mikudagur 1. desember 1999síða 2

Abyrgdarblaðstjóri: | Marknadardeild: g-“ Uller | Jonhard Hammer AI Dagbjørt S. Hansen Eirikur Lindenskov | Áki Bertholdsen, internet: www.sosialurin.fo Turið Kjølbro Ne——ndÁidi—i Dánja! Højgaard Dagfinn Olsen John Johannessen Sveinur Tróndarson Eyðun Klakkstein Hegni Mohr Niclas Johannesen | Yngd: Jåkup Mørk Myndamenn: Postadr: Postsmoga 76, | Jens Kristian Vang 110 Tórshavn | Álvur Haraldsen Jelsn: á temp | Útgevari, uppset elefax. | Sp/f Sosialurin ný . | e-mail: post Øsosialurin.fo Bústaður: ! Lýsingar: lysing Gsosialurin.fo Argjavegur 26, Argir rent: Sosialurin Duld træta Oddagrein Í hálvaaðru viku hava starvsfólkini á Inn- heintingardeildini á Toll og Skattstovu For- oya verið í arbeisðssteðgi, men higartil hevur í hvussu er almenningurin ikki fingið at vita, hvor veruliga orsøkin er til, at starvsfólkini hava lagt arbeiðið niður. Tó skilst, at starvsfólkini eru ónegd við ar- beiðsviðurskifti og deildarleiðaran. Hesir trupulleikar hava hópað seg upp, og tykj- ast truplir at loysa. Harafturat kom mánadagin fram, at talan er um týðandi broytingar á deildini, og at ein partur av arbeiðnum skuldi leggjast út kring landið. Um so er, ella ikki, er ikki greitt. Stjórin á Toll- og Skattastovu hevur rætt í tí, at leiðslan hevur tryggjaðan rætt at skipa og býta arbeiði. Hinvegin sigur sáttmálin eisini, at skulu týðandi broytingar gerast á einum stovni, skulu starvsfólki hava hetta at vita. Eingin viðmerking skal gerast til tær við- merkingar og áskoðanir, sum eru komnar fram frá ávikavíst formanninum í Starvs- mannafelagnum og stjóranum á Toll- og Skattastovuni. Hetta eru pástandir ímóti hvørjum oðrum og ringt er at skilja ímillum. Tó tykist tað ov lítið semjusokjandi, tá stjórin á Toll- og Skattastovu Foroya heldur fast um, at hann hevur einki at tosa við starvsfólkini um, og tá hildið verður fast um, at álitisfólkini hava brotið sáttmálan. Tað skilst, at álitisfólkini hava í longri tíð roynt at fingið deildarleiðaran á tal um ónegdina. Tá tað ikki eydnaðist, vendu tey sær til sítt fakfelag fyri at fáa hjálp. Og tað er m. a. tað vit hava okkara fakfelog til. Tá tey eftir ynski frá Starusmannafel- agnum biðja starvsfólkini koma á fund við felagið, verða tey burturvíst fyri sáttmála- brot!!! Skal hetta takast sum sáttmálabrot, so eru nógv sáttmálabrot framd millum ár og dag. Burturvísing merkir sambært sátt- málanum, at tey eru víst burtur frá arbeið- num frá dags dato uttan nakra uppsagnar- løn ella uppsagnartíð. Góðtekur Starvsmannafelagið hetta, so rýkur ikki bara álitsmannaskipanin, men ein stórur partur av fakligu rættindunum. Og tað merkir, at arbeiðsgevarar kunnu skalta og valta, sum teir vilja við arbeiðs- ella starvsfólkum. Tí má felagið halda fast um hesa stoðuna, og tað fær felagið fulla undirtøku frá ollum ødrum fakfeløgum. Harafturat tykist logtið, at leiðslan á Toll- og Skattstovuni ikki kann tosa við felagið. Tað er ein heilt vanlig mannagongd, at tá stígur er komin í, at fakfelagið kemur uppí. Men tað, sum orkymlar mest, er, at tað fæst ikki at vita, hvor veruliga orsøkin er til arbeiðsósemjuna. Finnið nú eina semju og leggið storri dent á ein veruligan starvs- fólkapolitikk. Trupulleikin ber brá av vant- andi samstarvi og leiðslupolitikki. Sosialurin Negativur arbeiðsháttur Í bløðunum hevur Marjun S. Johannesen sett mær nakrar spurningar um tað arbeiðið. sum er farið í gongd millum summar útjaðaratingmenn. Hon heitir á meg um at greiða frá, "hví tað er nega- tivt at hjálpa