna Sunleif Rasmussen fyri. - Nei, tað verður helst nakað av nýhugsan. Millum oratori- um og korsymfoni, sigur Sun- leif, sum enn ikki enn hevur funnið útav verkheitin-um. Hann er tó vísir í, at nýggjárs- ouvertura kann verkið ikki eita, tí ouvertura merkir stutt forspæl, og tað er ikki júst tað, sum talan verður um. Í Heinesenshúsum Sunleif váttar, at tað tók honum ikki langa tíð at siga ja til upp- gávuna. - Fyri tað fyrsta kom bílegg- Mr: MAESTOSO Kæri vinur! Vi» hesum havi eg proklamera> ta» niggja ári>. To byrjar sum øll ár vi> ti vaksandi ljósinum, sum fí andi fer at renna upp um Norurlond og gera fest, sum ta» hevur gjørt túsund ár herfyri, sum ta> fer at gera um onnur túsund ár. ANNUS DOMINI MDCCCCXXI Regensen ingin úr Føroyum og taðeri eg ikki = andi ljósið ger seg galdandi. Tað vanur við og gjørdist tí fegin. Tá eg verður eitt verk. ið byrjar myrkt so hevði mint meg aftur á tekstin, frá myrkri til ljós, SIgUT leif. Eg so var leyst og liðugt og eg segði eri byrjaður at skri ) ljós ja, greiðir Sunleif frå fyrst, nå byrjanin til su tíðin: Nú er skjøtil settur á. Sunleif er = nærkast, sigur Su byrjaður at skrivað og tað var í Tey bæði heita á myndugleikar Heinesenshúsum, og tað er jú eitt = og tónleikakreftir um at standa sindur imyndarligt, eru Urd og Sunleif samd um. Eisini sáttmálin varð undirskrivaður har Tey eru tó eitt sindur kedd av, at tey ikki klára at fáa verkið framført til sjálvan 100 ára dagin hjá skaldinum. - Men vit kunnu tó grunda ár 2001 við, at yrkingin er skrivað í 1921 og er hon tí 80 ár tá, sigur Sunleif. saman so endaliga úrslitið gerst sc gott sum gjørligt, tí hetta halda Sunleif og Urd at skaldið hevur uppiborið Eisini á Signabø hevur ljósið vunn 10 á myrkrinum og bussurin vestur á Flogvøllin sæst í tunnilsmunnan- um. Sunleif letur síðulúkuna á buss- inum upp, - sum av handahógvi., - setur innar taskur og pappkassarn- ar við røstum kjøti. Um eitt ár skal hann vera liðugur við tónleikin til nýggjársouverturu, sum Urd Johannesen hevur bilagt til heiðus fyri skaldið Jørgen-Frantz * Jacobsen á Frá myrkri til ljós Urd kemur at hugsa um okkurt hon hevur lisið um Janus Djurhuus og saman hugleiða Urd og Sunleif um allar farnu skaldabrødur okkara. - Høvundurin ímyndar sær, at hann er longur norðuri, har kom- 5 * Nýggjárs- : ouverura år 2000 - Jørgen- Frantz Jacobsen til heidurs. Hetta var hugskotið, sum Urd Johannesen fekk og Sunnudagin skrivadu hon og Sunleif Rasmussen undir såttmålan um ilegging av verkinum