fríggjadagur 17. desember 1999síða 10

10 tíðindablaðið Nr. 241 - 17. desember 1999 Viðmerking: Føroyar 18. desember 1998 — 18. desember 1999 — 18. desember 2000???. Partur I: Dagurin dapri ella dagur teirra uppgjørdu Demokrati Tey átjan árini, eg dastið tíðini starvaðist burturi í ål. afturskomnum londum, varð eg við hvort biðin at greiða frá dagliga degnum í minum egna landi, og hóast sovorðið prát fyri tað mesta ikki var loyvt. so hevði tað verið ófólkaligt ikki at að teimum aftur. Svar sum eg I ravís hevði arbeitt saman ð | k ør royndi eg < S (iða fr Dagurin dapri — eitt klassiskt dømi ga 18. desem- ber vr I dav andsverk- tíðir í rsøgu fer klassískt lívd av demokratiska hug- nt og sum hevði gjørt mær tað rættiliga trupult framvegis at missionera demokrati innan sama karmin, hetta hóast eg einki betur hevði haft at víst teim- um á Uttan annars at tala fyri ella ímóti gjørdist mistakið eisini dómi um veikleika í nýggju stýrisskipanini, ke hesin tilburdur hevði als ikki komið fyri í tí gamla, kollegiala Stýpislaemin- har indsstýrislimir við hvort noyddir skifta orð sín m og tí ikki so lætt sær 1 otori sjålvdråtti Vit beiðisfelagar * hví ) sk o } Sí. SK 1 »kkum við onun ndir líka góðari ðslu sum hjá Mikkjali, g gur ikki lítið, e undir k n takið var da samfela igshjólini malandi undir ómetaliga Burskurdinum. bæði i nleika sum orsøk ja fornermilsi og Óvita erkvisni i Tinganesi dreingirnir kendu ju ikki Men annars veit mål at siga. Ju okkurt orakulsvar kom frå tingsins rødarapalli, sum eingin skilti og eingin dugdi út- leggja, og hatta við saman- legging endaði jú, sum tað endaði, ófyrireikað sum tað var spell kanska, tí ferj- urnar eru, sum kunnugt, í roynd og veru partar av landsvegakervinum. Føroya landi gjørdist hendingin í hvussu er av sonnum dýr, hetta ikki bara í beinleiðis uppsagnar plástrið á sárið; men mest í mistum fyrsta flokks for oyskum førleika, vunnin í tíggjarliga Ogvisligastu fjordingsøld í Føroy: i SØgU Eg ha ildi, Føroya fólk, nú år er liðið, frá fólka valdu eigur at fáa fullfiggj ra frágreiðing ge Ikki somu niðurgerð a okkara ljárans sum seinast Funnin fressur Men sum uppá fyri spurningin frá framtakshug aðu starvsfeløgum mínum úti í hermi um demokratisk an veikleika, hevdi henda fyri land og fólk syrgiliga og óhepna hending sann iliga verið funnin fressur SVa Farið er farið — ella ? Nú heldur onkur, at farið er farið, og at tað einkið nyttar at blíva við at grenja upp í Arnstein og Signar leggja summi afturat — men hvat annað kunnu teir gera? Skeivleiki batnar ikki við aldrinum og kann bert bøt- Saman, eIns og báðir hann verður gloymdur; men gloymdur skal hann so ikki verða. Væl er landsverkfrøding- urin kanska bert eitt sands- korn, sæð í rúmdarinnar máti; men tað er tíverri eingin loyna, at hetta ikki er eindømi í okkara egna lítla undirlutakenda umsit- ingardunnuhyli, sum annars varð ætlaður at gerast Før- oya framtíð við teim stóru hugarenslunum og alheims visionum. Ja, ni tað ! eg me-e-e-I- Nei — eg spyrji bara ! Tad ringasta við Arnsteini er, at alt hann hevur vist å um hålv og heil ósannindi. lodrættar lygnir og onnur forborgin fyribrygdi tað eg havi eftirkannað fyri mær at síggja, tíverri sær út til at vera tann rami, óhugn alig1 veruleiki. Annars hevði maðurin eisini væl sagtans fyri langt síðan sitið handan rímar fyri ærumeiðing. Verður hetta gongdin ? Verður hetta Føroya full- veldis framtíð ? Nei, eg spyrji bara — og mong við mær, havi eg frætt Eitt er, at einstakur ráð