uttan fyri mið- okið, ella um tað er negativt at tosa saman og planleggja, hvussu besta hjálpin kann veitast. Møguliga meinar formaðurin, at tað er negativt at leggja alment virksemi uttan fyri Havnina?” Tað er als ikki negativt at arbeiða fyri øllum sjey val- dómum í landinum. Tað er heldur ikki negativt, at ting- menn úr ávísum valdømi fyrst og fremst royna at virka til frama fyri sítt egna val- dómi. Av hesum framgong- ur, at tað er ikki negativt at arbeiða fyri framburði uttan fyri Havnina. Heldur ikki at leggja alment virksemi aðr- astaðni. Tað negativa er arbeiðs- håtturin. Longu í fjør fór ein tingmaður úr øðrum valdømi enn Suðurstreymoy undir at bjóða tingmonnum úr åvis- um øðrum valdømum til ein betri bita í Havn. Prátað varð um støðuna úti um landið, frættist. Í ár hevur sami ting- maður kallað tingmenn úr Norðoyggjum, Sandoynni, Vágum og Suðuroynni sam- an til fundar at viðgera, hvussu virksemi í Havn kundi flytast út á bygd. Seinni vórðu so eysturoying- ar eisini bodnir við. Eftir tí, sum er komið fram í fjøl- miðlunum - og tað er at kalla tað einasta, eg veit um tað - var endamálið at sjóða ting- menn úr øðrum valdømum saman at arbeiða ímóti ting- monnum í Suðurstreymoy. Loyniligt skuldi tað eisini vera. Taðer tað negativa. Haraftrat haldi eg tað vera ov lítið umhugsað at birta uppundir eina konfrontasjón og polarisering í tinginum í hesum spurningi, sum annars avgjørt eigur at verða við- gjørdur. Konfrontasjónin og polariseringin kunna lættliga geva stigtakaranum og teim- um, hann fær aftrat sær, ein frammaná. Urslitið kann ger- ast tað øvugta av tí ætlada. Hetta sigi eg, tí at í Føroy- um hava vit eitt megingki, sum umfatar Streymoynna og Eysturoynna. Hesar báðar oyggjar er bundnar saman við brúgv, og koyrandi er millum byir og bygdir í øll- um økinum. Í hesum megin- oki eru tilsamans 20 ting- menn. Hini fýra nevndu val- dømini eiga so hinar 12 ting- menninar. Ein konfrontasjón og pol- arisering, sum 12 tingmenn seta í gongd, kann fyrr ella seinni føra til, at hinir 20 ella teir flestu teirra finna saman. Og so er ikki ringt at rokna út, hvor verður vinnari, og hvor verður tapari. Eg haldi, at tað gagnar øll- um best, eisini útjaðaragkj- unum, at alt Løgtingi0 við- ger hetta eins og onnur mál. Finnbogi Ísakson PS. Í greinini verður skriv- að, at "tingformadurin hev- ur verið i Dimmu”. Tað er ikki rætt. Í tinginum havi eg tvey størv. Annað er at vera løg- tingsformaður- fyri alt ting- ið. Hitt er at vera løgtings- maður. valdur fyri Tjóðveld- isflokkin í Suðurstreymoy. Tá ;afjølmidlarnir hava spurt meg um hetta umødda mål, havi eg týðuliga gjørt vart vid, at eg úttalaði meg ikki sum løgtingsformaður. Slíkt tvibyti er ikki 6van- ligt i unginum. Nakrir ting- menn eru td. formenn i ting- nevndum, har allir ella flest- allir flokkar eru umbodadir. Uttalar ein tingmadur seg sum nevndarformadur, må tað vera fyri alla nevndina, tvs. eisini fyri umboð úr ødr- um flokkum. Men haraftrat eru allir formenninir eisini løgtingsmenn fyri ávísan flokk og ávíst valdómi. Sum slíkir kunna teir úttala seg heilt ødrvisi. ; FI Nymotans skulaskipan, men eindir pengar Í stevnuskrå Sambandsfloks- ins stendur, at flokkurin ar- beiðir fyri, at skúlaskapur okkara altíð er á hædd við tey krøv, sum eitt framkomið samfelag setur. At Sambandsflokkurin veruliga meinar nakað við hetta, vísti flokkurin í verki í seinastu samgongu. Um- framt at seta á stovn gransk- ingarráð og gera nýggjar lóg- ir fyri fólkaskúlan, student- askúlar og HF, so