harri av eini ella aðrari okk- um ókendari orsøk í mark- eringshýri ger seg upp og um joltidir loypir framav og fremur eina gerð — kanska enntá lógliga sum hann vónandi hevur iðra seg um; men sum hann eftir øllum at dóma er ov lítið at sær komin til at broyta. at allir Føroya ráðharrar og allir teirra tingmenn uttan minsta fyrilit bara fylgja, sum fyri er slóðað og tískil ofra samgonguni egnu sál og samvitsku Skelkandi Tað, sum mest skelkar meg, er, at eg farna árið ikki havi hitt ein einasta av Føroya politikarum, sum hevur vera samsintan í nevndu gerð. Summir teirra hava enntá bæði skrivað og talað ímóti, og kann tað kanska beta teimum um samvitsku og jólafrið; men ber orð við ongum aftanfyri Sagt seg gera ongar skreytir, og hvussu álitið á teimum verður manna millum inn í komandu old, er ilt at síga og kann fyri tað gera tað sama, tí fullveldið er so í øllum føri við vitleysa jóla- atburðinum í fjør í hesum umfari tíverri farið fyri Tiltikna nøsin ella nefsið At semja — sambært nefsið frá løgmanni — ikki hevur verið um sniðálopið, er hó- ast alt gott at vita. Kendi danski rithøvundin, Leif Petersen, lýsti fyri stuttum sera væl eina "nes" í sjón- varpsbrotum úr donsku søg- uni: "En politisk næse an- vendes, nár en politiker har båret sig sådan ad, at han står til udsmidning, men dog får lov til at blive sid dende, fordi den politiske koalition ikke tåler en sådan udsmidning ”!! Nakað so- eidis haldi eg, hann målbar seg, og kundi hann i okkara ført neyvan verið meira einrakin Kortini sjålvstyr- ishugagur kki ti um semja verður um onkra skilagóða full veldismannagongd, ætli eg mær kortini atkvøda fyri henni, tí Kunnu vit fáu tand- ur her á klettum ikki liva av tí ómetaliga sjoøki, okkum er litið upp í hendi kanska tað størsta per capita í heiminum — so er ov illa gingið um og ov nógv farið til spillis úr okkara náttúr- unar hjallum bæði á sjógvi og landi, hetta samanborið við livilikindini hjá megin- partinum av heimsins fólki, sum lítið og einki veit sær til matnad, fyri ikki at tala um nakran av teim hentleik- um, vit meta sum vanlig mannarættindi. (partur II: Vågatunnilin) "nda kann, meira enn úr fjøl- ast um við at rættast, og = Skakandi bakka; men tad var kanska Heini Olsen tó óbúgvið fólk fær vald i niðlunum um hetta duldar- rættast kann hann ikki, um — Annaðog mest skakandi er, eisini veruliga ætlanin ? Jólafriður á LV? ands »tt USSU pol løtuni skilst ett LV tíverri i Einu, høgru Henning Undirsjóvartunni pgtingstiog um fast sam- Vestmannasund t dt kr. 400 mill estand ildstíði ur í eimi flákrandi bt dsstýrisskútu har skiparin pen- levur hug at i 240 mill. har n er 30 ár. og hevur sjóverk og dekkarar- nir sova 24 tímar um døgn- ið? - K Trygdin og baklandið Hvat um landið fer av knór anum í hesum tíðarskeiði Hvat um fullveldið kostar meir enn vit høvdu roknað við. Hvor sigur at landsstýrið rindar sín part tá. Hvussu við endurgjaldskrøvum um ar- beiðið steðgar? Hevur lands- stýrismaðurin greitt sínum samstarvspørtum frå fyrr munum og vansum og hevur hann >baklandið aftanfyri seg<, eins og hann bedýraði i fundi við starvsfólki á LV beint undan jólum í fjør He vdi bakland hansara verið hevði ikki við fleiri >krisu landsstyrishøpi verið VIÐ. til legtingslógina rkingar til lógarupp gaverd felagið í fíggjarligar trupul- leikar, má politiska yvirvald- ið taka um endan, tí >er tunn- ilin fyrst komin«, verður tað torført at standa í tí stóðu, at hann verður stongdur<. Við ødrum orðum hevur Finn- bogi Arge bundið núverandi komandi landsstýri at ja meirútreiðslur hjá ein- um privatum felag. Er hetta í trá við lógir og vanliga sið- venju hjá Landsstýrinum? Hetta luktar av veðhaldi Í viðmerking til $ 4 stend- ur at >felagið kann reka aðra vinnu, sum hevur samband við høvudsvirksemi felags- ins«. Mær listir at vita hvørja vinnu talan kann vera um Kann vera talan um lands- umfatandi innsavningum og køkutombola um peningur manglar? Projektid er privat, verdur stadfest. »Talan verdur um privatan ognarrætt…« Men tå tunnilin er liðugur og øll hava fingið sín part av milliónu- num - um eini 30 ár -, verður tunnilin avhendaður landin- um til ognar. Hví kann ein spyrja. Hví kann hesin privati stovnur, ið hevur privatan ognarrætt til tunnilin, ikki framhaldandi reka tunnilin á privatum eftir teimum reglum, ið e ald andi fyr yritøkur gru ndarlagi I privatar I viðmerking til $ 9 stend- ur at »Landsstyrismadurin setur ein bólk at fylgja við arbeiðinum.., her verður ser- liga hugsað um umboð fyri Landsverkfrødingsstovn- in,…«. Tað er sera áhugavert at landsstýrismaðurin hevur slíka umsorgan fyri sínum målsøkjum, men hetta stend- ur í ansøgn til alt annað, hann levur framt ímóti stovninum Hann hevur ongantíð serliga wgsa um LV. Finnbogi Arge hevur alment sagt at LV er ikki ført fyri at gera undir- sjóvartunnil og skal haldast uttanfyri. Hví ikki halda LV neilt uttanfyri? Hvi skal LV sleppa at hyggja at, meðan norðmenn bora undir Vest- mannasund. Hetta er eitt princippmál hevur Fólka- flokkurin sagt. Avleiðingar- nar eru at útlendingar bora tunnilin. Hevdi Fólkaflokk- urin hugsað eitt sindur minni um prinsippir, so var tunnilin komin hálva leið longu nú Springer Nakrar spurningar havi eg til F innboga Arge, Annfinn Kalsberg ella hvor tað nú er, ið hevur LV sum målsøki Hvat er ætlanin við LV? Er nøkur framtíð fyri stovni og tarvsfølki, ella ska il ein nyta af tíðina at leita sær eftir jóltíðir aftur í ár ødrum arbeiði. Kunnu vit vænta okkum bumbur um ? Er einki mark fyri hvussu nógvar 10 tals mill. kr. meir Fólkaflokk- urin vil ofra pr. prinsipp. áðr- enn hann letur føroyingum tunnilin upp i hendur? Hevur tað ongan áhuga ella tydning um LV klára at gera tunnilin fyri 100 mill. minni enn út- lendsk fyritøka? Fakfeløgini og tæn- astumannafelagið Fakfeløgini gjørdu eitt stórt arbeiði seinastu jól, men hvat nú? Urslitid hjá landsstýr- ismålanevndini kom ikki 6- vart á nakran. Slutur fyri ein slatur. Hvat ger formaðurin í tænastumannafelagnum? Er passiviteturin ein liður í åv- ísum taktikki ella hevur formaðurin ongan áhuga at blanda seg í viðurskifti, ið viðkoma LV? Hví ikki royna rættin, sum neyndin mælir til Vinnunevndin Vónandi kunnu Heinesen og menn í vinnunevndini gera eitt gott arbeiði og gloyma alt um prinsippmål hjá Fólk Heini O aðrir góðir aflokkinum. Eingin kann vera imoti at føroying rar gera tunnilin, m.a. LV og privatir stovnar, ið áður hava arbeitt saman síðu um síðu. Um pol- itikara ikki hava álit á før- oyskari arbeidsmegi, hvussu kunnu føroyingar hava álit á politikkarum, ið tosa um full- veldi Um joltidir Hóast døpur minni av sein- astu jolum, vil eg loyva mær at ynskja øllum eini gleðilig og friðalig jól. eisini teimum, ið arbeiða á LV. Um so var at ynskilisti kundi verið skriv- aður, hevði mitt ha egsta ynski verið at Henning Jacobsen fekk starv sítt aftur frá Finn boga Arge og Arna Poulsen Á pakkanum kundi passandi staðið >Orsaka okkara mis tók. Øll hava loyvi at hava sína meining. Vit lupu fram dv Liggjas Høgnesen