setti okk- ara landsstýrismaður í skúla- málum, Eilif Samuelsen eis- ini = útbúgvingarpolitikk- nevndina. Men sum alt annað í hes- um døgum, so kroysti núsit- andi landsstyri sjålvsstyris- ætlanina inní arbeiðssetning- in hjá neyndini. Av eini ella aðrari orsøk, so má hetta spjaldur síggjast aftur í øll- um, sum landsstýrið ger. Mugu fylgja ødrum londum Líkamikið um vit verða ver- andi partur av danska ríki- num, ella um vit loysa úr ríkisfelagsskapinum, so skulu vit undir øllum um- støðum hava eina útbúgving- arskipan, ið verður lagað so- leiðis til, at hon eisini gevur atgongd til lærustovnar í ødr- um londum. Vit eru eitt lítið land, og hava tí ikki fólkagrundarlag til tær nógvu útbúgvingarnar. Vit fara altíð at senda stóran part av ungdóminum av landinum, at útbúgva seg. Í løtuni ganga yvir 2.000 før- oyingar í skúla í Danmark, umframt øll tey, sum eru í øðrum londum. Í frágreiðingini frá lands- stýrismanninum verður sagt, at kósin er sett fram ímóti at hava okkara egnu skipan, í- staðin fyri tí eftirgerð av donsku skipanini, sum gald- andi er í dag. Er veruleikin ikki tann, at vit hava verið noydd- og framvegis verða noydd til at laga okkara útbúgvingar- skipan til ta donsku skipan- ina? Hví lesa yvir 2.000 føroy- ingar í danmark ? Er tað ikki tí at teir verða mettir á líka fóti við danir, og har fáa allar teir møguleikar og lestrar- stuðul, sum danir hava í sín- um landi? Kostnaðurin Hvørja ferð okkurt kostar ov Niðanfyri neyndu lærlingar hava lokið hesar yrkisút- búgvingar: Teitur Birgarson Johann- esen, Tórshavn, hevur 16. 11.1999 lokið yrkisútbúgv- ing innan heildarfyrisiting. Fyra lokið yrkisútbúgvingar Lærupláss: Tórshavn. Heri Næss Rasmussen, Tórshavn, hevur 31.07.1999 lokið yrkisútbúgving innan småsølu (byggimarknaður). Lærupláss: Havnar Timbur- Noma-Tek í nógv í Føroyum, so fáa vit at vita, at hetta kann gerast bíligari og betur, um vit bert skikka tað til, eftir føroysk- um leisti. — Serliga kann alt gerast bíligt, um vit loysa úr ríkisfelagsskapinum. Hesir tankar síggjast eis- ini aftur í frágreiðingini frá útbúgvingarpolitikkneynd- ini. Her skal meira fáast fyri peningin. Ég fari at loyva mær at spyrja, hvat tað er, sum fer at kosta so nógv minni í framtíðini ? * Verða færri starvsfólk á skúlunum (og hvørji verða færri) ? + Verða lønirnar lægri ? * Verða bygningarnir bilig- ari í rakstri — og hví ? * Skulu tey lesandi hava minni í lestrarstuðuli ? (í dag gjalda danir stuðulin) Í sambandi við viðgerðina av fíggjarlógini fyri komandi ár, hevur verið staðfest, at tað í dag mangla 16 milliónir kr í, fyri at fáa skúlan at virka nøktandi. Nú skulu vit hava eina betri skipan, sum skal kosta minni, og skulu vit eis- ini loysa úr ríkisfelagsskap- handil. E. Helga Johnsdóttir Mouritsen, Sørvågi, hevur 31.07.1999 lokið yrkisút- búgving innan småsølu (matvøruhandil). Læru- pláss: Føroya Keypssam- inum, so skulu vit gjalda alt sjálvi — um vit hava pengar at gjalda við. Ég síggji fyri mær í ætl- aða fullveldinum, at føroy- ingar fara at sakka afturút á øllum útbúgvingargkjum, tí peningur verður ikki at gjalda teimum til úgbúgving, og foreldrini fara heldur ikki at hava ráð at gjalda skúla- gongdina. Úrslitið verður, at vit á pappírinum hava eina ný- mótans skúlaskipan, men í kassanum ongan pening at gjalda skúlagongdina við. Heðin Mortensen løgtingsmadur tøka í Miðvági. Gunnvá Mørkøre Joen- sen, Midvågi, hevur 15.07. 1997 lokið yrkisútbúgving innan småsølu (matvøru- handil). Læruplåss: Føroya Keypssamtøka í Miðvági.